Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

II. 16. 8. 9.

Kom. 6. 5.

Gal. 2. 19. en 6. 14.

Coll. 3. 3.

Nuttigheydt.

Van denederdalinghe van Christus ter hellen.

Desen ar tij ckel en is niet terstondt, maer allengskens by de Kercken in ghebruyckghekomen.

En evenwel en inoet deselve niet verworpen worden.

begraven worden. Want als d'Apostel leert dat wy in de ghelijckmakinge des doodts van Christus gheplant , en met hem in den doodt der sonde begraven zijn, dat de wereldt door sijn kruys ons ghekruycight is, en wy der werelt, en dat wy met hem ghestorven zijn , soo en vermaent hy ons niet alleen om het exempel sijns doodts uyt te drucken: maer hy verklaert oock dat sijn doot dese kracht in haer heeft, dewelck' in alle Christenen moet ghevonden werden, indiens' immers sijn doodt haer selven niet en willen onnut en onvruchtbaer maken. Soo wordt ons dan in Christus doodt en begraeffenis 't ghebruyck en 't ghenot van een dubbelde weldaedt voor-ghestelt, te weten, de verlossingh van de doot daer onder wy gehouden wierden , en d'afstervingh en doodingh van ons ejgen vleesch.

8. 't En betaemt oock niet dat wy sijn nederdalen ter hellen voor by gaen, het welck' ïn't werck der verlossingh gheen kleyn ghewicht en heeft. Want al hoewel uyt de Schriften der Oudt-vaders klaer en blijckelick is. dat dit poinct 'twelck in d'artijckelen des geloofs gelesen wordt, eertijdts in de Kercken niet seer gebruyckelick is geweest: soo moet dat nochtans oock sijn beurt en plaets hebben in't verhandelen van de Hooft-somma der Leere: als hetwelck in sich vervat een profijtelicke en weerdighe verborgentheydt van een seer groote saeck. Daer zijn oock sommige uit d' Oude Leeraers die dit punct verklaert hebben ; waer uyt men mach gissen en af leiden 1), dat het een weynigh nae de tijden der Apostelen onder d' artijckelen des geloofs gestelt zijnde, niet van stonden aen, maer allengskens bij den Kercken in gebruyck gekomen zy. Dit is immers buvten twijffel en verschil, dat het uyt'et gemeen ghevoelen van alle Godtvruchtige genomen is: dewijl datter onder d' Oudt-vaders niemant en is, dewelck' in sijne Schriften de neder-dalingh van Christus ter hellen niet en bespreeckt 2), al hoewel sy verschillen in de verklaringh van dien. Doch het doet weynigh tot de saeck. door wien of wanneer dit aldereerst onder de gemeld' artijckelen sijn plaets verkregen heeft. Dit moet veel meer in d' artijckelen des geloofs waergenomen worden, dat wy een volle en in alle deelen volmaeckte Hooft-somme des gheloofs moghen hebben, waer in niet anders gestelt en worde dan 't geen uyt het seer suyvere woordt Godls gehaelt is. Indien sommighe door eyghen-sinnigheydt verhin¬

1) nemen. 2) verhaelt.

dert worden dit onder d' artijckelen des geloofs toe te laten, soo sal nochtans terstondt blijcken dat aen dit punct belanghende het stuck onser verlossingh soo veel is gelegen, dat de vrucht van Christus doodt seer vermindert wordt, soo het selvigh' over 't hooft wordt gesien. Daer zijn wederom sommighe dewelcke meenen, dat alhier in dit punct niet yet nieuws geseydt, maer alleen herhaelt wordt 't geen te voren van sijn begraeffenis geseydt was: overmidts het woordt Helle dickwils in de Schriftuyr wordt gestelt voor het woordt Graf. 't Geen sy voorwenden aengaende de beteeckenisse van het woort, dat bekenn' ick waerachtigh te zijn, te weten , dat de Helle niet selden voor het Graf ghenomen wort: doch daer zijn twee redenen die tegen hare meeningh strijden, waer door ick lichtelick bewogen word' om anders te gevoelen dan sy-lieden. Want wat een groot' onachtsaemheydt en onverstant soud'et geweest zijn, een saeck die niet swaer om te verstaen, en met klaer' en duydelicke woorden aenghewesen was, daer nae [nogmaels en nuj 1) met duysterder woorden meer te kennen te gheven als te verklaren? Want wanneerder twee uytspraecken 2) een en de selfde saeck uytdruckende te samen gevoeght worden, soo behoort de laetste seghswijse 3) een uytleggingh te zijn van d'eerste. Maer wat sal dit doch voor een uytleggingh en verklaringh wesen soo yemandt aldus sprake, dat Christus geseyt wordt begraven te zijn, dat beteeckent soo veel als dat hy ter hellen is neder ghedaelt? Daer beneffens en is het niet waerschijnlick dat in dit kort begrijp, daer in de voornaemste Hooft-stucken des Gheloofs kortelick en met soo weynighe woorden als immermeer mogelick is, aengheteeckent worden, sulck' een overtollighe verdobhelingh der woorden heeft konnen in kruypen. Ick en twijffel' oock niet of sy alle die de saeck selfs een weynig vlijtiger sullen overleydt hebben, sullen my lichtelick toevallen en gelijck geven.

9. Sommighe legghen 't anders uyt, dat Christus neder gedaelt is tot de zielen der Vaderen die onder de Wet waren ghestorven , op dat hy haer de boodtschap van de volbrachte verlossingh brengen, en uyt den kercker, daer in sy ghesloten ghehouden wierden, uitvoeren soude: en hier toe treckense verkeerdelick 't ghetuyghnis uyt den Psalm: Dat hy heeft de koperen deuren ghebroken: ende d'yseren grendelen in stucken gehouwen. Item, t getuyghnis uyt Za-

Noch met den voorgaenden artijckel van begraeffenisse worden vermen ght.

Een ongherijmd' ayt-leggingh van de voorburcht der Vaderen, tot dewelcke sommighe willen dat Christus soude nedergedaelt zijn.

Psalm 107.16.

Zachar. U. 11.

1) [ ]. 2) sprcucken. 3) spreuck.

Sluiten