Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

borst te laven. Hij hoeft niet te „leren" zuigen en slikken, het gaat „vanzelf", een natuurlijke bewegingsmogelijkheid stelt hem er toe in staat. De andere reflexen, zoals de ogen sluiten voor te fel licht, een beentje terugtrekken voor een te warme kruik etc. beschermen hem voorts in de eerste kwetsbare maanden. Zijn opgenomen zijn in de wereld van de moeder is echter 't meest kenmerkend voor hem. Niet voor niets is in het „zuigeling" zijn, deze afhankelijkheid getypeerd.

Voorts zijn reeds vroeg onderscheiden in het temperament op te merken. De ene baby is woelig en onrustig, de andere rustig en kalm en bekommert zich weinig om wat er om hem heen gebeurt.

In de ontwikkeling zelve is men geneigd meer van spelen dan van een „leren" te spreken. Bij het leren van iets denkt men meer aan een van buitenaf meegedeelde stof, dan aan een innerlijke ontwikkeling. Wanneer echter ooit waar is, dat bij een kind het leren spelen en het spelen leren is, dan wel bij de zuigeling. Van een langs intellectuele weg van buiten af mededelen is geen sprake, maar wel is het een feit, dat er steeds weer in de bewegingsdrang, waarvan het spelen met de voetjes of met de handen en dergelijke een uiting is, een zekere ontwikkeling plaats grijpt. Men kan dan ook zeggen dat het kind leert spelen, en in het spelen steeds weer nieuwe mogelijkheden ontdekt.

Dit is bv. principieel anders dan bij de lagere apen. Deze voeren telkens weer een bepaalde manoeuvre uit en ontwikkelen zichzelf niet in dit „spel". Er komt niet een ogenblik, waarop ze als het ware „aha" zeggen, waarop zij een nieuwe situatie doorhebben.

Dit is nu bij het jonge kind wel het geval, en ten dele ook reeds bij de baby. Müller-Freienf e 1 s spreekt zelfs van een innerlijk „leerplan" dat afgewerkt wordt, en dat met zulk een volharding en hartstocht als in het latere leven zelden voorkomt. De baby beleeft dan ook een duidelijk gevoel van vreugde, als hij weer een nieuw succes behaald heeft. Hij straalt als hij voor het eerst rechtop kan zitten of lawaai kan maken met zijn rammelaar!

Sluiten