Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

1ÏSÉ

Een onderscheiding tusschen mededaderschap en medeplichtigheid heeft niet slechts theoretische waarde, maar heeft ook positiefrechtelijk belang.

Vooreerst toch is het strafmaximum voor medeplichtigheid lager dan voor mededaderschap; dan, de wet geeft geen strafbedreiging voor medeplichtigheid aan overtredingen; bovendien is de aansprakelijkheid van den medeplichtige een accessoire, die van den mededader een zelfstandige (cf. no. 6).

4. Het door ons aangegeven onderscheid is evenwel niet die van de heerschende leer.

Het zijn ook hier weer twee verschillende standpunten ten aanzien van de deelneming, die zich hier doen gelden, de objectieve en subjectieve. De subjectieve theorie zoekt het verschil tusschen mededaderschap en medeplichtigheid in de gezindheid van den deelnemer. Binnen deze richtingen vinden we weer verschillende schakeeringen: de een leert, dat de medeplichtige het oogmerk heeft om mee te werken in belang van den hoofddader, de mededader in eigen belang; anderen leeren, dat de medeplichtige de bedoeling heeft het plegen van het strafbaar feit te doen afhangen van den wil van den hoofddader, de mededader van eigen wil1).

Deze opvatting lijkt ons onhoudbaar toe, reeds wat het uitgangspunt betreft. Het is hetzelfde uitgangspunt, als wij reeds meermalen hebben leeren kennen, in het bijzonder bij de pogingsleer. Bovendien zijn ook de consequenties op zichzelf beschouwd onaannemelijk. De objectieve theorie, althans zooals wij die verstaan, zoekt, zagen we, het onderscheid geheel en uitsluitend in het karakter der handeling, bezien in het licht der wettelijke omschrijving. Deze opvatting wordt echter niet door alle voorstanders eener objectieve theorie gedeeld. Sommigen toch brengen de onderscheiding in verband met de causaliteit. En opmerkelijk is het te zien, dat ook zij, die met nadruk het z.g.n. juridisch karakter der handeling tot criterium kiezen, toch hetzij positief, hetzij negatief, op de causaliteit een beroep doen. Het natuur-oorzakelijkheidscriterium is echter even ondeugdelijk als het psychologische. Waarheid is, dat de deelnemingstheorie evenals de leer van de poging, met het een zoowel als met het ander niets hebben uit te staan; het onderscheid tusschen beide is noch subjectief, noch objectief causaal. Alleen het rechtsfeit geeft hier uitsluitsel. De objectieve theorie wordt thans ook door den

l) Zie Blok, t. a. p., blz. 3—51; van Hamel, t. a. p., blz. 476 v.

Sluiten