Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

natuurkundige veihoudingen van deze ziekten te hebben gekend , en zonder dezelve nog heden len dage te kennen , bewijst dit slechts, dat de empirie de wetenschap altijd voorbijsnelt en op haren weg hoogst nuttige ontdekkingen doet, die de wetenschap geenszins versmaden, maar nader toetsen , tot hare oorzaken terugbrengen , en daaruit verdere algemeen geldige besluiten trekken moet. Gevallen van dien aard komen in de physica zeer menigvuldig voor; Wen tijd immers voor dat men de wetten van de scheikundige verbindingen kende , langen lijd voor dat men eene theorie der werktuigen en van de bewegende kracht ontworpen had , heeft men scheikundige fabrieken daargesteld , zich van werktuigen bediend , stoom in aanwending gebragt , enz. Der wetenschap was het echter voorbehouden, het oorzakelijke verband tusschen de verschillende zamenstellingen uittevorschen en daardoor eene algemeenere hoogst nuttige toepassing op het dageliiksche leven voortebereiden.

De kliniek is de leer van de vormverandering van het ziekteprodukt. Als zoodanig moet zij lederen vorm, waaronder zich de ziekte naar buiten" openbaart , in zich bevatten, en de verschijnselen, met welke dezelve te voorschijn treedt, de uitwendige invloeden, door welke zij ontstaat , en de uitwendige invloeden door welke zij te niet gaat, opgeven. De kliniek heeft derhalve tot hare onderdeden , de nosographie , de aet tologie en de therapie.

De nosographie geeft niet slechts de verschijnselen, maar ook het beloop en den uitgang der ziekte op. Verschijnselen, beloop en uilgang van de ziekte, hangen af van de werktuigelijke en scheikundige verhoudingen van het ziekteprodukt, van de stofwisselingen die het ondergaat van de veranderingen die het in de bewerktuiging te wee? brengt. u ° &

Het beschrijven van de uitwendige invloeden , door welke eene ziekte ontstaat , de aeliologie , kan slechts in zooverre wezenlijk nut aanbrengen , als zij tot de wijze van ontslaan , de pathogenie van het ziekteprodukt betrekking heeft.

Sluiten