Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

pokken , gastrische , rheumatische , gal-koortsen , tanden krijgen, bij inspanning van den geest, gebreken van het hart, enz. Aan den anderen kant komen er ontstekingen voor, die eensklaps van zelve ontstaan , zonder dat er waar te nemen hyperaemien waren voorafgegaan , zoo als zulks inzonderheid bij vele ontstekingachtige verweekingen der hersenen het geval is. Ook de stasis kan als zelfstandig ziekteproces beslaan, zonder dat zij daarom in ontsteking behoeft overtegaan , zoo als de werktuigelijk voortgebragte en passive stases in de cholera bewijzen. Tot eene ontsteking behoort meer dan eene eenvoudige hyperaemie , dan eene eenvoudige stasis ; daartoe behoort ook eene eigendommelijke bloedsontmenging , ten gevolge van welke de proteine-bestanddeelen van hetzelve zich van de andere stoffen scheiden, en in de wei opgelost, door exosmose, uit de haarvaten treden. Zoo lang deze voorwaarde ontbreekt , om het even , of zij door werktuigelijke of scheikundige , algemeen of plaatselijk inwerkende°prikkels , wordt voortgebragt, ontstaat er geene ontsteking, en kan geene hyperaemie . geene stasis , in ontsteking overgaan.

Ware de ontsteking een hooger graad van hyperaemie of stasis , dan moesten de hevigste ontstekingen het zekerst in het verlammingstijdperk van de cholera, in lang aanhoudende of dikwijls terugkeerende flaauwten , inden doodstrijd en bij den schijndood voorkomen , hetgeen echter geenszins het geval is. Vele ontstekingen worden voorzeker door hyperaemien voorafgegaan. Dan is echter de hyperaemie het gevolg van de reeds bestaande bloedsontmenging, en de ontsteking geenszins het gevolg van de voorafgegane hyperaemie.

De begrippen hyperaemie , stasis en ontsteking, mogen derhalve niet met elkander verward , zij moeten veeleer zoo wel uit een natuur- als ziektekundig oogpunt van elkander gescheiden worden. Eene vermenging dezer begrippen is nadeelig in de aanwending en onvoldoende voor de wetenschap , inzonderheid geeft zij aan die theorie , welke deze drie onderscheidene toestanden met elkander verwisselt, en daardoor alle zelfstandigheid en naauwkeu-

5

Sluiten