is toegevoegd aan uw favorieten.

De toekomst der maatschappij

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

woordig ook de arme in velerlei opzicht een rijker, veelzijdiger, gecompliceerder leven leidt, over meer comfort en genietingen beschikt dan vroeger een stamhoofd, een hertog, een koninkje!

Hoe staat het nu met de vooruitgangsmogelijkheid in de toekomst op deze drie gebieden?

Machines! Zij drukken hun stempel op onzen tijd.

Als men daarvan als van den tijd der machines spreekt, dan denkt men vooral aan de omwentelingen, die de stoommachine veroorzaakt heeft. Laten wij daarom hier de mogelijkheid van goedkooper worden en technischen vooruitgang beschouwen. Het materiaal voor machines was vroeger hout, is tegenwoordig ijzer! Laten wij ons een oogenblik met het materiaal bezighouden. Wat zou een ton smeedijzer bij de arbeidsloonen en kolenprijzen van tegenwoordig b.v. volgens de techniek van den Romeinschen tijd gekost hebben? Een specialiteit heeft deze vraag eenigen tijd geleden geprobeerd te beantwoorden.

Volgens hem zou de productie van een ton smeedijzer in den Romeinsdhen keizertijd ongeveer 4000 Mark hebben gekost. Tegenwoordig d. w. z. voor den oorlog, was smeedijzer op de wereldmarkt voor ongeveer 100 Mark per ton te koop. Dat is dus een veertigste deel. Is echter de prijs tegenwoordig 100 Mark, dan bestaat er een mogelijkheid van goedkooper worden in de toekomst van nog geen 100 Mark. Want ijzer, dat tegenwoordig 100 Mark kost, kan geen 100 Mark meer goedkooper worden.

Tegenover deze vooruitgangsmogelijkheid der toekomst van nog geen 100 staat een werkelijke vooruitgang in het verleden van 3900, dat is dus ruim 39 maal zooveel. Weliswaar leeren wij misschien het ijzer te ontberen. Misschien vinden wij een betere bouwstof voor onze machines. Ik twijfel er aan. Maar boe dit ook zij, minder dan niets kan deze niet kosten. En zelfs, als zij in het geheel niets kostte, dan zou de vooruitgang, die