Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Op het eerste gezicht is deze uiteenzetting zeer plausibel, maar toch rijzen bij nadere overweging onoverkomenlijke bezwaren, die ons veeplkbisyi haar als aiet houdbaar te qualificeeren.

a. Er is hier hoegenaamd geen geheel en dus geen eenheid! Vooreerst geen eenheid van voorwerp. Als voorwerp van wetenschap liggen rechten en verplichtingen (kennistheoretisch) in een principieel geheel andere sfeer dan de oorzaken van het strafbaar feit als voorwerp, van wetenschap. Hier is geen eenheid in wetenschappelijken zin. In het eerste geval hebben we te doen met natuurverschijnselen, in het andere (gedachten-)dingen uit de wereld der rechtswaarden.

b. Er is evenmin eenheid van doel. De wetenschap van het strafrecht wil de normen voor de straf systematisch ontwikkelen. De vraag de criminaliteit het best kan worden bestreden, is voor haar in het geheel geen vraag.

c. Als er geen eenheid is, is het te dezen aanzien van geen belang te wijzen op de onderscheiding tusschen de „deelen", die immers geen deelen meer zijn, maar zelfstandige wetenschappen.

In het bijzonder is het bedenkelijk om, terwijl juist de eenheid gegrond wordt op eenheid van voorwerp en van doel, het verschil! tusschen de deelen te fundeeren op verschil in gezichtspunt. Het een toch sluit het andere uit; het is onmogelijk te zeggen: de verschillende wetenschappen onderscheiden zich in het gezichtspunt van waaruit men het „voorwerp" beschouwt, en tegelijkertijd te beweren, dat ze daarom een. eenheid vormen, een geheel, omdat ze hetzelfde I „voorwerp hebben. Waarheid is, dat, zoodra men een „voorwerp"

un verscmuende gezichtspunten beziet, men niet meer met een zelfde wetenschap te doen kan hebben.

De dwaling, die aan dezen gedachtengang ten grondslag ligt, vindt haar oorsprong in een dubtsEMBTiig gebruik van het woord „object'" (voorwerp, Gegenstand); n.l/ het voorwerp als zoodanig en het voorwerp—als object van wetenschap (Sachverhalt). In den zin der wetenschapsleer is voorwerp alles, waarmede ons kennen zich bezig houdt,, alles wat ons kennen (beter) wil omvatten in vragen en antwoorden, in waarnemingen en gedachten. Het kennen richt zich echter altijd maar op een of meer kanten van een zaak, heeft dus altijd slechts betrekking op een zich-op-een-bepaalde-wijze-gedragenvan de zaak (Sachverhalt). Welnu, die bepaalde kant van een „zaak" (ding, eigenschap, gebeurtenis, gedachten), deze Sachverhalt, dien het kennen (beter) wil omvatten, dat is het „voorwerp" van een wetenschap. Hieruit volgt, dat een verdeeling der wetenschappen naai gezichtspunten er per se een is naar het object, naar hét

Sluiten