is toegevoegd aan uw favorieten.

Verhandeling over het zaamenstellen en beoefenen der historien, inzonderheid de geschiedenissen van Holland.

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

OVER DE HISTORIËN. 49

Diergelyke oordeelkunde is 'er noodig omtrent de Kerklyke Gefchiedeniffen; men vindt de zelve dikwylen zoo naauw aan de Waereldlyke verknogt, dat die niet van elkandere te fcheiden zyn , en de Waereldlyke Hiftori zou zekerlyk gebrekkelyk wezen , by aldien niec kortelyk de oorfprong der ontftelteniffen, fchoon Kerklyk , echter aangetoond en verhaald wierdt. Ten voorbeeld hier van kan de eerfte beroerte om 't geloof en de oorlog der Nederlanderen met den Koning van Spanje ftrekken , welke zonder de kenniffê van het invoeren der nieuwe Biffchoppen , en van de Geloofsonderzoekinge , midsgaders de vervolging om den Godsdienft , niet wel te begrypen zoude zyn. Met het zelve oog moet men de Hiftori van het jaar zeitienhonderd achtien en negentien befchouwen > wandt Prins Maurits zou de klem der regeeringe zoo ligt niet magtig geworden zyn , t' en ware hy , onder fchynVan den Godsdienft , die groote fcheuring aangekweekt , en zyne weldoeners , die de vryheid en ruft des Lands befchermden , als onwaardigen vervolgd en verdreeven hadt.

Zoo een Hiftorifchryver de geringe, de uit- 1 heemfche , en de Kerklyke gevallen en zaa- ] ken niet , dan zoo veel hem noodig fchynt , c binnen zyn beftek mag plaats gunnen, zoo moet * hy 'er ook niet inbrengen, die 'er geen deel, of belang aan hebben j wandt de zaaken die D gee-

III.

Hoofdft.

Kerkely» keHiltorien.

ïiftoien die sr geen eel aan ebben.