Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

niet aan den vooravond van een oorlog kan worden veranderd.

Dat plan Schlieffen bevatte den opmarsch van den rechtervleugel van het Duitsche leger over Roermond dus — de schending der Nederlandsche neutraliteit.

Maar — het oorspronkelijke plan Schlieffen is gewijzigd geworden, lang vóór 1914, door den opvolger van Schlieffen, den Generaal von Moltke. Die wijziging, die wel overwogen verandering in het oorlogsplan, zjj is voor ons land van zoo overweldigend belang, dat wij haar nog iets nader zullen beschouwen. Het oorspronkelijke plan ging uit van de veronderstelling, dat de opmarsch door Nederlandsen Limburg niet zou worden vertraagd door het Nederlandsche leger. Inderdaad, vóór 1905 was het leger in Nederland uitsluitend ingesteld op de verdediging der Nieuwe Hollandsche Waterlinie. Het plan was, zoodra Nederland in oorlog kwam, de buitenprovinciën te ontruimen, de lage landen bij Utrecht tot aan de Lek onder water te laten loopen en de verdediging te voeren in de forten van de Waterlinie. Het was dus van Nederlandsche zijde precies zoo gedacht, als de Duitsche Generale Staf het uitdrukte, toen zij neerschreef, dat de Hollanders zich zouden „verkriechen hinter den Utrechter Liniën".

Toen Nederland dus naar buiten den indruk maakte van bij een eventueel conflict zich zuiver passief te zullen gedragen door zijn troepen in ieder geval achter de Hollandsche Waterlinie terug te trekken, gold in Duitschland het plan Schlieffen, dat een opmarsch der Duitsche troepen over Roermond insloot, als de hoogste wijsheid. Toen evenwel in de periode 1905—1907 door een reorganisatie van het Nederlandsche leger een apart veldleger van 4 divisiën was gevormd met eigen commandovoering, staf, etc, toen dus aan het buitenland duidelijk werd gemaakt, dat de „Vesting Holland" alleen beschouwd werd als een centraal reduit, een operatiebasis, waarop het veldleger bij mislukkende operaties in de buitenprovincies zou kunnen terugtrekken om

Sluiten