Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

selve haaren oorsprong hebben." Wel is waar houden sommige geologen dat niet de geheele kern der aarde thans nog in dien toestand verkeert en slechts in de nabijheid der vulcanen groote holten vol gesmoltene stoffen bevat, maar het eerste gevoelen wordt toch nog door vele voorname vertegenwoordigers der wetenschap omhelsd, en dat onze planeet oorspronkelijk eene geheel vuurvormig vloeibare massa vormde wordt door schier alle natuurkundigen geleeraard.

Ook over de groote veranderingen die de oppervlakte der aarde in den loop der tijden ondergaat had Kircher in de voornaamste punten vrij juiste denkbeelden: „Dat de toppen der Bergen door Regen, Zneeuw, Hagel, langdurige Vorst en andere ongemakken van de lucht ten laatsten slijten en verteert worden leert de er varentheid. Want daar zijn sommige Bergen, als op Lipara, Malta en Ilva, welke de Salpetèrige geesten aan die sijde, aan welke de winden die deselve bij haar hebben tegen deselve aanblasen, zoodanig uit eten, dat de overhangende rotsen een haast aanstaande verwoesting dreigen; en de ruinen van de rotsen die noch in de vallogen te sien zgn, zijn overvloedigd getuigen dat zij voor dezen overende gestaan hebbende, nu ingestort zijn. Ook verslijten de Onderaardsehe Watervallen, en steile nederstortingen der rievieren het binneste gestel der Bergen sodanig, dat de Fondamenten verswakt zijnde, self op de eerste aardbevinge vallen, welke ik ook meine de eene en eenigste oorzaak te zijn van het vergaan van sommige Bergen. Ook doen de Onderaardsehe Vuuren wonderlijk het hare tot het verteeren der Bergen, gelijk wij boven hebben aangewesen." Het zand beschouwde hij te recht als de kleine deeltjes van verbrijzelde rotsgesteenten.

Hij wees op het feit dat vele bergen langzamerhand van hunne vruchtbare aardkorst werden beroofd, en in een geraamte van naakte rotsen veranderd, een voor de bergstreken zeer bedenkelijk verschijnsel, dat men langen tijd roekeloos door het uitroeien der bosschen heeft bevorderd en in sommige landen

Sluiten