Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

alle regenten feitelijk een onvermijdelijk gevolg is van de nieuwe organisatie. In het oude stelsel kon men daarbij kiezen; alleen de regenten, die er geschikt voor waren, ontheffen van de meer directe controle der Europeesche ambtenaren. In den vervolge vervalt echter die keuze en wordt ieder maar ontvoogd.

Vooral voor streken waar veel Europeesche landbouwindustrie is, wordt dit een bezwaar geacht — dus meer voor den Oosthoek dan voor West-Java — omdat de controle op de regelingen met betrekking tot het huren van gronden van de bevolking er door zou kunnen verslappen.

Bij Europeesch en Inlandsch bestuur beide wordt voorts nagenoeg algemeen gevreesd voor afnemend prestige van de regenten als gevolg van hun voorzitterschap van den Regentschapsraad.

Ik gevoel mij op het terrein der Javasche bestuurstoestanden niet genoeg autoriteit om al deze bezwaren op hunne rechte waarde te schatten en moet er mij derhalve in hoofdzaak toe bepalen ze te registreeren, zooals ze mij werden voorgelegd.

Alleen met het laatstgenoemde punt stem ik geheel in.

De Regenten op Java, gesteld aan het hoofd van het inlandsch bestuur in hun ressort en tevens hoofd der bevolking — ook al is die kant van hun ambt reeds te zeer verzwakt — nemen een zeer bijzondere positie in, die voor de handhaving van orde en rust en ook voor de leiding van de millioenenmassa van geheel eenige beteekenis is.

Hoewel lang niet overal meer, kent men toch in vele streken de regentenfamilie van generatie op generatie.

Sluiten