Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

in het kerkelijke leven. Daar bestreed hij met een kracht, die indruk moest maken en succes moest hebben, het modernisme; niet uit een soort conservatisme, maar principieel, uitsluitend op grond van het Woord en de belijdenis der Kerk. De rede, waarmede hij op 31 Juli 1870 afscheid nam van de Utrechtsche gemeente, gaf reeds door haar titel: „Conservatisme of Orthodoxie, valsche en ware behoudzucht aanwijzing genoeg.

Welk n voorrecht, dat de zeventigjarige Groen den 34jangen Kuyper niet van zich afstootte, maar hem bijviel in diens strijd tegen het conservatisme op allerlei gebied; het conservatisme, dat zoo verschrikkelijk veel kwaads gedaan heeft en het leven van Groen zoo bitter en zoo zwaar had gemaakt. Gebogen, meer nog door de bestrijding en tegenwerking van eigen vrienden dan door den last van den ouderdom, was het een verademing voor den grijzen staatsman, dat een jeugdige kracht hem ter zijde zou staan.

,Primus inter pares heeft Dr. Kuyper mij met onverzettelijke toepassing der leuze: „In isolement ligt onze krachti» met telkens toenemenden invloed ter zijde gestaan. Bij de stembus van 1871 vooral" — zoo schreef Groen in Maart 1874, twee jaar vóór zijn overlijden.

In dat jaar, 1871, werd feitelijk de anti-revolutionaire partij geboren. Toen toch brak Groen in het openbaar met den conservatieven nasleep en stelde hij bij de Kamer-verkiezingen voor alle districten alleen deze drie mannen* Keuchenius, Otterlo en Kuyper.

Het scheen een wanhopige poging. De meesten zagen er in niet de geboorte van een staatkundige partij, maar de stervensure van de partij van Groen. Groen werd bespot door de vrijzinnigen, gesmaad door al wat conservatief was gemeden door vrienden en bloedverwanten. Men sprak er schande van, dat hij de vruchten van zoo langen arbeid op eens vertrapte, dat op die manier de anti-revolutionaire

Sluiten