Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

carditis door infectie voorbereiden. Hetzelfde geldt van de litteekens, die van een vroegere endocarditis overblijven.

ACUTE PERICARDITIS.

SYMPTOMEN.

De ontsteking van het pericard geeft verschillende pathognomonische verschijnselen.

Toch ontbreekt meestal de subjectieve klacht over pijn. Deze wordt wel eens op de borst aangegeven en is meestal niet heftig. Soms wordt door druk in de borststreek, de pijn iets duidelijker. Ook heeft men waargenomen, dat druk op den N. phrenicus aan de hals ietwat gevoelig was.

Bij een pericardiiis sicca vindt men als bewijzend verschijnsel het pericardiaal wrijven. Dit is als zoodanig te herkennen, doordat het meestal slechts op een kleine plek te hooren is, en zich niet voortplant in de omgeving. Men hoort het als een ruw schavend geruisch of als een fijner schuifelen, zooals het kraken van papier. De plaats is meestal de basis cordis, soms het midden van de hartdofheid, een enkele maal meer bij de vaten of bij de punt. Aan de phase van de hartsactie houdt het wrijven zich niet precies. Meestal is het meso-systolisch of meso-diastolisch, soms alleen het eerste. Door druk van de stethoscoop of door vooroverhangen van de patiënt wordt het verschijnsel duidelijker.

Zoodra er zich vocht in het hartezakje ophoopt, vindt men de typische teekenen van een pericarditis exsudativa. De hartdofheid wordt in horizontale en verticale richting vergroot. Het reikt tot de 2e rib, heeft een min of meer driehoekige vorm; de linkerrand heeft vaak een inbochting (Gibson). In zittende houding wordt de demping anders van vorm. Ook op den rug vindt men bij groote exsudaten afwijkingen bij percussie. Achter aan de basis van de linkerlong is er een lichte demping met verzwakt ademgeluid (Ewaiït). Bovendien kan men op de wervelkolom een demping vinden ter hoogte van 7e en 8e dorsaalwervel.

Bij auscultatie vindt men de harttonen zwak en als op afstand te hooren. Het wrijven is verdwenen, tenzij er locale verkleving van de bladen van het pericard is. Indien de ictus cordis te zien of te voelen is, is deze binnen de demping te zien en te voelen. Vaak is deze ook naar boven verplaatst. Bij een groot exsudaat is de lever naar beneden gedrongen, vooral de linkerkwab. De Röntgenfoto geeft een typisch beeld (zie fig. 95). Vaak is de pericarditis bij kinderen een etterige. Men kan dit aan de gewone verschijnselen van een etterophooping in de sereuze vliezen (zie

Sluiten