Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

aan deze houding niet veel hechtte, vermeld ik dit nu, waar ook Ortner 108) iets dergelijks noteerde terwijl eveneens Prox m) zulk een houding zag aangenomen bij neoplasmen van het pancreas en bij de zgn. hématocèle prépancréatique, den langzamen vorm van de haemorrhagische pancreatitis.

De hier aangeduide pijnuitingen behoeven, het spreekt wel van zelf, niet per se altijd gevolgen van pancreasaandoeningen zijn. Ook galsteenlijden, andere maagperforaties, ileuspijnen, gastrische crisen, lokale peritonitis verschijnselen tengevolge van een plaatselijke acute uitzaaiing uit een tuberculeuse klier — zooals ik nog onlangs kon waarnemen — en over het algemeen de lang niet zeldzame, koliekachtige pijnen bij mesenteriaalkliertuberculose, ik wees er boven reeds op, kunnen nagenoeg analoge symptomen geven. Het verdere onderzoek, de anamnese, het aspect, de palpatie en de verdere hulpmiddelen der physische en chemische diagnostiek kunnen de goede richting doen bewaren.

De voedingstoestand is dikwijls zeer goed. Bij chronische gevallen echter treedt steeds een sterke vermagering op en bijzonder opmerkelijk was mij dikwijls de eigenaardige, bleeke-vaaliggrauwe gelaatsteint bij de patiënten met zeer langdurige afwezigheid of sterke vermindering der pancreasfermenten in het darmkanaal. Weer in andere gevallen overheerscht een bronzig-geelige, diep intensieve ieterus. Is wellicht de anaemie in die speciale gevallen een pancreatogene anaemie zooals sommigen aannemen — zie ook hoofdstuk V —, de icterus is een gevolg van door het pancreas uitgeoefenden druk op de galwegen. Bij acute pancreatitis zagen sommigen soms verkleuringen aan de buikhuid, deze zijn echter geenszins specifiek, waar zij ook bij andere ziekten wel eens voorkomen.

Dat uitbreiding van een pancreastumor druk op de groote vaten kan geven en zoodoende de aanleiding wordt tot ascites, tot collaterale bloedcirculatie, of tot oedemen der benedenste extremiteiten, ligt voor de hand.

In tegenstelling met de meening van velen, is het normale pancreas, althans wat den kop betreft, wel te palpeeren, mits men

Sluiten