I , e zllae en van vele kameraden in het buitei I 'and en vooral onze door hare solidariteit'ui ae I schitterende groep vakgenooten, welke in Eng, et l land verbleven, dit gansche complex van ir en zichten en daden gaf niet alleen ons land zijn
n I o™fïni]rrhld temg' onzen vakgenoote n I ?^eral den kortsten werktijd ter wereld en goed
Ir I maar toonde den goedwilligen onder d
» I P^tro?ns wat een vakbond kan en wat een ge 'f I O ga!"seerde samenwerking tusschen de twe.
I betekent0613611 °nZer ni]verheid voor beidey
t. I * * *
s, I Konden wij bij het Internationaal Congres van 19x4 onzen kameraden hier en elders onze arbeiderseenheid m Antwerpen aanbieden U I bij de herdenking van ons vijf en twintigiarie n I bestaan zal wel het schoonste geschenk zijn 11 I 7°?i aUen' llier en overal, onze volledige eenI heid doorheen gansch België en de groote in-
- I vloed onzer organisatie op den gang der niiverI lieid. Een invloed, die zkli afteekent, teil eerste
r ! door bijna dertienduizend leden — ongeveer 1 I 95% onzer werklieden —■ verder door onze 1 I vriendschappelijke samenwerking met de Juwe, I iiers en vooral door de zoo-goed als geheele r I organisatie van gansch ons bedrijf, van paI troons en werklieden.
- I Sloot dus de eerste periode onzer organisatie ' I P machteloosheid en droevigen broedertwist
I weede deel geeft ons bijna ons gansche ■ I heif/111®611' 6ene °nS ^alld weergalooze een-
I t alS ™aardi8 slot van dit zoo bewogen
^— ..«^nvanee. nieuw I t jd\ ak, de zich zachtjes aankondigende her-
°ns bedr«f nu snegi uitbrdde tot volledige herneming en alzoo gelukkige verI getelheid gebracht worden over de laatst doorI stane crisis-ellende."
Sociale Aangelegenheden.
Sociale attachés.
I met°hfl are+rf+- b,mnetl den sfeer der diplomatie I met haar tot dusver tot versteening neigende vormen begint onder deti snel froeifnden invloed der moderne arbeidsbewegin| de geest I der sociale hervormingsgezindheid door te I dringen. Gelijk voorheen aan de buitenlandsche ! Sffantschappen waren toegevoegd militaire I attachés, die aandachtig hadden te letten op de militaire aangelegenheden van het land I waarneen zij waren afgevaardigd, wenscht I men voortaan sociale attachés benoemd te I zien, die aan meer vredelievende zaken hun I opmerkzaamheid hebben te schenken
Op het Internationaal Congres van Vak vereemgingen, het vorige jaar te Amsterdam gehouden, werd besloten in dien zin een uitI noodigmg tot de regeeringen te richten er op aandringend dat men bij de benoeming van deze nieuwe diplomatieke ambtenaren rekening I zou houden met de door de vakvereenigingen des lands 111 te dienen desbetreffende voorstellen.
De Regeeringen van Duitschland, Noorwegen en Denemarken hebben zich gehaast ten deele tegemoet te komen aan den wensch der vakorganisaties, terwijl aan Italië de eer toekomt reeds vroeger door de aanstelling van a aetti alt Emigrazone, die in verschillende landen werkzaam zijn naar den aard, als men van de sociale attachés in de toekomst verwaclit, als baanbrekers op dezen weg te ziin opgetreden. 6 J
Wat verstaat men onder sociale attachés en waarm zal hun werkzaamheid bestaan?
P deJ® yraag geeft in het Correspondenzblatt van het Duitsche Vakverbond Joh. Sassenbach die met Appleton en Jouhaux op het Amsterdamsche Congres bovengenoemd voorstel deed het volgende antwoord.
De sociale attaché moet de arbeidsverhoudingen en de sociale wetgeving van ziin eigen land grondig kennen, ten einde in het land waar hij wordt geplaatst, aan de regeering de parlementsleden, de dagbladpers, evenals aan de organisaties van werkgevers en werknemers deskundige voorlichting te kunnen geven. Het ligt voor de hand, dat hij wat de wetgeving betreft niet alleen moet weten welke wetten van kracht zijn, maar ook welke binnen kort zullen worden ingevoerd. Te dien einde moet hij nauwkeurig kennis nemen V«n r I mededeelmgen der dagbladpers uit zijn vaderland en nota nemen vati alle materiaal, dat met die wetten in samenhang staat. De regeermg moet hem steeds op de hoogte houden van haar sociaal-politieke plannen.
tegelijkertijd moet hij nauwkeurige studie maken van de arbeidsverhoudingen en van de sociale wetgeving van het land waarin hii werkzaam is, ten emde op zijn beurt de autoriteiten, de parlementsleden, de dagbladpers en de betrokken organisaties van zijn eigen land te kunnen voorlichten en tevens zijn regeering bekend maken met alles, wat binnen zijn arbeidssfeer valt.
De sociale attaché moet nauwkeurig kennis nemen van den loop der arbeidsmarkt in beide landen, opdat hij in zaken van emigratie en_ immigratie deskundigen raad kan geven. Hij moet weten, welke groepen van arbeiders men in het eene of het andere land kan gebruiken en op welke plaatsen men deze arbeidskrachten behoeft. Wenschelijk acht de schrijver liet, dat het met medewerking van de sociale attachés gelukt de emigratie en de immigratie zóó te organiseeren, dat elke arbeider voor lich zelf weet, waar hij werk kan vinden waardoor veel noodeloos heen- en weertrekken ;n veel ergernis zal worden voorkomen
Deze regeling, die eveneens zal gelden voor len aard en den vomi der arbeidsvoorwaarden roor de aan den arbeider te verleenen persoonïjke bescherming, voor het handhaven van verworven rechten, kan in 't algemeen slechts _ot stand komen door overeenkomsten tusschen le regeeringen met medewerking van de organisaties der werkgevers en der arbeiders. Tot 'Ulke overeenkomsten aan te sporen en ze
umner het plan op om de plaats te bestormen lopende, dat, indien een duizend delvers er enmaal gevestigd waren, het Gouvernement ien zou laten begaan. Hiervoor was het echter oodig om zich van de samenwerking van allen e verzekeren.
Om dit te verkrijgen, gingen eenigen hunner mze zegsman was een van hen) bij nacht over e rivier, en brachten eenige zakken grond lede, waarin ze vóóraf eenige ruwe diamanten estrooid hadden, die elders waren gevonden leze werden uitgewasschen in tegenwoordigheid er andere delvers. De list gelukte. Vervolgens ing men met een lijst rond om handteekenilgen . verkrijgen, en het bleek, dat het meerendeel ïnegen was, om op het avontuur in te gaan.
n6n zek?ren nacht zou de overtocht plaats -bben, en tijd en plaats werd bepaald. Niet len kwamen echter op. Toen men bij de vier kwam, was het getal tot 100 geslonken, 1 slechts 40 trokken over. Dezen voelden zich zwak, 0111 zich tegenover de politie staande houden, en keerden weer terug. Het plan as mislukt, maar de verhalen van den rijkdom even in omloop, en werden nog gedurig ingedikt.
Na dit gehoord te hebben, besloten ook wij tl te vertrekken.
Wij huurden een ossenwagen, en trokken rug naar de Vaal Rivier, die we nu een 5lagschen trek bereikten. Eerst werkten we n paar weken op Jonaskop, en vertrokken ter naar Rooidam, een zendelingsplaats die proclameerd werd op den 4den Mei. Hier
utti jMweem ^v. l,.) neeit vroeger de vraag gesteld of de vooruitzichten in de diamantnijverheid het verstrekken van groote bedragen als ook toen uit de gemeentekas werden gevraagd, wettigden. De feiten hebben spreker toen in het ongelijk gesteld. Er kwam een gioate opbloei, die achteraf op ongezonde basis bleek te berusten. Thans zou spreker opnieuw de reeds eenmaal gedane vraag willen stellen En ook zou hij willen weten of B. en W. zich op de hoogte hebben gesteld van den financiëelen toestand van den Diamantbewerkersbond. Zoolang daar nog spaarpenningen zijn, gaat het volgens spreker niet aan, de gemeenschap de lasten der werkloosheid te laten dragen. Moet voorts niet eens worden nagegaan of er wellicht te veel arbeiders in de diamantindustrie werkzaam zijn en zou het geen aanbeveling verdienen om voor dezen tak van industrie een reserve in te richten op de wijze als de haven die kent ? Geschiedt zulks, dan zal nog den werkgever in de diamantindustrie een deel der lasten hebben te dragen. Die lasten kan hij op zijn beurt verhalen op den verbruiker die zich de luxe van diamantenbezit kan veroorloven.
Wethouder Wierdels meent, dat de heer Pothuis wel iets te ver gaat, wanneer hij zegt, dat het rijk in hoofdzaak de kosten der werkloosheid heeft te dragen. Er ligt toch iets billijks m, dat de gemeentekas, die in goede tijden van de arbeiders profiteert, in slechte dagen een uitkeering doet. De kosten voor de werklooze diamantbewerkers zijn bijzonder hoog, als I gevolg van het feit, dat hun industrie vrijwel I uitsluitend hier ter stede wordt beoefend.
En wat de vragen van den heer Scheltema betreft wil spreker opmerken, dat het toch niet I aangaat in een voordracht van B. en W. I bijzonderheden omtrent het vermogen van be- J paalde versenigingen te vermelden. Ook gaat I het niet aan, dat een organisatie, kas'sen voor | andere doeleinden bestemd, gaat aanspreken I voor werkloosheidsuitkeeringen zooals de heer I Scheltema zou willen. Een reserve in de dia- I mantindustrie was tot dusver niet noodig I omdat de crisis altijd van betrekkelijk korten 1 duur bleek te zijn.
Met de Amsterdamsche Juweliersvereeniging I hebben B. en W. degelijk overleg gepleegd ! Hun werd toen gezegd, dat ook heel wat patroons onder de huidige malaise lijden. I Afdoende maatregelen bleken van dien kant I niet te wachten, vandaar dat ten slotte de in I de voordracht uiteengezette regeling moest I worden voorgesteld
Wethouder De Miranda-' stelt er prijs op te I verklaren, dat de Diamantbewerkersbond niets I anders vraagt dan waarop hij krachtens het I door het Rijk voorgeschieven verzekerings- I ste'sel recht heeft.
Wethouder Wibaut zet uiteen, dat het Rijk j verzuimd heeft voor een behoorlijke reserve I inzake de werkloosheidsverzekering te zorgen. Amsterdam heeft indertijdopdieleemtegewezen. I Een juiste regeling zou vereischen, dat de Regeering haar fout erkende en uit eigen j londsen geheel en al gestort had het millioen, I dat hier noodig is en eventueel ook de andere I bedragen, die nog noodig zullen zijn. De voordracht wordt aangenomen."
De heer Scheltema is, men weet het, I een man, ruim bedeeld met reactionnaire I , instincten, dewelke hem bij alle voor- I komende gelegenheden er toe drijven, I y zich te verzetten tegen elk denkbeeld of e voorstel, dat niet achterwaarts blikt. Zoo I t is hij er dan ook toe gekomen, zich de I tolk te maken van de bij al wat benepen I 1 en bekrompen is gan bare meening, dat onze Bond zijn laatste cent uitgegeven I moet hebben aan de werkloozen, alvorens I deze op andere wijze geholpen mogen I worden. I
Wethouder Wierdels heeft hem op passende wijze geantwoord. Daar kan het I bij blijven. Wat zou het baten, woorden 2 te verspillen (om van het kostbare papier n niet te spreken) aan den boosaardigen I onzin van dezen man, die het ongeluk I gehad heeft een halve eeuw te laat ge- I i£ boren te worden ? I ii
Wat de zaak zelve betreft, zij er op I h< gewezen, dat de gevoteerde gelden reeds lang opgebruik zijn Er wordt sinds weken j °f met de autoriteiten onderhandeld over een nieuw voorschot, dat ons in staat ni moet stellen het tijdperk door te komen, 01 dat, naar wij hopen, het einde der crisis bi brengen zal. H P I 8e
I en
I w<
Aan de Arbeiders van te Amsterdam I W(
De reactie viert hoogtij! vo
Daar tegen moet met groote kracht I ee: worden op gekomen, want laat de regee- I vo ring niet denken, dat de arbeidersbevol- I on king mede gaat met de richting, waar- j on in het politieke leven in ons land I dri wordt geleid. I laj
Integendeel. I
De verbittering onder de arbeiders is scl buitengewoon groot. I dig
Denkt men dat de anti-revolutiewet, klt waarvoor vijf en twintig duizend arbei- uit ders 8 Juni hebben gestaakt, in Amster- boi dam vergeten is? I hel
Zou men meenen, dat het goed ge- I on1 vonden wordt, dat de groote gemeenten, ™ althans Amsterdam, de uitgaven dekkend nie
FEUILLETON. | £
~ " — I wo:
In de diamantvelden van Zuid-Afrik a. I wis
(Voortzetting) I vir[
De diamant bestaat uit zuivere koolstof, in | trei gekristaliseerden vorm. Het is aan de weten- I var schap reeds gelukt ze in de laboratoria te ver- I wa; vaardigen, door middel van hoogen druk en I met temperatuur. Om deze te verkrijgen werpt men I de koolstof in een hoeveelheid gesmolten ijzer en I hoe iompelt de geheele massa in een bad kwik- I diai silver Hierdoor worden de buitenste lagen neesnel afgekoeld, deze krimpen in en oefenen een I was grooten druk op de binnenste deelen uit en I een iit, gepaard met hooge temperatuur van het miir
gesmolten metaal, doet de koolstof kristaliseeren. I if
De zoo gevormde diamanten zijn echter nog I 't w ■*an zeer kleine afmetingen. I grol
Volgens de theorie zijn in 't binnenste der I laag larde c>p dezelfde wijze diamanten gevormd. | derc Joor t afkoelen der aarde en 't krimpen van I ond* le korst, 01 door andere oorzaken, werd de | H ïooge druk teweeggebracht en de koolstof, die I met verondersteld wordt aanwezig geweest te ziin te v mstaliseerde. Op de zwakste punten is dé duir :orst gebroken en de gloeiende massa er uit- geze ;eperst, de bovenliggende lagen steen en grind Ond nedevoerende. Deze openingen zijn gewoonlijk in d rechtervormig, en worden pijpen genoemd. de 1 len vond ze in de nabijheid van Kimberley midc n elders. De massa vloeide af langs de bed- steei ingen der tegenwoordige rivieren, voornamelijk j kant
)e; en zware belastingen, terwijl de regeering \n ^gustus 1895 zijn eerste stappen.... tegen hel gnog geenduidflHke63I-atroons' W£ en I voornemens is de gemeeenten nog meer en"nncl!t 1 rhS^°°m' tegen de lange werkdagen voor den te volgen weg.V wlJzmg genoe :er I te besnoeien in hare inkomsten? " Het was destiids het whmit + a + Na de crisis kwamen betere dagen en d
Sn \ De groote sociale maatregelen op het gebied sllJ® 0gue|erSTiit dTwerk ri, tenindustrie TdaAraïwten % ïeer tegaï
'n r ge,mteCf}te y,l0et worden teruggehouden Want voor de groote en.6 lelfa1 kktoe W-er* ^oe8en de" verke|rden weg in om zich namelijl
ï I door totaal gebrek aan financiën. I was ons vak toen iets verderfelijks iets minder i,,™!?1 tegen de oneerlijke concurrentie doo
»• Zoo althans „i, het onze christelijke, f* „TÏÏSnif
le I reactionnaire regeering, met den voor- a^T) °r !e'f verfoeide en gelasterde ceeren en concurreeren
rt maligen anti-revolutionnairen wethouder en we^ure^'werSd^vak1 fan gemalkt 7™ breidde ^de piaag zich n°g sneller .1- De Vries voorop? hadden. Vak van gemaakt Zoo vervaardigden de patroons een roede,
De achturendag, hoe staat het daar- , ^ was in die tiJ'ien ook een vaste gewoonte w4nïen 6 Z1]' na korten txjd' zelf gegeeseld ie mede? Wanneer zal Aalberse uitgestu- d^e'^gdïocht ^'1 In den looP 1901 deden de gevolgen zich e deerd Zijn? Of moet er nog gewacht Vanzesurend smLtSflr . worden. weer opnieuw gelden. Ditmaal nitt onder den g worden op een eventueel sterker verzet middag over a. u. b. om ten laatste "tot milder- so™rt plotselfngf S^dfe^ols1'f®^ ^1 6611 a van de werkgevers dan thans het geval is? wtrkeneniedt,kWljlS t0t z°ndagmorgen d°°r te maar in langzaam en' schrikkelijk zeker tof' I De Huurcommissiewet wordt in hare I waarvoor dan genadig door den I nemend tempo
- werking verslapt, de huurders zullen gegeveS ^eX" vie^? de ^ 300° b°ndsleden stonden er mtllioenen meer moeten betalen, welke werklieden dan voor efnigf^ken lfdankte S'"ten alle^organisatie. Terwijl
- gelden met welgevalligheid door de ver- ^ ^ kwalen ling^t Enalvlch- nrlrl^Z°^ . huurders m de brandkasten worden ge- Kd daartegen' da8 m daS g*>eide de dan cfestijds een nretserdie^rTkLllosserfoo; 5 I stapeld. I tLjH ^ loon had.
_ I de arbeider, die m een woning woont van I hi !w,!' welke de Diamantclub was, ge- I zoowel van patroon als arbeider '
5 f 5-— per week, binnen korten tijd f 10.— een zake,nmen- De overproductie en daardoor de concur-
1 moeten betaleu voor dezelfde woning, die bremgen. dTcSSr nl ^ feg g te ^nt.e werden ondragelijk. Het gerucht over
er even onoogelijk uitziet als voorheen. ^ardoor was de" BoTd^erplicht zijn strijd
. Zullen wij daarin berusten? Moeten ook ^geri eiken patroon afzonderlijk te voeren, in En toch ging men maaf voort als een dom
de wonmgbouwvereenigingen gedupeerd tijd. V'aMdoor8e<L^eoogknfnhDllIt? tegelijker" dier- yerder den brand in te loopen. Immer worden? r d^n 17^ 1 111 Plaats van nu en kweekte men maar voort nieuwe leerlingen
Wij roepen U daarom op tot eene de hiclAas.. ! !Si £t g^of een sfeeds ^ ^ kWam!
I scherpe en krachtige actie in onze stad, I froele5de verbittering bij de meeste patroons ..... , * * *
I om de reactionnaire regeerine te do°n zien I ond>van denwelken deze beweerden, I i -^lclcielerw<1Ji was het verloop dier serie nood-
dat de arbeiders Tl! 1 f' ?1J,lmmeï de nia^itskwestie stelde, terwij lott^e .verwikkelingen op den Bond zelf niet
. ue arDeiclers niet met zich laten het toch met anders kon, vermits er langs de zonder lnvloed gebleven.
.sollen. I zijde der juweliers geen lichaam was om mee te , Ult oorzaken, die hier niet behoeven besproken j Voor de opening der Staten-Generaal onde"iandelen. te. worden, ontsprong eene beduidende verI zullen er in ons land groote betoosrinpen I + * zwaar met verbittering bezwangerde fundermg van het gezag der leiding en het verworden PehnndPt, Det°°Slngen atmosfeer ontlastte zich ten slotte in de reizen- tr™n van een deel der leden daarin.
woraeil gehouden tegen de reactie, voor staking, welke in Februari 1904 begon en eerst , Er kwam verdeeldheid in de kringen der be-
I cZe socialisatie, want dit laatste is dringend I in Juni een einde nam. I §tnurders. J3n daar deze verdeeldheid blijvende I
I noodig. Zoolang ons maatschappelijk stel- i Wal ook over dien striJd en zijn oorzaken ^aS steeds scherper afteekende, plantte I
I sel in zijn grondslagen eeen veranderina êezegd en gesclieven werd, in wezen was hii I ^ ^ sl°tte als een scherpe scheidingslijn j 1 5 ua,cl&j:u geen veranüenng een uitvechten der machtskwestie doorheen de leden voort.
I dergaat, zoolang de bezitters van den Bij onze, evenals bij alle andere patroons Daarop volde het ergste! I
grond, van fabrieken, van werktuigen, leefde het gevoel, dat zij de eigenlijke meesters scheuring in den Bond stelde, nevens de
I van huizen, het onbeperkt recht op hun I war.en en meester zijn in het vaststellen der no^ bestaande, in de groote staking op- I
I bezit behouden zal bet nrh^irlonrlo ,.„11 I werkvoonvaarden. I gerichte ,,Gilde," eene nieuwe groep.
I de duoe wnrHpii \ran Viof K u I i" ZU'k een levensbeschouwing in zich • -^let gevecht van arbeiders tegen arbeiders j
cte dupe worden van het wanbeheer eener moest.voor die menschen natuurlijk elke poging Z1J11 gang. net alsof ergens een noodlot los-
f ondergaande klasse. J den Bond tot medezeggenschap als een I §e was met grimmig besluit tot zelfs de I
I Daarom, kameraden, roepen wii U od I mja^en aanslag op hunne rechten "aangezien ! groïfdvesten van den eenmaal zoo krachtigen I
I tot eene I worden. 0 a. ij. 1J,. om te woelen.
' I .1 daar jn.de Bond de overtuiging heerschte ®en machtige kern van diamantbewerkers zag I
MEETING dat de werklieden gelijkberechtigd waren waar j ?? duidelijk, voelde te goed hoe de ver- I
I op Zondag 15 Augustus, des middaes 2 I regeling dier werkvoorwaarden betrof ? j ' • ?ezig was den genadeslag voor hunne I
uur, in het Westerpark ' daa^ d»or het Bondsbestuur die ziens- brT°drn^mg v°or te bereiden.
I Tj ^ j 7 7 I wlJze °ok eiken dag m practiik gehrnHit loen de oude leiding (Groesser, Bartels
c 73 woord zal worden gevoerd door. behoefde men bij de patroons naar geene ge- J-omeo) ten Jare verdwenen was, schaarde
| o. K. de Miranda, wethouder, en G. J. legenheid tot groeiende verbittering te zoeken ï,an 00 eene massa zicl1 onmiddellijk en vol I
A. Smit Jr., lid van den Gemeenteraad. „;^Ia?r..zelfs die gen?°edstoestand kSn de heeren vertrouwen r°nd het nieuwe, door den
Medewerking ral loinYrlpn dpi/1 j I drijven naar zich te organiseeren I -^01J-(^-sraad aangestelde driemanschap: Van Ber- I
DeSUmdes VoL" Bnzookwamihet dan, dat Ie reuzenstrijd van ck^T' Van Doeselaer, Van Meerbeeck.
„ue stem aes Volks. _ 1904 uitgevochten werd door een georganiseerd +-?at1WJas' °m zo° te zeggen- het begin van het
Kameraden, deze meeting moet een I ? k arbeiders — steunende op een dergelijk tijdvak der hergeboorte van den A. D. B.
waardig begin zijn van de ontevredenheid ii1P7^S£erdafn+~u^tegen een Josse groep patroons tr^t,"leuwe B5stn"ur-,'vTiefP onmiddellijk met
en verhittprtno- diA^iWi cfroW 1 4. I • ^ we hoop liepen maar zelfs na het krachtige en vaste hand het roer om in de rich- |
S-I £^ttermg. dl«-zlch Stltaks zal moeten emde van den strijd dat zoo flauwe verband ting der eenheid ea het zich aanpassen der orga-
U ten in onze Septemberbetoogmg. weer, door het enge egoïsme, lieten uiteenblazen m!^tie aan de gewijzigde toestanden.
Komt bi] duizendtallen op! De entree is .-06 werklieden wonnen dien strijd Iets wat a een? gemakkelijke taak was het, in die
vrij. niet dikwijls gebeurt', als het zoo schrikkeliik dagen de leiding der organisatie in handen te I
rr i ^ • f duurt. I nemen.
°°r e A^rP'cP' A' P': ,Het bewiis hunner overwinning was daarin malaise toch, in 1901 hare eerste sporen
r. MUUGEAND, Secretaris. gelegen, dat de patroons moesten capituleeren vertoonende, drukte van dag tot dag erger. De I
Voor den Amst. Bestuurdersbond' en een groot ded der voorwaarden van den Bond verdeeldheid was oprecht geestverwarrend. I
S T POTRTTiq I a?nvaarden. vóór de werklieden aan den arbeid , nieuwe Bestuur putte echter zijne zoo I
j < ■ ' JSecretaris. I gmgen. noodige geest- en werkkracht vooral uit het f
JüU 1920. ■ Hier werd dus bewezen en erkend dat de roeIend vertrouwen der massa anderen. Een
I werklieden gelijke medezeggenschap' hadden vertrouwen, dat zelfs onder de buitenstaande I
... I kij de regeling der werkvoorwaarden. I §r^Peïl niet naliet zijn invloed te doen gelden. I
25-Jang bestaan van den Alp"e- I ?' §ing dan naar het toppunt zijner 1 ZO° kwam.het dan, dat, eer er een jaar I lY*PP*-»pn niirmnfKöTim 1 u j I lnac^- mem and dacht er aan toen die reeds I ^.er^00Pen was, niet alleen de groep afgescheur- I
lamantbewerkersboild J onder hem in redelijk snel tempo wegzonk dat maar zelfs de oude Gilde verdwenen waren I '
van België. T he-^g noS spoediger afgedaald zou worden let verPle1;terd' verstrooid naar alle richtingen; '
. °P Augustus j.1. was liet rijf e» twintig Mi * - , KSSTóT* * ** !
}aleS g^® en' ^at d| A' D' B gesticht werd. georganiseerd en gezamenlijk de toestanden te Die alSeh^le eenheid was wel het mooiste I 1
het volJeX artXf lnWUHdt Va",Ber+ckelaer Rijven regelen, zloal^dd te l^steS g^ gThenk' dat Van berckelaer in dffeestver ]
Ov 12^ dezer wordt het £ 1Sj , 5eurde'werd de toestand van anarchie nog vlr- g^ng voor het Internationaal Congres van
„up 12 dezer wordt het een kwarteeuw, dat I hoogd. g 1913 allner, m de Harmonie, den afgevaardigden I
laasi- wjïftx ;
WSttSSS aangedaan * — . . , , , . « • • I
""E»"™' duteud diamantbewerkers - ^ °U' Wij lïïSfc^ ",d °°g 16 ^ '
buiten een handjevol schildenslijpers in Nijlen— entten d! pestbacil de^hJk en a.rb,eldf?' M H®t Bestuur sloot, bij het uitbreken van dien r
geheel m Antwerpen te samen getrokken; op onzrmooirni verheid bultenindustne bloedigsten aller volkenmoorden, wijselijk de c
enkele groote patroons en een deel werklieden De geschiedenis is bekend Bondskas. Den leden werd aangezegd, dat ge- I v
welke zich aan 't beijveren waren er zich op Tien faren van rsT ++ f°rg m°eSt worden' dat als de vrede weer t
toe te leggen meestergast of eigenwerkmaker noodig geweest omonsVak 7 eT kwam',wl3 stnjdensklaar waren.
te worden. I _.1f_ 'm 01ïs vak §oed loonend en Kn de leden begrepen dat en lieten ons de I 1;
Dit alles is een toestand van anarchie zonder waren nlodfg^m^^ttemS Tn ^ ff* f aarvo°^ llun hier danken.
weerga. noel der + g den zwartsten In de oorlogsperiode kreeg onze A D B de I z
Door het stichten der Diamantclub werd, koste van zooveLl ten g.e.le8enheid om te toonen, wat een vakbond voor
voor wat betreft het commerciëele gedeelte, I werkt was g n en strijd opge- zijne nijverheid kan doen. En er werd gebruik I n
een vijf a zes jaren van te voren reeds de basis I In de helft toch var. ^ a ■ 1 van die gelegenheid gemaakt. b
voor een gezonde regeling gelegd. een der schrikkpWklhfV ^ • 0Tervl.el ons . Want hoe dankbaar wij ook zijn kunnen e
De ontelbare pogingen, door de pioniers welke wii ooit doorhaakten8 g cnsissen jegens hen bij onze patroons, welke ons later I
onder de arbeiders gedaan echter om aan den Gedurende die enkele ^ . kracktig, bijsprongen, een Van Rijswijck, een n
ontzaglijken warboel in de industrie: het over- buitenplaatsen en t^n„ n TaS 61 r?ed®m Van ^ecklioven, een Schmit en anderen nog.. b
srers^ssssett s
issffisssssïït ste: sa sp*.«;
schilhgheid der werklieden zelf, als op de vijan- I Door de nlotselina . . ^ooals wij het waren, die het initiatief namen I zi
iige houding daartegenover van groote en I kwam de overrirndnetfL tredende geldcrisis tot het terug hierheen brengen, na den oorlog, I w
kleine patroons. . g v^ h^ar hnJtt 1 aa? het llcht" een van zoowel Patroons als werklieden. ei
Het goede, energiek en zonder verpoozen voor de uitspattingen^arbe,lders °ve.r oorlogshaat, ziekelijk patriotisme en
aitgestrooide zaad was echter op geen steenen I industrie tspattmgen van buiten- en huis- gemaskerde jalousie de métier heen, hielden I d.
bodem gevallen. Het duurde wel lang vooraleer I En toch zon het r,™ a* a c i • ^ steeds voor oogen de plicht, ons land, na v<
iet ontkiemde. Toen dit proces zich begon te zijn hoe niX de reaftfe det r ft® niet i bloedl8e beproeving, zijne schitterende, lij
ontwikkelen, bleek echter duidelijk, dat de zich ook in bJde k ^aa ultsPattmgen loonende diamantnijverheid weer te geven, als I v<
neerderheid der diamantbewerkers best wist Zelfs 'SÏÏRSS geV°elen' 0n?? bl]drag6 tot,volledig herstel. te
un welke kwalen het vak leed en telkens op- weken in ofdeXf g- Vler ^ l °nverPoosde intensieve propaganda op d(
„euw terug ,n den p«l der ellende verttmk. werking va, Amst.fdlu, e„ AM.gpenfaS gönSf S S
rr de Vaal Óveral rivr^ren I gewasscke^en ^ama^u/t^'r^d110®"1^5 hlm, bedrijfskapitaal gaandeweg I lu
vorden grindlagen aangetroffen in dikte af- I forteert^fci or, /i ^ a uitgestrooid op_ de verminderen (het kost ongeveer 25 pond per I hc
visselend van 2 tot 40 voet. ' I ujtpezorVit 1 dlamanten er door de mijnen week om een volledige ploeg gaande te houden) I ee
Het is echter niet overal waar men grind I wat maar al te dfkfJnt\Z,P\1;l+ ?a afwezig- en vertrokken voor het geheel verteerd was, I he
'indtdat men zeker is ook diamanten aan te I de wasch een blanWenoemd n W anderen moesten alles verknopen om geld bijeen no
reffen. Onder de vele verschillende soorten Het benoodigde wfter ^rdt v™ a ■ ■ knlgen om weg te komen. In één week I te
an steenen wordt er echter één soort gevonden, gereden — en donr He wTrr ;/ de rivier werden 75 delvers door den uitveiler uitverraarvan het soortelijk gewicht overeenstemt De prijs wisselt gewoonliik ^vSt en f 6V° g W3S at men gereedschap- (oj
iet dat van den diamant. Op deze nu gaan en wordt b nXZr iw t ^5 shillings, pen en machinerie voor een appel en een ei de
e mijners af, en wanneer deze in voldoende I bepaald door den afstand. kon bevomeu. Men zag dat men er ingeloopen I m<
oeveelheid aanwezig zijn, bestaat er kans om En zoo gebeurde bet dat a WaS' e",een a]gemeene uittocht begon. Som- ge:
ïamanten te vinden. Om dit uit te vinden de nrodamftie van ^ l£fgen na "Uge5 ^ameerden 't Gouvernement, om zoo'n I De
eemt men een monster van den grond en handel en honderdJn v^g\ fe \Van waal:delooze Plek open te stellen, anderen de:
'ascht dat bij de rivier. Dit wordt genoemd w^en om deï «ond on, te ma1cllme® bezjg scholden op ie couranten, die de menschen gir
211 „maidenwash," en hiernaar beoordeelt de ^rsten Sponnen te „ ^ T-?e,n de mlsle!d badden- Men sprak van een zwendel te
njner de waarde van den grond. I stellino dan nnk arr>r>t v ^ 1' -WaS de belang- een handige reclame, en begon navraag te I gei
Is de wasch goed, dan worden de kaffers aan I voor l?nr,aP r,™ X® claims gmgen nog doen naar den oorsprong der geruchten, maar I <
: werk gezet om met houweeleS en spaden den toen ftS.Tt w' mSar niemand scheen het rechte te weten. hel
rond los te maken. Somtijds is de bovenste I bepon de «neenlnt^ .d^lank bleek te zijn, Wij hadden reeds opgemerkt, dat een zeker I all<
tag van een jongere formatie en moet veS kofw, aan,me^e ljk te be" iemand- wiens claim naast een der onze gelegen I riv
srd worden. Is l ïe"e dik^dan wjrdt'de^lSnï ï^melr £ ^'a^ Was^er' meer van afwist dan hij uitliet. Hij j en
idermijnd. I 11 , , 5 Pj-t- der claims betaalden. werkte niet, en op een zekeren Zaterdag trok I te
Het grind wordt over twee zeven gelaten eene I wlen vele kn^t^ +mg 8evolg- Er hij zijn pinnen op. Dien avond brachten wij I te
et mazen van | duim, om de grove steenen vol knnd^ dle het eem?en tiid hem naar onze tent, en nadat wij zijn ver- I wa:
: verwijderen en de andere met mazen van 1 I ren ït houden maar er waren ook ande- trouwen gewonnen hadden, liet hij de kat uit I ble
lim om 't losse zand door te S Het wl nS®' ^ hier met, ^ets gekomen den zak. "ar
:zeefde grind wordt machinaal gewasschen dat zeV^d^62®" - W1 J J10pellde Zijn verhaal kwam op het volgende neer. I
ader gedurigen toevoer van water wordt het brik tZ n v'Ii ? 1 V°°r de betaaldag aan- Het was in 1913, dat een duizendtal delvers om
de machine gevoerd en hierin worden onder ook dezen teleurgesteld werden, bleef bezig waren te Killarney, aan de overzijde der A
; vereenigde Werking van het water' en de tokken^ ^ ,te T' ^ h ?eJijdetl waren slecht, en grond ter:
iddelpuntvliedende kracht, de zwaarste Maandasmorlef^ ^?lge?-d?n WaS schaarsch' Men vermoedde dat diamanten daa
eenen (ook de diamanten) naar den buiten bureau. ^t" waren te Thlaping en verzocht aan een
»t geworpen ,n op gerege.de tijde» afgetapt. | klagen. De vogll, waren e^friog.T | ^