is toegevoegd aan uw favorieten.

In Centraal Borneo

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

bogen randen. Het gereedschap, dat voor deze bewerking in aanwending komt, zijn de Dajaksche lange, smalle bijl en verschillende soorten dissels, welke de Kajans zelf kunnen smeden, maar tegenwoordig liever koopen.

Ook de bootenmakers weten reeds , dat het hout, op stam gestorven , het best is, om bewerkt te worden en daarom ringen zij hem vooraf, als zij hun vak verstaan. Op deze wijze verzekert zich iemand ook het recht op een boom, welken hij in 't bosch gevonden heeft en dien hij later wil gebruiken.

Zoo wordt de boot dan uit het bosch gesleept, dikwijls van hooge berghellingen over valleien, met behulp van zeer veel menschen en dan over de rivier naar huis gebracht, om verder afgewerkt te worden. Dit bestaat vooreerst in het brengen van den wand op de gewenschte dikte met dezelfde werktuigen als vroeger dienden, waarbij te gelijkertijd de wanden glad gekapt worden. Geldt het booten voor de vaart op de riviertjes met weinig water, dan laat men den bodem wat dikker. Van binnen spaart men tegen de zijwanden steunsels uit voor het aanbrengen van zitbankjes.

De boot, die naar den ronden vorm van den boom over dwars te veel gebogen is en waarvan men de zijwanden ook naar boven rond heeft behakt, wordt nu eenigen tijd liefst buiten de felle zon aan zichzelf overgelaten, doch het regenwater er uit verwijderd. Nadat het hout voldoende uitgedroogd is, moet de bewerking geschieden, die den waren vorm te voorschijn roept, het uitleggen door middel van vuur. Aan zijn beide einden laat men hem een eind van den grond opheffen en legt de spitsen op dwarsliggers, zoodat de bodem zweeft. Op een paar d.M. afstand wordt nu langs de geheele boot sterk vlammend hout gelegd en dit aan beide zijden te gelijk aangestoken.

Door het vuur lang genoeg te onderhouden, in den regel 6 tot 8 uur worden de wanden van de boot verhit, doch meer door straling dan door contact, waarbij men met natte groene takken ze moet beschermen tegen verbranding en als uitwerking van die hitte strekken zich de zijden en komt de bovenrand van de boot in één vlak. Later tracht een boot wel weer opnieuw eenigszins te krimpen , maar daartegen dienen de onmiddellijk aangebrachte dwarse