DOOR
Op 21 Juli 11. waren wij getuige van een demonstratie met een scheepslaadher met electro-hydraulische aandrij ving, die ge houden werd aan boord van de Coaster Botersand, welk schip nu reeds ruim een jaar met deze lieren heeft gewerkt. Men is aan boord over de gemakkelijke bediening uitermate tevreden en de onderhoudskosten zijn vrijwel nihil. Het geheel is zeer compact en neemt aan boord weinig ruimte
in, terwijl het gewicht ook aanmerkelijk geringer is dan dat van normale lieren van dezelfde capaciteit. Met slechts één handel of handwiel kunnen alle manipulaties verrassend snel en volkomen veilig worden uitgevoerd, waarbij de volle last direct van hijsen op strijken en omgekeerd, zonder enig gevaar kan worden omgeschakeld. Bij stoppen wordt automatisch en feilloos afgeremd.
De bevestiging op het dek vindt plaats op een viertal voeten door middel van 4 bouten, zodat eventueel optredende dekspanningen de goede werking van de lier niet kunnen beïnvloeden. Het grote voordeel is, dat de electromotor constant met het-
zelfde aantal toeren blijft lopen, zodat een eenvoudige aanloopschakelaar voldoende is en de bij andere lieren noodzakelijke controllers worden vermeden. Bij toepassing van draaistroom aan boord van schepen kunnen deze dus zonder bezwaar worden gebruikt. .De voordelen van deze laadlieren zijn: traploze regeling van de snelheid, vergroting van het regelbereik, opvoering van de laadsnelheid, eenvoudige bediening, vermindering van het eigengewicht der lieren en een geringere plaatsruimte. Wij hebben kunnen constateren, dat iedere leek direct en zonder gevaar met deze lier kan werken, waarbij de gemakkelijke manoeuvreerbaarheid en de snelheid daarvan bijzonder opvielen. wz-ir De lieren, welke vervaardigd worden door de Firma Willi Baensch, Machinefabriek Hamburg-Altona I, kunnen in 16 verschillende grootten worden geleverd, waarvan de trekkracht varieert van 1 tot 8 ton, met gewichten van resp. 1050 tot In fig. 2 is de inrichting dezer lier afgebeeld. Het gehele bewegingsmechanisme bevindt zich afgesloten in het inwendige van de lier. Een cylindrisch, geheel gelast, huis a bevat van binnen de hydraulische aandrijving b. Dit is een Boehrmger-S/wrra-Olie-aandrijfinrichting, waaraan links de electromotor 'C middels een flens is verbonden. Het drijfwerkgedeelte d is rechts tegen het huis a bevestigd en draaibaar op dit gedeelte d de kabeltrommel ƒ. Door de grote cylindrische doorsnede van het drijfwerkhuis d, verschaft dit de trommel en de
as een brede en zekere lagering. Binnen het drijfwerkhuis d bevindt zich een meertrappige vertragingsinrichting, die door middel van de koppeling h van de hydraulische aandrijf wordt gedreven en waarvan het drijfrondsel i in de binnentandkrans
van de trommel grijpt. Opgemerkt wordt, dat de afzonderlijke aandrijfgroepen, nl. de electromotor c, de olie-aandrijf b en het drijfwerkhuis d, centrisch met het huis a zijn verbonden, waardoor de vérgaande onafhankelijkheid van de doorbuigingen van het schip en de fundatie, alsook een gemakkelijk monteren of demonteren is gewaarborgd. Alle bewegende delen worden automatisch gesmeerd en zijn volkomen tegen invloeden van zeewater en beschadiging van buitenaf beschut. In fig. 3 is het verschil in regelbereik tussen een gewone electrische en de electro-hydraulische lier afgebeeld, waarbij een en ander duidelijk naar voren springt. De bediening is uiterst eenvoudig, daar de hoekuitslag van het schakelhandel vrijwel in verhouding tot de snelheid staat. Bij het terugbrengen van het bediemngshandel in de nulstand wordt de last automatisch afgeremd. Overbelasting van de lier is slechts tot een voorafbepaalde grootte mogelijk. Gaat men daarboven uit, dan treedt het overdrukventiel van de olie-aandrijfinrichting in werking, die dan als slipkoppeling werkt. Bij uitvallen van de spanning wordt de strijksnelheid eveneens geregeld en kan de last rustig worden gevierd. De bedieningsman bemerkt eerst dan de stroomuitval, wanneer hij de last opnieuw zou willen hijsen. Treedt stroomuitval op gedurende het hijsen, dan wordt de last automatisch gestopt, om het even in welke stand zich de bedieningshandel bevindt. De gewichtsbesparing bij de toepassing van deze lieren bedraagt ca. 40 a 45 % ten opzichte van de gebruikelijke lieren. De N.V. Handelscompagnie te Rotterdam treedt als vertegenwoordiger op.
DIRECTEUR VIERT OOK ZIJN GOUDEN JUBILEUM
Vijftig jaar geleden, om juist te zijn 29 Augustus 1902, werd er in het stille dijkdorp Hardinxveld aan de Merwede, bewoond door hoepelmakers, vissers en griendwerkers, een ijzerwerf in bedrijf gesteld. Scheepsbouw en -reparatie waren daar toen nog volkomen onbekend en de „ijzerwaarf”, waaruit later de scheepswerf „De Merwede” groeide, bracht een hele opschudding en werd zelfs met argwaan gadegeslagen. De straatjeugd zong uit volle borst: „de ijzerwaarf is ut bedaarf”. De oprichters, de heer Chr. van Vliet en zijn zoon de heer G. J. van Vliet, gingen echter rustig hun gang en richtten een stuk rietgors in als werfterrein. Dat die heren een vooruitziende blik gehad hebben bleek 14 Juli 1952, toen er ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van de scheepswerf en machinefabriek „De Merwede” een persbijeenkomst werd gehouden. Het bedrijf is nu in binnen- en buitenland bekend en heeft een personeelsbezetting van bijna 600 personen. De jongen, die in ,1902 op een salaris van een kwartje per week werd aangenomen als loopjongen, hulp van de directie, magazijnmeester, tijdschrijver en tal van andere functies, is nu directeur van het florerende bedrijf, in welke functie hij in 1919 werd benoemd. Sinds 1929, toen zijn mededirecteur, de heer G. J. van Vliet overleed, heeft hij als hoogste bestuurder verder het bedrijf geleid. Tegelijk met het bedrijf viert de heer J. A. v. d. Vlies dus zijn gouden jubileum. De outillage van het in 1902 opgerichte bedrijf bestond uit: een kleine houten loods, die dienst deed voor ijzer- en houtbewerking, magazijn enz., met nog enkele werktuigen, als slingerpons, handbuigmachine, handknipschaar, enz., die allen buiten stonden. Zo werd het bedrijf voortgezet en men wist zelfs reeds in 1904 een casco van ca. 500 ton aan te nemen voor Engelse rekening. Dit gebeuren was voor Hardinxveld zeer groot en toen al verminderde het „avond-gezang” van de jeugd met hun bekende liedjes, daar er reeds verschillende personen uit hun vis-
DE JUBILERENDE DIRECTEUR DE HEER J. A. VAN DER VLIES
sersbootjes of hoepelmakers-schuren naar de „ijzerwaarf” wa- : ren gegaan en het daar „best ’ naar hun zin hadden, omdat zij meer verdienden. . Het bedrijf ging door en breidde zich steeds uit, zodat in 1910 bijna 100 mensen werk vonden bij de Werf van Vliet. De bouw van schepen werd steeds groter en de zee-bouw, die met zeer grote moeilijkheden gepaard ging, nam steeds toe. Vooral de energie, die op de werf ontplooid werd, was aanleiding voor de buitenlanders, om nieuwe bestellingen te plaatsen. Op dat moment reeds maakte Hardinxveld zijn naam in het buitenland en speciaal in Engeland en Duitsland. Het bedrijf ontwikkelde zich steeds en bouwde schepen van allerlei soort voor vrijwel alle delen van de wereld, terwijl tevens het fabriceren van constructiewerk, baggermateriaal enz. een zeker deel van de beschikbare tijd in beslag nam. De inrichting van de werf werd steeds aan de eisen des tijds aangepast en eveneens op sociaal en cultureel terrein werd niet stil gezeten. In 1942, toen de werf 40 jaren bestond, werd een pensioenfonds opgericht, terwijl de zekerheid van steun van hun directeur, de heer Van der Vlies, het personeel in 1946 een eigen vereniging deed oprichten. Van deze personeelsvereniging is hij Beschermheer. Het bedrijf is thans gegroeid tot een capaciteit voor het bouwen van schepen tot ca. 9000 ton, waarvan thans enkele in bestelling zijn, alsmede meerdere kleinere schepen. Uit dit korte resumé kan opgemaakt worden, hoe belangrijk Werf „De Merwede” is geworden voor Hardinxveld. Hoe tengevolge van het energieke werken van de huidige directeur met zijn staf en medewerkers, het bedrijf van zulk een groot belang en nut is voor haar gemeente en „streek”, waarin zij gelegen is. Immers van alle omliggende gemeenten werken mensen op „De Merwede”. Tenslotte kan men ervan overtuigd zijn, dat er, thans niet meer gezongen wordt „de ijzerwaarf is ut bedaarf , doch dat
alle Hardinxvelders, die mede tengevolge van de welvaart van „De Merwede” tot een bevolking van ca. 8000 is gegroeid, trots zijn op hun scheepsbouwwerf „De Merwede”. Ook voor binnenlandse rekening heeft deze scheepswerf veel opdrachten uitgevoerd. Een warm hart hadden de scheepsbouwers voor de Prins Alexander, die juist dezer dagen een ernstige aanvaring kreeg. Dit schip was een speciaal ontwerp van „De Merwede” en trok de aandacht als eerste schip, dat na de oorlog aan de Nederlandse handelsvloot werd toegevoegd en een proefvaart maakte. Bovendien gaf dit type aanleiding tot tal van bestellingen. Nadien bouwde men voor de Oranjehjn nog tien schepen, waaronder de speciale „Lake-vaartuigen voor de vaart op de Canadese meren. Ook het buitenland toonde interesse voor dit ontwerp. Tot op heden was het grootste schip een 4500-tonner voor Brazilië, maar nu staat er, zoals gezegd, een 6500 tons schip voor Finland op de helling en zal er nog een 8400 tonner gebouwd worden. Met Polen werd pas een contract afgesloten voor het afbouwen van drie schepen. Het komende jubileum heeft voor het personeel een méér dan bijzondere bekoring. Immers, het is zo, dat de geschiedenis van het bedrijf ook de geschiedenis is van haar huidige directeur, die iedereen zo van harte toewenst dit dubbele jubileum te mogen vieren. Het ligt niet op onze weg hier persoonlijke kwaliteiten breed uit te meten. Daarvoor huldigt de heer Van der Vlies zelf te veel het standpunt, dat het alleen de gezamenlijke werkkracht is die telt, niet het werk van de enkeling. Het geheim van het succes van de heer Van der Vlies schuilt daarin, dat hij de kunst verstond de juiste medewerkers te kiezen, zelf steeds in alles voorging en dus een zeer goede samenwerking bewerkte. Wij kunnen niet anders dan respect hebben voor de wijze waarop hij „De Merwede” tot zo grote bloei heeft gebracht en wij wensen de firma van harte toe, dat hij nog ettelijke jaren zijn werkkracht aan dit bedrijf zal mogen geven.
WERF „DE MERWEDE" IN VOGELVLUCHT K.L.M.-foto