Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ik met nadruk, omdat er zijn geweest, die dezen hof over alle werelddeelen zich lieten uitstrekken, Wel stem ik toe, dat zoo de aarde niet vervloekt was om de zonde des menschen, ze geheel, gelijk ze ook in den beginne gezegend was, zou eene schouwplaats geweest zijn van allen overvloed, zoowel als van bekoorlijkheid: ja, ze zou niet ongelijk aan het Paradijs geweest zijn, gerekend naar de wanstaltigheid, die wij nu opmerken. Maar als Mozes hier met name de ligging van de landstreek uitdrukt, is het dwaas, hetgeen van eene bijzondere plaats gezegd is, op de geheele aarde te laten slaan. Want ongetwijfeld, (zooals ik vroeger gezegd heb) heeft God de meest vruchtbare en lieflijke plaats uitgekozen, als de eersteling der aarde, om daarmee Adam, dien Hij met de eer van eerstgeborene onder de menschen had verwaardigd, tot teeken Zijner bijzondere liefde te begiftigen. Voorts besluiten wij hieruit, dat die hof op de aarde is geweest, en dat hij niet, gelijk sommigen hebben gedroomd, in de lucht was gelegen. Want zoo deze landstreek niet tot onze aarde behoorde, zou zij niet als tegen 't Oosten gelegen tegenover Judaea, gesteld worden.

De allegoriën van Origenes en zijns gelijken moeten dus geheel worden afgekeurd. Deze toch heeft Satan met de allergemeenste sluwheid in de kerk trachten in te voeren, opdat de leer der Schrift twijfelachtig zou zijn, en er niets zekers en bepaalds zou wezen. Wel kan 't zijn, dat sommigen door den nood gedrongen tot den allegorischen zin de toevlucht hebben genomen, omdat zij nergens ter wereld eene plaats vonden, als door Mozes wordt beschreven; maar wij zien, dat verscheidenen, uit eene dwaze neiging tot spitsvondigheden, al te zeer met allegorie zijn behept geweest. Wat betreft deze plaats, het is dwaas en doelloos om buiten den letterlijken zin om te redeneeren.

Want niets anders was Mozes bedoeling, dan om den mensch te leeren, dat hij door God geschapen is met het doel, om de heerschappij over de aarde te bezitten en daarvan vruchten in te zamelen, opdat hij dagelijks door ervaring zou leeren, dat de wereld hem onderworpen was, Wat voordeel is er bij, in de lucht te gaan vliegen, en de aarde te verlaten, waar God Zijne welwillendheid jegens het menschelijk geslacht heeft getoond ? Maar, de uitlegging van de hemelsche heerlijkheid is vernuftiger, zal iemand opmerken. Ik antwoord, dat waar de eenige erfenis des menschen in den hemel is, het wel goed

Sluiten