Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

mede ook meest eene anaemische hoedanigheid des kloeds en eene verhoogde zenuwprikkelbaarheid, aanvallen, welke die van vallende ziekte nabijkomen, verbonden zijn (1).

§ 354. Als kenteekenen var» de zenuwachtige hartkloppingen heeft men de volgende opgegeven: een niet sterken, maar plotseling springenden , veerenden hartslag; hoorbaarheid van den helderen harttoon in eene zeer beperkte uitgebreidheid ; snel voorbijgaan van enkele valsche geruischen ; bovendien kloppen der slagaderen en veerenden pols; de zieke hoort het hartkloppen bijzonder duidelijk, wanneer hij in het bed op zijde ligt; de aanvallen vertoonen zich meest, wanneer de zieke rust heeft; door ligchaamsbeweging heeft eer beterschap dan verergering plaats; natuurlijke pols en hartslag tusschen de aanvallen; ook wanneer het hoofd mede aangedaan is, ontbreken toch de verschijnselen van echte bloedophooping naar de hersenen.

$ 355. liet hartkloppen kan door antagonistische of consensuele prikkeling van het hart of van de zenuwdeelen, die deszelfs beweging beheerschen, ontstaan. Hartkloppingen zijn vaak eene terugkaatsingsziekte van aandoeningen der onderbuiksingewanden : winden, wormen , verstoppingen, aandoeningen van het geslachtstelsel. Zwangere vrouwen lijden vaak aan hartkloppingen , waarschijnlijk meest door drukking der vergroote baarmoeder op de aderstammen en belemmering van den bloedsomloop in de aderen te weeg gebragt. Door verhindering van de vrije bloedstrooming veroorzaken ook longziekten , vast inrijgen, waterverzamelingen, vetzucht de hartkloppingen. Eindelijk kan eene kioaadsappige hoedanigheid der vochten, een metastatische prikkel oorzaak van het hartkloppen worden; men kan eene palpitatio rheumatica, arthritica, psorica , dysmenorrhoïca, scorbutica enz. aannemen. Als palpitatio rheumatica beschrijft Bouiu-add eene hartklopping, die dikwijls met andere rheumatische pijnen gepaard voorkomt; zeer dikwijls is bovendien de hartkuilstreek de zitplaats van eene zich straalsgewijs naar den aan de zieke zijde gelegenen arm uitbreidende pijn; bij deze soort van hartkloppingen is somwijlen een tusschenpoozende pols, groote onrust aanwezig (angina pectoris ?). Men moet deze hartkloppingen van de rheumatische endo- en pericarditis onderscheiden; zij gaan wel eens in elkander over. Men heeft ook in gevallen van kwik-erethismus hevig en aanhoudend hartkloppen waargenomen.

Beloop en uitgangen.

$ 356. De hartkloppingen zijn meest periodiek, zeldzaam aanhoudend en worden dit gemeenlijk eerst, wanneer eindelijk het verrigtingslijden in eene werkelijke organische verandering overgaat. Doordien door vermeerderde werkzaamheid van het hart de bloedsomloop in de longen meer of minder verhinderd wordt, kan zich bij het hartkloppen voorbijgaande of blijvende benaauwdheid, apnoea, djspnoea , bloeding uit de luchtwegen, wateruitstorting in de borst voegen. Hevige hartkloppingen kunnen door de gewelddadige voortstuwing des bloeds ook bloedvloeiingen in andere deelen, neusbloeding, beroerte veroorzaken.

(1) Verg. 1. c. S. 42.

Sluiten