VLAAMSCHE DRUKKERSWOORDEN IN 1567.
Na het verschijnen van mijn opstel over de constructie der drukpersen in de zestiende eeuw, in den vorigen jaargang van dit Tijdschrift, vestigde de Secretaris van onze redactie, de heer Prosper Verheyden, mijn aandacht op een boekje, dat, in :56y bij Christoffel Plantin verschenen, nog een en ander behelst, dat ter zake dient.
Dat boekje is een in-i6° uitgaafje met den volgenden titel :
La |[ première, et || la seconde partie |j des dialogves francois, || povr les ievnes enfans. || Het eerste ende tweede || deel van de Francoifche t'famensprekiughen, ouer- || ghefet in de nederduytfche fpraecke.|| (Drukkersmerk) [| A Anvers. j| De l'imprimerie de Christophle Plantin. |[ M. D. LXVII. || Avec privilege. ||
en geeft een aantal gefingeerde samenspraken in het Fransch, met een daarnaast gevoegden Dietschen tekst, om kinderen vertrouwd te maken met deze talen. Onder die samenspraken is er eene, die bijzonderlijk de aandacht trekt, nl. de laatste, welke handelt over de drukkerij. Die samenspraak is het, welke het onderwerp van dit opstel vormt en hier overgedrukt wordt naar het exemplaar in het Museum Plantin-Moretus te Antwerpen (i)
P. 234- G. II me semble que maintenant vous m'avez donné assez de moyens, pour estre satisfait touchat 1'écriture. C'est a vous a qui ie me veux adresser, E. puis que vous offrez a me faire tant de bien, que de vouloir discourir eest art tant admirable de l'imprimerie.
E. Ie ne me veux pas arrester a parler de son excellence, scachant que vous 1'entendez aussi bien que ie pourrois faire : mais quant est de 1'ordre que nous y maintenons, ie le feray volontiers.
G. Ie vous interrogueray donc de mesme suitte que i'ay fait H. & vous me respondrez comme ie scaybien que pouuez faire.
E. Ie le veux ainsi.
G. Qui sont donques les principalles pieces de vostre art ?
G. My dunct dat ick hier mede wel te P- 235. vreden ende gherust mach wesen, wat ghy my gheseit hebt aengaende t' ghescrifte. Nu wil ick tot v comen, E. midts dat ghy my uwen dienst biedt, om my de vriendtscap te doen, als dat ghy slechtelick ouerloopende de wonderbaerlicke conste van boecken te prenten, verclaren wilt.
E. Ick en wil niet langhe staen dralen oft tateren van haer excellentie, wetende dat ghyt also wel verstaet als ick emmer mach, maer gheern sal ick v verhalen, hoe't by ons te wereke gaet.
G. Ick sal v dan vraghen naer d'een en d'ander, ghelyck ick H. ghedaen hebbe. ende ghy sult my daer op antworden, ghelyck ick wel weet dat ghy doen sult.
E. Also wil ickt hebben.
G.Vvelck syn de principael stucken van uwe conste?
(i) De lange s, in het origineel gebruikt, werd hier vervangen door de ronde ; in den rand vindt men de pagineering van het boekje.