Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

j^jo ^ 17 Augustus 1799-

OECONOMISCHE COURANT.

Ter bevordering van Nationale Huishoudkunde, Nyverheid, Koophandel, Zeevaart, Fabrieken. Trafieken, Beoefenende Konjlen, Landbouw, en alk andere middelen van beftaan.

I.

OECONOMISCHE KUNDIGHEDEN.

Kundigheden nopends de VITRIOOL-OLY, ten nutte der MANUFACTURIERS.

De Vitriool-Oly is een Delfftoflyk zuur, waarvan de Natuur grooten voorraad oplevert, en het geen men den naam van Oly heeft gegeeven, om dat het, ten aanzien der vettigheid, eenige overeenkomst heeft met andere vloeiftoffen van dien aart. Evenwel is deze vettigheid enkel fchynbaar, en met met de daad aan het Vitrioolzuur eigen, komende hetzelve bovendien in geenen deele met de Olyën overeen. In het gemeene leven noemt men dit zuur enkel Oleum.

Nergends in de Natuur treft men het Vitrioolzuur afzonderlyk, op zich zelf aan. Dooi deszelfs zeer fterke ontbindende kragt verbind hetzelve met zich alle ligchamen, welken hei aanraakt, en vormt te zamen met dezelver byzondere zelfftandigheden. Zoo ontttaat b. v uit deszelfs verbinding met Kalk, Gyps, Alli bast ; met verfchillende foorten van aarde. het Zwaarfpath , Aluin, en Engelsch Zont : met Yzer en Koper. groene en blaauwe Vi triool; en met het brandbaar of ontvlambaai Weien, Zwavel.

Om de Vitriool-Oly te bekomen, moe men dezelve dus van die ftoffen, waannedi zy op de gezegde wyze verbonden is , ai II. Deel,

fcheiden. Deze affcheiding gefchiedt met altoos met een even gelukkig gevolg; men heeft ten dien einde de Zwavel en de groene Vitriool het voordeeligst gevonden, en de VitnoolOly onderfcheidene naamen gegeeven, naarmate zy uit één dezer beide ftoffen getrokken werdt. Die, welke uit de Zwavel komt, noemt men Engelfche Vitriool-Oly , ZwavelOly of Zwavel-zuur, en die uit de groene Vitriool, Nordhaufer, of Duitfche, of ruikende Vitriool-Oly. • J, ,

De zoogenaamde Engelfche Vitnool-Oly wordt niet alleenlyk in Engeland gemaakt, maar ook te Berlyn , te Winterthur in Zwüferland, en op andere plaatfen; evenwel wordt er nergends zoo veel mede gewonnen , als in En'geland, hoewel de Zwavel overal overvloedig te bekomen is.

j Daar de Zwavel eene zamengeftelde ftof is uit Vitrioolzuur en brandbare ftof, beftaat de

jwyze van bereiding der Vitriool-Oly daaruit eenvouwig hierin, dat men deze laatfte door verbranding affcheide, en het eerfte dus zui-

jver doe aanwezig blyven. Deze bewerking , hoe onomflagtig ook fchynende, gaat echter met veele zwarigheden gepaard, vermids de Zwavel flechts, aan de vrye lucht blootgefteld, en zelfs dan nog zeer langzaam, brandt, en wyl, bovendien, het Vitrioolzuur by deze uitbranding in dampen opftygt en verdund wordt, die moeilyk weder te verdikken en tot eene behoorlyk zamenhangende ftof terug te brengen zyn. De Engelfchen bezitten hier-

: toe een zeer voordeelig geheim, het geen zy van de Duitfchen geleerd hebben, en waarva 1 men alleenlyk het volgende weet. D Men

Sluiten