Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

tusschen de Noord- en Zuidkust, waar veelal de rijstoogst niet gelijktijdig overvloedig is of gelijktijdig mislukt, niet zoo schaarsch waren.

Op lijnen, die geruimen tijd in exploitatie zijn en het vervoer over belangrijken afstand verrichten, is reeds een beteekenend vervoer van inlandsche landbouwproducten verkregen en men mag aannemen dat zich dit geleidelijk zal blijven ontwikkelen.

Een belangrijk vervoer van inlandsche goederen heeft nog plaats, waarvan uit de statistieken niets blijkt. De millioenen inlandsche reizigers, die volgens het inlanderstarief worden vervoerd, genieten van het kosteloos vervoer eener draagvracht koopwaren en maken daarvan meerendeels gebruik. Dit levert eene omvangrijke goederenverplaatsing over korten afstand op. (')

Het vervoer van op voerartikelen voor inlandsch verbruik vertoont op de meeste lijnen eene bevredigende toename. Het zout neemt daaronder, wat volume betreft, de voornaamste plaats in. Het zijn overigens artikelen van vrij hooge waarde, zooals manufacturen, visch, enz., waarvan derhalve een vervoer in massa niet te verwachten is.

De bron van opbrengst, die de tramwegondernemingen in den aanvang van haar bestaan behoefden om hare kosten te dekken, was slechts te vinden in het goederenvervoer voor de Europeesche ondernemingen. Het vervoer voor de suikerfabrieken nam daarbij de eerste plaats in.

Bij de steeds aangroeiende productie en het streven om den maaltijd te beperken, wordt de afvoer van het product per kar met de daaraan verbonden kansen van veeziekte, diefstal, enz. meer en meer de zwakke zijde van het bedrijf der suikerfabriek. Hetzelfde geldt voor den opvoer van machinerieën, brandstoffen en andere fabrieksbenoodigdheden. Het door contract of door vaste tarieven gewaarborgde vervoer per rail heeft daarom voor de fabriek groote waarde. Aan den tramwegdienst stelt de bij contract geregelde suikerafvoer hooge eischen wegens den korten duur van den maaltijd en de daardoor vereischte uitgebreidheid van het materieelpark, dat gedurende een groot deel des jaars geen voldoend gebruik vindt. Een en ander rechtvaardigt een vrachtprijs, die, vergeleken met de vrachten voor het inlandsche vervoer, hoog is te noemen.

Men kan derhalve zeggen dat de tramwegen — evenals voorheen een groot deel der spoorwegen — meerendeels zijn aangelegd ten behoeve der suikerfabrieken, die door het betalen van loonende vrachten den tramweg in het eerste tijdperk bestaanbaar moesten maken. Yervolgens is, door het aanbieden van lage vrachtprijzen, het inlandsch reizigers- en goederenvervoer tot den tramweg getrokken en hebben zich geleidelijk deze beide bronnen van inkomst zoodanig ontwikkeld, dat zij eveneens van beteekenis zijn geworden.

(1) Onderzoek Vervoerwezen 1907, blz. 63.

Sluiten