■

WW9

LM)

M 18.

+ 12 pCt. van het totaal der uitgaven. Het hier aangevoerde toont, dat het uit een economisch oogpunt goed te achten is, om al het mogelijke te doen om den kabel steeds bezet te houden. Het eerste middel daarvoor is verlaging der woordtaks.

Vroeger waren de hooge kabeltarieven in zooverre te rechtvaardigen, als het bij de toenmalige vorderingen der techniek een •waagstukbleef, belangrijke kapitalen in kabelondernemingen te beleggen, waardoor de exploitanten van deze er op bedacht moesten zijn een zoo groot mogelijk reservefonds bijeen te brengen. Sedert is echter de techniek met reuzenschreden vooruitgegaan, zoodat het aan soortgelijke ondernemingen verbonden risico niet grooter is dan bij andere, die niet den naam hebben van gewaagd te zijn. Hoewel de kabeltarieven -in de 50 jaren van het bestaan der onderzeesche telegraphie gaandeweg zijn verlaagd, heeft toch die vermindering geen gelijken tred gehouden met die van het risico.

Uit het feit, dat door de Vereenigde Staten jaarlijks circa 15 millioen brieven naar Hawaï, Japan, Hongkong, Shanghai', Manila, Singapore, Gochinchina, Java en Siam worden verzonden, kan men de belangrijkheid van de betrekkingen met deze landen opmaken en met zekerheid aannemen, dat langs den Pacific-kabel een druk verkeer zal worden gevoerd. Daar uitgemaakt is, dat de kabel toelaat, na aftrek van het doode verkeer, in beide richtingen 5.9 millioen code-woorden van 8 letters, over te brengen, zou elke brief door een telegram van 4 dergelijke woorden, of, omdat elk code-woord minstens 5 woorden in gewone taal vertegenwoordigt, door een telegram van 20 gewone woorden worden vervangen.

Bij elke kabelverbinding van eenig belang dient men er op bedacht te zijn zoo spoedig mogelijk een andere te maken, die de eerste kan vervangen, omdat de kabels aan allerlei gevaren blootstaan. In het onderhavig geval nu wordt zulk een tweede verbinding door middel van den Engelschen kabel verkregen. Het is n.1. nadat beide kabels gelegd zijn, slechts noodig ze door een Amerikaansch-Engelschen kabel van 1051 mijlen lengte tusschen Hawaï en Fanningeiland met' elkaar te verbinden. Een blik op het schema in fig. 1 toont, dat dan, als een der kabels gestoord zou zijn, het verkeer langs den anderen zou kunnen worden geleid. Men neme hierbij in aanmerking, dat de eindpunten der beide kabels door de bestaande landlijnen en kabels reeds thans met elkaar in verbinding zijn gebracht. Verder is het zoowel in het belang van de Vereenigde Staten als van Duitschland te achten, dat van de Fidsji- naar de Samoa-eilanden (715 zeemijlen) mede een kabel wordt gelegd, zoodat ook deze groep aan het wereldtelegraafnet aansluiting verkrijgt.

Nadat thans gedurende 30 jaren het plan om den Grooten Oceaan, als het ware, door een of meer kabels te overbruggen, zoowel uit een technisch als uit een politiek oogpunt en mede in verband met den handel is overwogen, schijnt het zijn verwezenlijking nabij te zijn. Ook daardoor nog heeft dat plan bijzondere waarde, dat, wanneer de doorgraving van de landengte van Panama zal zijn voltooid, de scheepvaart op den Grooten Oceaan belangrijk zal toenemen, hetgeen de telegraphische aansluiting van de havens aan die zee, welke bij die vaart betrokken zijn, tot een gebiedenden eisch maakt.

Waterweg van Shanghai naar zee. Kanaal Dufourny.

De lste afl. van het Tijdschrift Kon. Instituut van Ingenieurs 1899/1900, zoo juist door mij ontvangen, bevat het Preliminaire rapport over de Woosung-rivier in 1898 door mij gemaakt op uitnoodiging van The Sanghai General Chamber of Gommerce.

In een „Voorwoord" van den heer H. Wortman wordt ook genoemd het denkbeeld van den heer Dufourny, namelijk :

»Om door het graven van een aan beide einden door sluizen afgesloten kanaal, dat de rivier te Shanghai met den mond bij het dorp Woosung zou verbinden, den binnensten drempel, de Innerbar, te ontgaan, welk kanaal, dat een lengte van ongeveer 12 K.M. en een breedte van 100 M. zou moeten verkrijgen, tevens als een groot dok zou dienen, en met inrichtingen voor laden en lossen en opslag van goederen zou worden voorzien, op overeenkomstige wijze dus als beneden Londen de Victoria- en Albertdokken zijn gegraven in een door een bocht van de Theems omsloten terrein. Uit het rapport van den heer de Rijke moge de lezer oordeelen, welk voorstel de meeste kansen van welslagen aanbiedt."

Dit kanaalplan ken ik niet, maar het is duidelijk dat het zou loopen links van de rivier, aanvangen in de Shanghai harbour (de rivier voor de stad) en eindigen in de Woosung anchorage, datis nabij Signal station beneden de Innerbar.

Het zij mij vergund om een paar overwegende bezwaren tegen dit of een dergelijk kanaalplan te noemen.

1°. De hosten.

In latere jaren is de stad Shanghai belangrijk uitgebreid, en wel voornamelijk langs de rivier benedenwaarts; daar zijn de talrijke werven, fabrieken en spinnerijen.

Naar schatting zou ongeveer 3 K.M. van genoemd kanaal door dit gedeelte van de stad loopen en stellig enkele millioenen taels kosten alleen aan onteigening.

Hoe zoo noodig in Shanghai een onteigeningswet zou kunnen worden toegepast, weet ik niet.

Terwijl ik in den zomer van 1897 te Shanghai was en meermalen sprak met den President en andere voorname leden van de K. v. K., werd ook genoemd een kanaal met' sluizen, blijkbaar niet hetzelfde plan als bovengenoemd. Het eenparig oordeel van die heeren was, dat zulk een kanaalplan in geen geval financieel mogelijk zou wezen.

2°. De Outerbar.

Om de Woosung ankerplaats, en dus den ingang van een kanaal Dufourny te bereiken, zou een schip eerst de Outerbar in den Whangpu-mond moeten passeeren.

De conditie van dien mond in 1897 is in het Prei. Rapport te vindens en zal er sedert wel niet beter op zijn geworden.

De consumtie in de stroomkracht over de Outerbar regelt zich naar dat in de buurt van Innerbar en hooger op.

De Amerikaansche mailbooten en andere dergelijke groote schepen kwamen in 1897 al niet meer te Woosung binnen; ze ankeren in de Yangtze buiten den Whangpu-mond.

Maar, zoo kan iemand beweren, die mond kan verbeterd worden, gereguleerd tot grootere diepte.

Wat niet in het Tijdschrift is opgenomen, maar wel in het te Shanghai gedrukte rapport en waarvan indertijd een exemplaar is opgezonden aan het Instituut, is de toelichtende beschrijving van de reguleerplannen A en B, op het kaartje in het Tijdschrift voorgesteld.

In beschrijving B behandel ik het denkbeeld om de groote vaart naar de stad Shanghai op te geven, om dan alleen de rivier te Woosung te gebruiken als haven.

Daarin zeg ik:

„Woosung having been opened as a treaty port, and further railway connections about to be made, it may be expected that a large settlement will grow here soon.

„This might lead to an opinion in some quarters that in this new condition of things the improvement of the river up to Shanghai has become of much less importance, or is not worth the expense, and that the improvement of the mouth or the approacb to Woosung alone, whould be all that is required.

„But the Preliminary Report (§ 39 and the Art. Interdependence) shows clearly that the approach, however improved, always must depend entirely on the inflow and outflow of tide, and this Whangpu Biver tide depending, again entirely on the room it finds from Pheasantpoint all the way upward as far as it goes.

„Improving the mouth by regulating works means to better utilize the available powers of the tide running there, and this tide, continuing to decrease by the obstructions above Woosung, works at the mouth alone could never have but a temporary effect.

„Thus even without any regard to the shipping of Shanghai, but only in the interest of Woosung, the improvement of the river above Woosung is indispensable."

Men denke nu een kanaal Dufourny van Woosung tot Shanghai in plaats van een spoorweg. De spoorweg is nu al meer dan een jaar in exploitatie.

Tokio, 15 Febr. 1900. Joh. de Rijke.

De stoomwegwals, systeem Dreling.

(Met 2 afbeeldingen?)

In onze nummers 2 en 3 (13 en 20 Jan.) komt een opstel voor van den ingenieur van den waterstaat A. B. Maeinkelle over „het maken van nieuwe grind- en steenslag deklagen met de stoomwegwals". Door genoemden ingenieur was een photo genomen van de door hem in Limburg gebruikte wals, afkomstig van de firma Strassenwalzenbetrieb, vormals H. Reifenrath te Niederlahnstein, waarvan onze reproductie in No. 2 niet al te duidelijk was.

Wij geven thans een andere reproductie van een straatwals van hetzelfde systeem Dreling (fig. 2). De afmetingen van deze wals zijn de volgende (fig. 1):