Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

KOORNMAATEN.

een tweede quarteras; ieder quarteras houdt 12 cortas. 46 En een tweede quarteras komen ten naasten by overeen met één last te Hamburg.

Koornmaaten in Portugal enz.

Te Lisfabon reekent men volgens muids en alquires-; ieder muids houdt 45alquires, en de 4 muids aldaar maaken een Amfteldamfche last.

In de eilanden van Apres en St. Michaël, aan deKroon van Portugal behoorende, reekent men 60 alquires voor een muids. De 240 alquires maaken een last te Amfleldam; en 6» alquires van St. Micliaèïmoe. ten te Madera 64 alquires uitleveren.

/ Koornmaaten in Italiën.

Te Genua houdt elke mina 8 quarti, en een quartt 12 gambetti; 25 van deeze mines zyn een last te Amfleldam, en 27 van dezelve een last te Hamburg.

De 40 zakken te Livorno maaken een last te Amftel» dam; en de twee zakken tarwe aldaar ftaan gelyk aan een carga van 300 ponden min 4 percento, te Marfeille.

Te Venetiën worden de graanen verkocht by bet (laro of fettier. De 2 ftaro maaken een corga te Marfeille, invoegen dezelve anderhalve mudden te Amfleldam uitleveren.

Op het eiland Majorka gebruikt men zo wel de faU ma grosfa, houdende 16 tumoli, als de falma genera. Ie van 12 tumuli: 10 en twee zevende falm generale zyn gelyk aan een Amfteldammer last.

Koornmaaten in de Noordfehs Gewesten. In Rusland, byzonder te Archangel en Petersburg, Wordt het Koorn verhandelt naar de last en tschetwert, van welke laatfte 16 op een Rusflsch last, en 16 en een tweede op een Hamburger last gerekend worden.

Een last te Riga is omtrent 1 percent kleiner dan een last te Amfleldam^ en beftaat uit 45 loopen.

Te Dantzig worden de graanen verhandelt naar het last van 60 fchepels, ftaande genoegzaam gelyk met een last te Amfleldam. Men reekent het last tarwegemeenlyk te weegen 16 fchippond, van 340 ponden ieder, dus 5440 Dantziger gewicht. Een last rogge daar tegen is niet zwaarder dan 15 fchipponden, of 5-100 pond. De Mout wordt 'er verkocht by lasten van 90 fchepels.

Te Koningsbergen en Memel zyn de lasteneven zwaar als te Amfleldam, maar 8 en een derde percent minder dan te Hamburg.

Een last te Stokholm, en door geheel Sweeden, houdt

«3 tonnen. Te Coppenhagen heeft het zelve 42

tonnen of 80 fchepels, doch hout fomtyds tot 96

fchepels toe, na dat de foort van graanen is. Te

Andam, Greifswalde enz. heeft het last 32 tonnen, ieder van drie fchepels, en naar deeze last, alsdeZundfche maat, wordt in dat gedeelte der landen aan de Oostzee byna alles in den koophandel en laading bedongen. De Straal fundfcbe koornlast is 18 en

vier vyfde percent lichter dan de Hamburger.

Te Lubek is het last 85 fchepels, 95 van deezsfcheyels maaken een last uit te Amfleldam.-

Te Hamburg, houdt het last 90 fchepels; 10 Hamburger lasten maaken 11 lasten, te Amfleldam.-

KOORNSCHOOVEN. KOORNVLAM. 4335

KOORNSCHOOVEN wordt het gemaaide Koorn

genaamd, het wek tot bondels is gemaakt. Dit

woord is afkomftig van het oude Schooven, 't welk K> liaan verklaart dooi Colligere in fatciculos, dat is, tot bondelkens of bosfen te famen binden.

■ " 1 1 't graen fchooven ende binden.

Z. HEYNS, in Bartas I. 3. bl. 144.

KOORNROOSEN, zie KOORNVLAM n. i, en MAANKOP n. 5.

KOORNVLAM is de naam van een Planten-Geflacht,. onder de Klasfe der Decandria of Tienmannige

Kruiden gerangfchikt. De Kenmerken zyn; ee.

ne Kelk die lederachtig is; vyf genagelde Bloemblaadjes, met eenen ftompen onverdeeldehrand; het Zaadhuisje met eene holligheid.

Dewyl behalven de Tuinplanten, die in de wandeling Kroon-Lychnis genaamd worden , hier toe ook twee Veldplanten betrokken zyn, zo is het getal der foorten altemaal Europifche, vier, als volgt.

1. Zwarte Koomvlam. AgrostemmaGithago. Koornvlam, die ruig is, met de Kelk even zo groot als de Bloem, de Bloemblaadjes onverdeeld en naakt. Agrostemma hirfuta,Cal. Car. cequante, Linn. Syst Nat. XII.Gen. 579.. P- 319- Veg.XIII. Gen. 583- P 361- Gort. Flor. Belg. \i6. Oed. Dan.%76. Kram. Au/Ir. 128. Gouan. Monsp. 222. Ger. Prov. 416. Agrostemma. Linn. Hort Cliffort. 175. Flor. Suec. 388, 407- Roy-Lugdb. 449. Lychn% Segetum major C. Bauh. Pin. 204. Nigellastrium. Dod. Pempt. 173. Pfeudo-Melanthium Jc. Lob. Ic. 38. Loli' um. Fuchs. Hifl. 217. Githago. Trag, 128. Hall. Helv. 316.

De Heer Linn.eus hadt bevoorens dit Onkruid, onder deezen Geflachtnaam, van de volgende foort afgezonderd, zeggende, dat 'er geen deel was in deszelvs Vrugtmaaking, welk niet in figuur en proportie daar van verfchilde. Het komt overal in Europa voor, onder \ Koorn, en heeft niet alleen een donkere Bloem, maar ook een zwart Zaad, waar van het, by fommi. gen, den naam heeft. De Franfchen noemen het laNiëlle des Bleds, om dat het Zaad, 't welk men dikwilsonder het uitgedorschte Koorn vindt, het Brood bruin maakt, even of het gebakken ware van zwart of beodorven Koorn. Het wordt 'er ook, hoewel niet kwaad van hoedaanigheid, bitter van, en de Vogelen laaten dit Zaad leggen, als het onder hun voeder gemengd1 is. De Engelfchen noemen het Kruid Cockle, als of " het Zaad naar een Slakboorntje geleek; doch, met' een vergrootglas befchouwd, zweemt het meer naar een Egeltje, Semeni Microscopie confpeBum; Echinunss in fe conglobatum non male exprimit. Raj. Hifl. Plant. pi. 999.. Wegens deszelvs zwartheid heeten de Italiaapen het Kruid Githone- en daar van heeft TRAGUsdé: benaaming Githago afgeleid; als zynde het zelve gelyk men zegt, gitzwart. De Düitfchers, zegt by,, noemen 't zelve (gjpfa 9&i)Cin:zynde dit woord, gfö&f; 3f Statte/ misfehien van de raderachtige figuur de9Zaads oirfpronglyk. Gemeenlyk heet het Kruid by pjri SJtt6.9I«flltia of $ont*9Cafl[ei8 en ^«nrpfcrr;, wegens le anjelier-of roosachtige figuur der Bloemen, dieoofc* ïenigszins naar de Nigelle-Bloemen gelyken: weshal-?e- bet by ons Keornroozen of Negélbloemen, en byforrwnige Boeren Bolderik getyteld wordt. Het Kruid heeft de Steng meer dan een elle hoogi,

rond-i,

Sluiten