Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

SCHETS XVI.

PIËTISME EN METHODISME.

I. Hel Piëtisme.

Een richling, welke bijzonder in de Luthersche Kerk (Duitschland) ingang heeft gevonden. Wanneer eenzijdig de nadruk gelegd wordt op de rechten van het hoofd, komt er altoos reactie en gaat men aan de andere zijde op de rechten van het hart wijzen. Er begon in de Luthersche Xerk een verstandelijke richting te heerschen, welke gevaarlijk bleek voor den geestelijken welstand der Kerk en haar leden. De orthodoxie werd orthodoxisme. Daartegen streed Joh. Arndt met zijn boeken ,,Over het ware Christendom'

Ph. Jac. Spener is de man, die het Piëtisme in de Luthersche Kerk ingang deed vinden. Levensloop. In 1670 godsdienstige bijeenkomsten tot opwekking van het geestelijk leven, „collegia piëtatis" (samenkomsten van vroomheid). In 1675 zijn boek: „Pia desideria" (vrome wenschen). August Herman Francke, vol energie en kracht, heeft verder gearbeid, vooral te Halle. Stichting eener Universiteit aldaar. Halle werd het brandpunt dezer beweging. Stichting van het beroemde Weeshuis en het Bijbelhuis.

Eenige beginselen van het Piëtisme, nu nog werkend in Duitschland: het geloof kan niet anders in den zondaar openbaar worden dan langs den weg van „Buszkampl , d.i. van een vreeselijken zieleslrijd. Prediking der ascese (onthouding). Aandringen vooral op ware godzaligheid. Veel stichtelijke lectuur en geestelijke liederen. Invloed in Nederland reeds aangewezen in den vorigen leidraad.

Verwant met het Piëtisme waren de Hernhutters. Hierbij moet genoemd worden de graaf van Zinzendorf. Levensloop. Familiën van verdreven Moravische broeders (Bohemen) vestigden zich op zijn landgoed en slichtten een plaats, Hernhut genaamd. Zinzendorf werd de leider. Uitbreiding ook in andere landen. In ons land, nu nog te Zeist, ook zich noemende de Broedergemeente, bekend door den Zendingsarbeid in Suriname. De Hernhutters leggen weer allen nadruk op de verlossing van den zondaar, welke geheel en al toegeschreven wordt aan den Heere Christus, die eenzijdig op den voorgrond treedt. Christocentrisch. Niet zoozeer echter plaatsbekleedend, maar aldus: Jezus' liefde moet onze wederliefde wekken. Kerkinrichting.

Sluiten