Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Vertel ook:

c. waarom er vijandschap bestond tusschen ons land en Engeland;

d. welke oorlogen we in dien tijd voerden tegen Engeland;

e. hoe de vijandschap met Frankrijk ontstond.

23. De tijd van Stadhouder Willem III.

De oorlog, waarvan ik in de vorige les sprak, heeft een eind gemaakt aan het eerste stadhouderloos tijdperk. Ik zal je even in het kort vertellen, hoe dat kwam.

Lodewijk XIV begon den oorlog tegen de Republiek in 1672. Drie andere vorsten hielpen hem: de koning van Engeland, de bisschop van Munster en de keurvorst van Keulen, zoodat ons land vier vijanden tegelijk had.

Spoedig zag het er dan ook treurig genoeg uit. Doordat Jan de Witt al zijn zorgen aan de vloot had besteed, was het leger verwaarloosd. Het was onbekwaam en slecht gewapend en daardoor niet in staat, den vijand tegen te houden. Binnen een paar weken hadden de Franschen een groot deel van Gelderland en Utrecht veroverd. In Holland konden ze niet doordringen, daar men het lage land tusschen Amsterdam en Gorkum onder water had gezet. Ondertusschen hadden de Duitsche vorsten zich meester gemaakt van vele vestingen in het oosten van ons land.

Velen dachten, dat de republiek verloren was; het land was reddeloos, zei men, en de regeering radeloos In dezen nood gaf het volk de schuld van den treurigen toestand aan Jan de Witt. Het wilde weer een stadhouder hebben en riep: „Oranje boven 1 De Witt er onder!" Weldra gaven de Staten van Holland en Zeeland aan den volkswensch gehoor en benoemden den zoon

Sluiten