Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lijder (ook in dc knie-ellebogen ligging) bewerkstelligd moet worden, laat de uitzetting van de maag en het darmkanaal (die eenen meer of minder vollen, helderen en tympanitischen toon geven), verder (door den ledigen toon) de grootte van de lever, de milt, de pisblaas, de baarmoeder en het ovarium, minder die van de nieren, alsmede den vloeibaren of luchtvormigen toestand van den inhoud der buikholte beoordeelen (zie bij de afzonderlijke organen). — De auscultatie geeft ten eerste opheldering over den polsslag; hoort men twee toonen, dan zijn zij uit het hart afkomstig, terwijl men, eenen enkelen toon hooiende, deszelfs bron in de aorta zoeken moet. Is deze toon zuiver, dan zou de aorta door een vast ligchaam (meestal een kankergezwel) zamengedrukt kunnen zijn; is hij daarentegen verspreid, blazend, in een geruisch ontaardend, dan is er eene ziekte, eene aneurysmatische verwijding van den wand der aorta te vermoeden. Verder kan men door de auscultatie waarnemen: de hartslag van de vrucht en het zoogen. placenta-geruisch; het aanslaan der sonde tegen eenen blaassteen, een wrijvingsgeruisch bij peritonitis (I. bl. 274), het zwalpen van de vloeistoffen en het intreden van stoffen in de verwijde maag.

1) Buik-vlies*

Het peritoneum (I. bl. 270), dat aan dezelfde ziekten als de overige weivliezen onderhevig is (I. bl. 208), wordt dikwijls secundair aangedaan, vooral door mededeeling van ziekelijke toestanden van de werktuigen, die in de plooijen van het buikvlies bevat zijn. Omgekeerd worden deze ook wel ten gevolge van buikvliesziekteu aangedaan.— Zeer dikwijls komt de peritonitis (I. bl. 270) als eene partiële, vooral in het bekleedsel der lever en milt (ook als incsentcritis en epiploitis), zelden als eene totale voor; zij vertoont eene groote neiging om slepend te worden en brengt, bij eene groote uitgebreidheid, ligtelijk den dood te weeg. De gevaarlijkste soort is de puerperale buikvliesontsteking (I. bl. 218).— Verwoesting (II. bl. 4) ondergaat het buikvlies door verweeking, verettering, verzwering en koudvuur. — Bloeding in de buikvliesholte komt alleen door verscheuring van naburige organen (de maag, de milt) of van de vaten (aneurysmata) tot stand. — Waterverzameling in de buikholte (hydrops ascites; II. bl. 56) vereischt eene verschillende beoordeeling, naarmate zij een plaatselijk verschijnsel van algemeene waterzucht is of eene zuiver plaatselijke ziekte van het buikvlies. Sereuse cysten (II. bl. 66) ontwikkelen zich in de breede baarmoederbanden, de eijerstokken, de trompetten en het groote net. — Verdikking van het buikvlies (II. hl 81) komt door chronischen bloedstilstand (in breukzakken), ontsteking, langzame overmatige uitzetting en door de nederzetting van kanker- of tuberkelmassa tot stand. Verdunning kan het gevolg zijn van drukking, snelle overmatige uitrekking en verwoestingsprocessen. — De ophooping van lucht in het buikvlies (mcteorismus abdomirialis s. tympanitis peritonaei) ontstaat of door ontbinding van een peritoneaal exsudaat of door perforatie van maag of darmkanaal (II. 1)1. 164). Somtijds kan zij volstrekt niet onderscheiden worden van

Sluiten