Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

plaatsen, waar de Noord-Oosten winden toegang hebben, nadat zij over 011beboomde, van plantengroei verstokene landstreken gegaan zijn, zijn vaak de woonplaats van longontsteking. Echter herinnert reeds IlirrociuTES, dat zij ook zeer menigvuldig zijn in moerasstreken en J. Frank zag de ziekte nergens zoo menigvuldig , als in de moerassige rijstvelden van opper-Italië.

§ 656. De acute longontsteking in den vorm, die boven als de zuivere typus beschreven is, komt inzonderheid ten tijde van het heerschen der zoogenoemde synochale of ontstekingachtige ziektegesteldheid voor en zij is de eigenlijke vertegenwoordigster van die gesteldheid. Andere soorten van longontsteking zijn op andere tijden en bij eene andere hoedanigheid van de epidemische ziektegesteldheid veelvuldiger, zooals de galachtige longontsteking gedurende het heerschen van den gastrischen, de typheuse longontsteking ten tijde van den zenuwachtigen genius morborum. Deze soorten kunnen zich tot moorddadige en ver verbreide epidemien ontwikkelen , waarover wij beneden verder zullen spreken.

§ 657. C) Symptomatische longontsteking. Wij vatten onder deze rubriek al die soorten te zamen, wier ontstaan zich aan een algemeen in de bewerktuiging verbreid, en in de longen onder den vorm van vochtstilstand postvattend ziekteproces laat toeschrijven. Door de longvaten stroomt al het bloed des ligchaams, om in het haarvatennet van het longweefsel de gewigtigste levens-scheikundige verandering te ondergaan. Iedere vocht- en bloedaandrang vat in de long des te gemakkelijker post, omdat in dit brandpunt van den bloedstroom de fijnste haarvaten zich uithoofde van haar naauw caliber zich tegen den doortogt van elk deeltje, dat grooter dan een bloedbolletje is, verzetten, waardoor dan gemakkelijk opstopping van den bloedsomloop in de longkwabjes en lobulaire vochtstilstand ontstaat; eindelijk geeft de scheikundige verandering des bloeds somwijlen aanleiding tot tegennatuurlijke stoffelijke afzetsels of bezinksels, die als ziekelijke prikkel op de long werken. In al die gevallen deelt het primair lijden aan deze longziekte eene specifieke kleur mede , die zich soms in de verschijnselen, soms in het beloop en de uitgangen, in de terugwerking op zekere therapeutische middelen of in verscheidene uitwendige afspiegelingen der ziekte tegelijk kenbaar maakt. Symptomatische longontstekingen kunnen uit onderdrukte bloedingen of andere hebbelijke uitvloeijingen ontstaan; zij kunnen als tegennatuurlijke postvatting van uitslagziekten, van mazelen, pokken, roodvonk, voorkomen; zij kunnen de plaatselijke terugkaatsing van galziekte, typhus,

Oost-Indië voor, de geneesheeren van dat land gewagen naauwelijks van haar. Teel vaker dan in Oost-Indië komt zij reeds op de Antilies voor. Nog veelvuldiger is zij in het Zuiden van Europa; op 38 zieken komt in den G-riekschen Archipel eene longontsteking; op Corfu neemt men haar vaker waar, dan op de naburige eilanden. Wanneer de Engelsche troepen uit Oost-Indië terugkeeren, ziet men, naarmate zij nader bij Europa komen, de leverziekten nalaten, om voor longontstekingen plaats te -maken; het omgekeerde grijpt plaats, wanneer zij Oost-Indië naderen. In Italië zijn longontstekingen veelvuldig ; naar de in Pavia gedurende drie jaren vervaardigde lijslen leed een zevende gedeelte der in de hospitalen opgenomene zieken aan longontsteking, in het tweede jaar een zesde, in het derde een vierde gedeelte. In Padua is de evenredigheid zeer afwisselend, een vijfde, een zestiende, een drieëntwintigste, een achtenvijftigste gedeelte. Te Wilna een zevende tot een achtste. Te Rome is deze ontsteking ook zeer menigvuldig; de evenredigheid staat hier bijna even als in Londen." Andbal's specielle Pathologie. Th. i. S. 293«

Sluiten