is toegevoegd aan uw favorieten.

Nieuwe natuur- geschied- en handelkundige zak- en reis-atlas.

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

en HANDELK. REIS- en ZAK-ATLAS. 69

oordeelen. Hij ftierf A°. 1782, lievig vervolgt. toch een geruste en natuurlijke dood, in den Ouderdom van 82 Jaaren: en men twijffelt geenzins of Portu. gal zou wel een tweeden Pombai. en Joseph , heeden nog ter verbeetering noodig hebben.

Uitvindingen en ontdekkingen.

De Uitvindingen der Portujeefen z'jn geenszins aanmerkelijk , ma:ir de ontdekkingen in de Indien zijn zo veel te gewigtiger. Prins Hfxdrik, Hertog van Vifco en Soon van Johannes den Ijlen, had zich op de Aardrijkskunde en Wiskunde geheel toegelest j en zag, na de Uitvinding van het Compas , op zijn aanraaden verfcheideue kanden ontdekken, welke den Portugeefen Koophandel fterkten. De eerfte van hem afgezondcne Schepen, wielden A°. 1418 door een Orkaan, op een onbekend Eiland geworpen, dat hen echter tot redding dienden ; om welke reden zij het Paerto Santo of de Heilige Haven noemden. In het volgende Jaar ontdekten zij Madera, dat" zij dus noemden, om dat het. flerk met Hout. bezet was. In 1433 landden zij aan het vaste Land van Africa, en zeilden dus voord tot aan Cabo Verd of de Groene Kaap: alwaar zij voor het eerst Africaanfche Mooren, met gebeclc zwarte huiden , korte gekroesde hanen, platte Neuzen en dikke Lippen aantroffen. In 1444 vouden zij het vaste Land van Indien. AQ. 1448 de Azonfelie of Havikeilanden ; en A°. 1486 weidt bartholomkus Di az , door Hongersnood eu (tonnen, als mede door zijn Scheepsvolk gedwongen , om weder naar Portugal te keeren , wanneer hij den uïterften hoek van Africa bereikt had. Hij noemde derhalven, dit het rtormende Vo'rg:bergte (Cabo di Tormenlosj: doch Koning Johannes de Vide, wiens hoop hier door ten

toppunt was'geklommen, wilde dit liever de Kaap van Goede Hoop (Cabo de Buena Esperanza) genoemd hebben: en deze naam heeft het tot heden behouden.

De weg die men verfcheideue Jiaren te vergeefsch gezogt had, bm langs Africa h'een , naar Oostindien te zeilen , werdt eindelijk door een Portugeesch Edelman , namelijk Vasco de Gama, in den Jaare 1498 gevonden. Deze lande, na dat hij de Oostkust van Africa omgezeilt, en de IndifcheZee overgetrokken was , te Kalecoet, een der' Malabaarfchc Kusten aan. Deze Stad dreef een grooten Handel in Specerijen , en deze omftandigheid maakte zich de Gama ten nutte, dcor een Traclaat van Koophandel te fluiten. Vervolgens namen de Portugeefcjlie Vlooten, denz.lven weg zeilende, dc Stad Goa, Ae Vesting Dui en ook Malacca in. Ook veroverde zij Ceilon en de Maldivifche Eilanden , en openden zich dus een weg naar China. En op deze wijze ging het ook met Ormuz, Mofambique eu Melinda.

In den Jaare 1500 ontdekte een hunner Zeevoogden, namelijk CaisrAl, de Kust van Brajilien welke zij innamen; cn hierdoor kwamen de Portugeefche Koophandel en Zeevaart op den hoogftentrap, en raakten iu den Jaare 1521 reeds aan het verminderen : terwijPereerlangeene andere Natie, namelijk die der Nederlanders opltond , om hen metdegrootfte verliezen te ftrafien. Immers de laatfte namen hen A°. 1605 alle de Specerijcilandcn in de Indien af, terwijl Jan Maurits van Nassau A". 1636 de halve Kust van Brafiiien op hen veroverden. Aan dezelfde Natie verlooren zij ook St. GcQige del Mina in Africa : de Stad en het omliggende Land van Malacca in de Indien. A°. ificfi het gehcele Eiland yan Ceilon, Cabo de Goede Hoop en meer andeie plattfen.

i 3 V»or-