Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

te groote begeerigheid wordt ingescherpt versta ik met den bekenden Arabist Fleischer aldus: dreig uzelf den hals af te snijden indien ge u misdraagt.

In deze spreuk nu meent men terug te vinden de passage uit Amen-em-ope, die het grootste gedeelte van diens drieen-twintigste hoofdstuk vormt (XXIII, 18—18): „eet geen brood in de tegenwoordigheid van een aanzienlijke, en steek niet uw mond (begeerig) naar voren; wanneer gij verzadigd zijt van het onrechtmatig gekauwde, dan is het (slechts) èen genot in uw speeksel. Zie op de schotel, die voor u staat, en laat die in uw behoefte voorzien."

Leggen we beide teksten naast elkaar, dan blijkt ons dadelijk, dat er tusschen die twee een niet onbeduidend verschil in strekking bestaat. De tekst uit Spreuken geeft aan hoe men zich te gedragen heeft wanneer men bij een „heerscher" te gast is, en gaat dus uit van het veronderstelde feit dat men daar te gast is; de tekst uit Amenem-ope daarentegen waarschuwt tegen het te gast gaan bij een aanzienlijke; de bedoeling is hier: men moet bij zoo iemand niet willen eten. Natuurlijk is de bedoeling niet om aan te sporen tot het afslaan van eene eventüeele uitnoodiging, maar de strekking is veeleer om te waarschuwen tegen klaplooperij. „Steek niet uw mond (begeerig) naar voren" wordt door van Wijngaarden dan ook aldus verklaard: ,,De bedoeling hiervan is misschien, dat men zich zelf niet bij een vorst mag indringen als een ongenoode gast" (spatieering van mij). Reeds dit onderscheid in strekking moet wel tot voorzichtigheid nopen in het aannemen van litterair verband.

En wat meer in detail de gebezigde uitdrukkingswijze aangaat, wel staat in Spreuk. 28 :1 „let goed op wat voor u staat" en in Amen-em-ope XXIII, 17 „zie op de schotel, die voor u staat"; maar het Hebreeuwsche "paob "töK'TlSj. is zeer algemeen, de „schotel" die in den Egyptischen tekst een markant en teekenachtig detail vormt ontbreekt hier geheel. Wij vinden in de beide uitdrukkingen niets typeerends, dat gelijk is. Daar komt nog bij, dat de Egyptische tekst er aan toevoegt: „laat die in uw behoefte voorzien".

Sluiten