is toegevoegd aan uw favorieten.

Neutraliteit der overheid in de Nederlandsche koloniën jegens godsdienstzaken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dier kassen en de behoeften, waarin zij werkelijk bestemd zijn te voorzien". Een aantal circulaires van lateren datum over deze aangelegenheid lieten zich in steeds afkeurender bewoordingen uit over den „weinig gunstigen indruk van de wijze, waarop de door de regeering verstrekte instructies betreffende het beheer der moskeekassen, over het algemeen worden nageleefd" *). Uitvoerig licht vooral de circulaire van 7 October 1905, no. 3493, dit toe. Het zou te ver voeren hier al de daarin genoemde staaltjes van misbruiken over te nemen; genoeg zij, voorbeeldshalve, de vermelding, dat vaak buitensporig groote bedragen werden uitgegeven aan eetserviezen, feestmaaltijden, moskee-meubeling, enz.; dat te Pemalang, in het gewest Pekalongan, in 1898 een societeit werd gebouwd voor ƒ3000, uit de moskeekas, „waardoor die kas in het bezit is gekomen van een gebouw, dat ƒ 1500 waarde heet te hebben en van een schuldvordering, die niet vlug schijnt te worden afgedaan"; dat in Koedoes (gewest Semarang), ± ƒ700 aan „muizenpremiën" werd geleend aan het gouvernement, „van welker terugbetaling de commissie [van beheer over de moskeekas] welwillend afstand doet!" 2). Boven (blz. 40) werd reeds aangestipt, hoe onder de ontvangsten te Semarang ƒ150 aan volkomen onwettig uitgegeven hadji-certificaten voorkwamen. Een merkwaardig feit, ten slotte, is wel, dat in verschillende afdeelingen van Rembang maandelijksche bijdragen voor het zendingshospitaal te Modjowarno ten laste der moskeekassen zijn gebracht, hetgeen een, voorzeker zeldzaam, stoffelijk blijk van Mohammedaansche waardeering voor een Christelijke zendingsinstelling mag heeten! Ook de kas van Sidajoe (Soerabaja) ondersteunde met ƒ 90 het Modjowarno'sche zendingshospitaal.

Uit het aangehaalde moge reeds blijken, op welke schaal de misbruiken verbreid waren. De hoofdoorzaak lag steeds hierin, dat de saldo's der moskeekassen overal veel te groot

!) Adatrechtbundel VII, blz. 317. 2') Adatrechtbundel VII, blz. 326.