is toegevoegd aan uw favorieten.

De tweede brief van den apostel Paulus aan de kerk te Korinthe

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

heeft niet zwaarder werk gedaan, maar hij heeft het zware werk meer gedaan. De uitdrukking is zeer kort, voluit zou de zin luiden: aan den zwaren arbeid was ik meerdere malen dan zij. 4>vXaxai kan meer dan één beteekenis hebben, zie bij 6 : 5. Aan doorwaakte nachten kunnen wij om ayQvxviai, vs 27, niet denken; de beteekenis nachtwaken als tijdsbepaling, dus deelen van den nacht, past niet in het verband. Mogelijk is gevangenissen, maar ook wachtdiensten, het de wacht houden, Luk. 2 : 14. Wanneer men bedenkt, dat de oudheid eigenlijk geen gevangenis als straf kende, doch slechts iemand voorloopig opsloot, om hem dan te geeselen, te dooden, te verbannen, of om hem vrij te laten en wanneer men er op let, dat èv Tii.riyaiq volgt, zal men voor gevangenissen kiezen. Daartegen is echter het bezwaar, dat er ons niets van bekend is, dat Paulus op het tijdstip, dat hij 2 Kor. schreef, reeds meerdere malen in de gevangenis had gezeten 1); evenmin kunnen wij aannemen, dat de Judaïsten gevangen waren gezet. Zoo zijn we genoodzaakt de beteekenis wachtdiensten te aanvaarden. Op reis was het noodig gedurende den nacht de wacht te houden, men deed het om beurten en Paulus kreeg ook zijn deel en dat meer dan de Judaïsten. llkriyai mag niet verstaan worden van de geeseling als straf, die in het volgende vers wordt genoemd, maar van de slagen en stompen, die Paulus opliep van het straatpubliek, van de Joden onder zijn werk. Zoo is ook het sterke te verstaan.

Paulus gaat hier zeer ver boven de dwaalleeraars uit. Juist als de apostel predikte, had hij van mishandeling te lijden. Vermoedelijk in de eerste plaats van de Joden, die hoorden, dat deze Jood niet predikte de onderhouding van de ceremonieele wet. (')dvazot, doodsgevaren heeft Paulus dikwijls doorstaan, zie ook 1 : 8. Bij noXlaxiq gaat de gedachte aan vergelijking

verband spreekt Paulus wel van de vruchten. Bachmann wil jregioaozeQojg niet nemen van een vergelijking met de Judaïsten, maar in den superlativus beteekenis: zeer overvloedig. Op zichzelf kan dat natuurlijk. Maar omdat Paulus aan het vergelijken is en de Judaïsten toch ook hun xójvol hadden, lijkt het ons beter pas bij jtoX^anig het element van vergelijking te laten vervallen. Het is wel waar, wat Plummer opmerkt, dat Paulus moeilijk kan zeggen, dat hij meer in de gevangenis heeft gezeten, dan zijn tegenstanders. Maar juist bij ev <pvXa.haïg wordt het besef bij Paulus wakker, dat hij moeilijk meer vergelijken kan en dat het eisch is andere termen te gebruiken. Zoo komt hij over vncQflallóvzwg tot het op zichzelf veel zwakkere jcoXXanig.

J) Wij kennen tot nu toe slechts de gevangenschap te Filippi, Hand. 16 : 24. G. S. Duncan, St Paul's Ephesian Ministry, Londen, 1929, vindt op onze plaats één der bewijzen voor een gevangenschap te Efeze. Het is mogelijk, dat Paulus reeds meer in de gevangenis had gezeten, dan wij weten, gelijk ook vs 24 en 25 spreken van ons onbekende dingen.