is toegevoegd aan uw favorieten.

Handboek der physica en meteorologie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Fig. 228. i Fiff. 229.

eene opening heeft, door welke de beide buizen met elkander vereenigd zijn.

De tong is de trillende plaat; in haren gewonen stand sluit zij de zijdelingsche opening der sleuf geheel of bijna geheel en al, d. i. zij strijkt bij hare slingeringen met de drie vrije randen langs de randen der opening; de vierde rand is aan de buis bevestigd door eene nf r1nn.mn.Ti vast p-esoldeerd.

av/ixiuvi j -- o . #

De stemdraad is een dikke metalen draad, die van beneden dubbel omgebogen is, en met zijne geheele breedte tegen de tong aandrukt. Met eenige wrijving kan hij in den stop op en neder geschoven worden, en daardoor is het mogelijk, om het slingerende gedeelte van de tong te verlengen ot te verkorten, want het gedeelte hetwelk boven den stem¬

draad gelegen is, Kan mei truien.

De wind van den blaasbalg treedt door den voet van de buis t' in, en drukt tegen de tong, ten einde zich eenen uitweg te verschaffen, en gaat vervolgens door de sleuf en door de buis t naar buiten. De tong, hierdoor uit haren evenwigtsstand gebragt, keert al spoedig, ten gevolge van hare veerkracht terug, en maakt daardoor slingeringen, die zoo lang duren als de luchtstroom duurt. In Fig. 228 wordt eene tongpijp voorgesteld, bij welke het tegenover de tong geplaatste gedeelte der buis t van glas is vervaardigd opdat men de beweging van deze tong beter zou kunnen waarnemen.

Bij orgels zijn de tongpijpen uuvwijis eemgamo anders zamengesteld, namelijk zoodanig, dat de randen der tong tegen de randen der sleuf sluiten, zoo als men in Fig. 230 ziet.

Zoo eene tongpijp op zich zelve in de vrije lucht trilt, wanneer er derhalve geene of eene slechts betrekkelijk korte buis boven haar geplaatst is, dan hangt de snelheid van hare slingering, derhalve de toon dien zij geeft, van hare veerkracht en van hare afmetingen af; doch wanneer er eene lange buis op geplaatst wordt, dan wordt daardoor de toon wezenlijk gewijzigd; de beweging van de tong is dan meer afhankelijk van de in de lange buis heen en weder gaande luchtgolven, dan van hare eigene veerkracht; zij wordt dan eigenlijk eerder geslingerd dan dat zij zelve slingert.

Mededeeling der geluidgolving tusschen vaste, druipend vloeibare en luchtvormige ligchamen. \V anneer onderscheidene vaste ligchamen met elkander tot een geheel verbonden zijn, dan verbreiden zich de trillingen, die van een gedeelte van dit systeem uitgaan, met het

Fig. 230.

107