is toegevoegd aan uw favorieten.

Dr. Herman Bavinck

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

om. Zij maakte de religie tot een persoonlijke zaak en moedigde vrijheid van conscientie aan. Wanneer Rome haar verdeeldheid verwijt, is dit geheel misplaatst. De splitsing in Luthersch en Gereformeerd heeft haar tegenhanger in het bestaan van Grieksche en Roomsche kerken. Wat de invloed op het zedelijke leven aangaat, moet de Luthersche voor de Calvinistische Reformatie onderdoen. De eerste zonk vrij spoedig in conservatisme weg. Zij bleef slechts een reformatie van de religie, een verandering van den inwendigen mensch. Luther maakte het wereldlijke wel vrij van de kerk, maar soms spreekt hij over het uitwendige als over iets onverschilligs. Vandaar dat de hedendaagsche Lutherschen zich heel weinig van de wereld afscheiden, een zekere wereldgelijkvormigheid bedreigt bij hen het christelijke leven zeer ernstig. Het veld van de adiaphora, de middelmatige dingen is bij hen zeer uitgestrekt en beslaat bijna heel het uitwendige leven. Danszaal, theater, concerten enz. worden door geloovigen en ongeloovigen gelijkelijk bezocht. De onderhouding van den sabbat verschilt in Luthersche landen maar weinig van die in Roomsche landen. De Zwitsersche Reformatie daarentegen was radicaal en totaal. Het Calvinisme heeft tot motto: caducum eterna tueter, het tijdelijke is de drager van het eeuwige. Het is de eenige theologische beschouwing van wereld en menschheid. Alles is afhankelijk van God Almachtig. Niet de liefde van den Vader, gelijk in moderne kringen, niet de persoon van Christus, gelijk bij de Moravische broeders, niet het inwendige getuigenis van den Heiligen Geest, gelijk bij de Anabaptisten en Kwakers, maar de Soevereiniteit Gods staat op den voorgrond. Het Calvinisme moge den mensch diep in het stof doen knielen voor Gods soevereine majesteit, maar het verheft hem ook tot een buitengewone hoogte van geluk en doet hem berusten in het vrije, eeuwige, onveranderlijke welbehagen van den Vader. Het is wars van alle ziekelijke sentimentaliteit, maar schept menschen van marmer, met stalen karakter, met ijzeren wil, met onoverwinnelijke kracht, met ongemeene energie. Het is meer mannelijk dan vrouwelijk. Het bezit scherp belijnde dogmatische opvattingen en dankt een groot deel van zijn invloed en verbreiding aan de helderheid van zijn gedachten en den ernst en de gezondheid van zijn geheele levens- en wereld-