Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ambten tot eigen voordeel en wisten door omkooperij en bedreigingen zoovele kiezers naar hun zin te doen stemmen, dat zij ook in het bestuur en in de wetgeving van den staat New-York een grooten en verderfelijken invloed verkregen. De stad NewYork belastten zij met een schuld van vele millioenen, totdat het in 1871 aan de burgerij gelukte, de macht van de club, die na de oprichting van een eigen gebouw te New-York, de Tammany-hall, meestal met den naam van dit gebouw wordt aangeduid, te breken en de leiders aan den strafrechter over te leveren. Niettegenstaande dat, wist zich de Tammany-hall als democratische verwniging staande te houden en verkreeg zij onder den voorzitter Croker weder zooveel invloed, dat de burgemeester van New-York herhaaldelijk uit haar midden werd gekozen en het geheele stadsbestuur in haar dienst staat. In 1892 stelde zij zelfs een eigen candidaat voor het presidentschap. En hoewel een nieuw verzet van de burgerij, met name van de Duitsche Hervormingsvereeniging, tegen haar praktijken haar bij de verkiezingen van November 1894 weder de macht ontrukte, bestaat zij nog steeds als invloedrijke, staatkundige vereeniging, die ook bij de jongste presidentsverkiezing (Novemberl908) druk van zich deed spreken.

Tamme kastanje. Zie Kastanjeboom.

Tammerfors (Tamperë) is de voornaamste fabrieksplaats van Finland. Zij is in het gouvernement Tamastehoes gelegen aan de Tampereenkoski, een stroomversnelling, die het Nasijarvi- en Pyhajarvimeer verbindt en is een station van de lijnen Riihimjaki—Nikolaistad en Tammerfors—Björneborg. De stad, die in 1779 door Guslaaf III werd gesticht, had in 1897 278 katoen- en vlasspinnerijen, papier- en wolfabrieken enz., waarin 6566 arbeiders werkzaam waren. Verder bezit zij drie bankinstellingen en telt (1904) 40 261 inwoners. De stad had tot 1905, volgens een door Alexander I verleend privilege, tolvrijen invoer van grondstoffen en machines, waaraan zij, naast de goedkoope beweegkracht (water), den bloei van haar nijverheid dankt.

Tammuz is de naam van een Syrische godheid, die zoowel door de Hebreeuwsche, als door de Syrische afgodendienaars werd vereerd. Het feest te harer eere was dat van den zonnestilstand en begon met nieuwe maan in de maand Juli.

Tamoelen is de naam van den meest ontwikkelden tak van de Dravidavolken, die in het VoorIndische landschap Karnatik, tusschen Madras en Kaap Comorin en ook in N. Ceylon woont en die, in kleine groepen, alsJKling of Kalinga, in de havenplaatsen van Achter-Indië en Indonesië verspreid is. Hun aantal bedraagt in Engelsch Indië (1901) 16 625 500, waarvan er in Madras alleen 15 224 447 wonen; op Ceylon 750 000, in Pondichéry en Carical 200 000 en in de Straits Settlements 63 600. Het is een donkerkleurig menschenslag van middelbare grootte, met kroeshaar en donkere oogen. Hun taal, het Ta.mil (zie Dravidavolken), wordt door 14,8 millioen menschen gesproken. Hun letterkunde gaat tot in de 10de eeuw n. Chr. terug. Het voornaamste taalmonument is de „Koeral", een gnomisch gedicht van 1330 korte strofen, met spreuken over de zedelijke doeleinden van den mensch en dat geheel van de denkbeelden van het Boeddhisme is doortrokken.

Tampico of Santa Anna de Tamaulipas, een havenplaats in den Mexicaanschen staat Tamaulipas, 10 m. boven de uitmonding van de Panuco in de Golf van Mexico gelegen, is het uitgangspunt van de spoorwegen naar San Luis Potosi en Monterey, telt (1900) 16 313 inwoners en bezit breede straten, groote pleinen, een schouwburg, een casino 2 ziekenhuizen enz. Uit Noord-Amerika en Europa worden er manufacturen, galanteriewaren, glasen ijzerwaren ingevoerd; de voornaamste uitvoerprodukten zijn edele metalen, vee, huiden, sassaparilla, honig, jalappe, tabak, vanille, wol en verfhout. In 1905 liepen 647 schepen van 901 400 ton de haven binnen.

Tampon (Fransch = prop) noemt men in de heelkunde een prop watten of gaas. Vandaar tamponade, waaronder men het vullen van een lichaamsholte of van een wonde verstaat; zij wordt toegepast, om bloedingen te stelpen, als afbinden onmogelijk is.

Tamsoeï, Thamsoeï of Thansjoei, een haven in het noorden van Formosa, is sedert 1865 voor den vreemden handel geopend. Zij ligt aan de monding van de rivier Tamsoeï-kei of Hobo en is een stapelplaats voor thee. Verder voert zij rijst, suiker, jute, kamfer enz. uit.

Tamtam is de Indische naam voor een muziekinstrument, dat door de Chineezen, Maleiers en andere Zuid-Oost-Aziatische volken gong genaamd wordt. Zie Gamelan.

Tamti was bij de Chaldeeën de naam van een godin, die ook Belita werd geheeten.

Tan (bij de Europeanen piol) is de naam van een Chineesch gewicht, dat onderverdeeld wordt in 100 katti en dat 60,500 kg. weegt. Intusschen is dit gewicht van plaats tot plaats verschillend.

Tana (Tanaelf) is de naam van een rivier in Noorwegen, die ontstaat uit de samenvloeiing van de Anarjokka (Enaraelf) en de Karasjokka. Zij vormt in haar bovenloop de grens tusschen Finland en het Noorsche ambt Finmarken, heeft een N. O. lijke richting en mondt in het geheel 402 km. lang, in de Tanafjord van de N. lijke ijszee uit.

Tana (Dana of Manja) is de naam van een rivier in Britsch O. Afrika, die uit talrijke bronbeken aan den Kenia ontspringt en verschillende watervallen vormt, waarvan de laatste en voornaamste de Hargazo-waterval is. Links neemt zij de Mackenzie op, omsluit de von der Heidt-eilanden, stroomt dan door het Korokoromeer, waarna zij zich naar het Z. wendt om over een zandplaat in de Oengama- (Formosa) baai uit te monden. 16 km. boven haar monding, die, onder invloed van den N. O. moeson en van een kuststrooming, steeds meer Z. waarts verplaatst wordt, is zij door het Belezonikanaal met de Ofi verbonden. In den regentijd is zij voor schepen met geringen diepgang tot aan de Hargazowatervallen, 576 km. stroomopwaarts, bevaarbaar»

Tana of Tanameer Zie Dembea.

Tanacetum L. is de naam van een plantengeslacht uit de familie der Saamgesteld-bloemigen (Compositae). De eenige soort, welke in ons land groeit, isiT. vulgare L. (reinevaren of boerenwormkruid) met onderste dubbel vindeelige en bovenste vindeelige bladeren met gezaagde blaadjes en tot dichte bijschermen vereenigde, goudgele bloemhoofdjes. Alle deelen dezer plant, vooral de bloemen, hebben.

Sluiten