Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zoekt, welke partij het recht aan hare zijde heeft en doet ingevolge dit onderzoek — zonder zijne overtuiging daarbij te raadplegen — uitspraak. Men gevoelt hier het groote verschil tusschen een strafproces en een civiel proces: bij het s/ra/proces is de overtuiging van den rechter alles, — bij het civiel proces is die overtuiging niets; — in een strafproces — zoo ongeveer Feenstra — is het zoeken naar materiëele waarheid, — in een civiel proces het zoeken naar formeele waarheid de taak van den rechter.

„De leden der Staten-Generaal, de hoofden der ministeriëele departementen, de gouverneurs-generaal „van Nederlandsch-Indië" en de hooge ambtenaren onder anderen naam met gelijke macht bekleed in de koloniën of bezittingen des Rijks in andere werelddeelen '), de leden van den Raad van State en de commissarissen des konings in de provinciën staan wegens ambtsmisdrijven, in die betrekkingen gepleegd, ook na hunne aftreding, te recht voor den Hoogen Raad ter vervolging hetzij van 's konings wege, hetzij van wege de Tweede Kamer. De wet kan bepalen, dat nog andere ambtenaren en leden van hooge collegiën wegens ambtsmisdrijven voor den Hoogen Raad te recht staan" (art. 164). Als ambtsmisdrijf wordt hier beschouwd: bij het begaan van een strafbaar feit gebruik maken van macht, gelegenheid of middel, den ambtenaar door zijne betrekking geschonken.

De koning heeft het recht van gratie van straffen, door rechterlijk vonnis opgelegd. Hij oefent dat recht uit na het advies te hebben ingewonnen van den rechter daartoe bij algemeenen maatregel van bestuur aangewezen" (art. 68). Ingevolge dit recht van gratie kan de monarch eene straf geheel of gedeeltelijk kwijtschelden of ook door eene lichtere straf vervangen. De veroordeeling evenwel blijft gehandhaafd. Het verleenen van gratie houdt niet in het verleenen van gunsten en genaden, doch het betrachten der billijkheid. Immers in bijzondere gevallen kan de toepassing der strafwet in haren geheelen omvang tot onbillijkheid en hardheid voeren. Ook zonder verzoek van den veroordeelde kan gratie verleend

') N.l. de gouverneurs van Suriname en Cura^ao.

Sluiten