Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

latten, en zulk een uitdrukking in de oogen, dat ik er nog van ril, alsof ik er zelf schuld aan had.

Maar niet hierover wil ik thans vertellen. Tijdens de collectiveering werden vele millioenen boeren naar Siberië en het hooge Noorden verbannen, als „koelaks" en vijanden der Sovjet-macht. De beste boeren van Rusland! Men sloot hen 's nachts onder kolfslagen van de soldaten in donkere, koude veewagens, waarbij velen, die bij elkaar behoorden, elkaar uit het oog verloren: ouders kwamen in het Noorden terecht en de kinderen in Siberië; zij zagen elkaar nooit weer. Maanden lang duurden deze verschrikkelijke reizen naar het Noorden en naar Siberië, want Rusland is reusachtig groot. Vlektyphus en scheurbuik maakten slachtoffers; 's morgens rolden de tsjekisten de lijken naar de deur en wierpen ze in de sneeuw. Dan werd het broodrantsoen verdeeld: 200 gram per dag, de emmers met warm water gebracht, en de deur weer gesloten. Ik herinner mij hoe zulke treinen naar het Noorden kwamen. Wegens plaatsgebrek in de gevangenissen werden kerken als zoodanig ingericht. De roode soldaten hadden alle ikonen weggenomen, de altaren vernield en houten stellingen met slaapplaatsen, 7—8 verdiepingen hoog, opgebouwd, met steile, wankele ladders. En dan trokken dag en nacht van het spoorstation eindelooze rijen menschen deze kerkgevangenissen binnen. Mannen en vrouwen, grijsaards en kinderen, boeren uit het Wolga-gebied, uit de Oekraine, Wolga-Duitschers, kozakken van den Don en Kuban, zelfs hooglanders uit den Kaukasus en Turkmenen uit Turkeetan in lichte Oostersche gewaden. En in iederen stoet tallooze geestelijken... . Grijsaards, jonge moeders met zuigelingen, zwangere vrouwen en zieken moesten nu tegen de steile ladders opklimmen. Velen stortten daarbij omlaag en vielen op den steenen vloer te pletter. Kinderen rolden in hun slaap van de britsen naar beneden en het kwam voor, dat de vertwijfelde moeders hen uit de hoogte nasprongen. Dicht tegen elkander gedrongen lagen deze ongelukkigen, bezaaid met allerlei ongedierte.

Velen bezaten niet eens de kracht om op te staan

Sluiten