]
17
boven aangegeven wijdte biedt tevens gelegenheid voor 2 of 3 werklieden, om de geheel vrijhangende buis aan alle zijden te bereiken. Een hoogte van 2 M. is voor de kuip voldoende. Om een denkbeeld te geven hoeveel de zakking heeft bedragen zonder eenige stoornis voor de bemaling, kan worden medegedeeld, dat de bovenkant der kuip bij de eerste opstelling aanvankelijk op enkele cM. onder A. P. stond, en bij het staken van de bemaling ongeveer 2.75 M.^-A. P. Doordat de kuip en de jukken onder de pompbuis geheel los van elkaar zijn, kost het weinig moeite om desverkiezende den trommel der pomp lager te stellen, wanneer die bij het begin der bemaling soms op hooger peil gesteld moet worden dan wel wenschelijk is. Het lager stellen van den trommel kan de opbrengst soms vergrooten of den gang der locomobile vergemakkelijken.
Nog een andere zeer doelmatige inrichting werd door den heer , Blankevoort herhaaldelijk bij de opstelling eener centrifugaalpomp toegepast. Zij betreft de vulling, of beter, het in werking brengen der pomp na te hebben stil gestaan. Veelal is daartoe in de zuigbuis een klep aanwezig die bij stilstand van den waaier, door het water, dat terug wil loopen, wordt gesloten. Moet echter die kleppenkast worden nagezien, of is de sluiting der klep onvoldoende, dan loopt het water uit de buis geheel weg, en kost het dikwijls nog al moeite om ze te vullen en de pomp weder in werking te brengen. Wie bij de uitvoering van een kunstwerk centrifugaalpompen geruimen tijd in werking heeft gezien, weet dit bij ondervinding.
Op den mond der stijgbuis werd | een ijzeren klep aangebracht, draaiende
om een vertikale as. Met machinevet (talk) is deze klep gemakkelijk luchtdicht sluitend te maken. Verdei werd op de stijgbuis der pomp een ejector geplaatst, die door een stoompijp met den ketel der locomobile werd verbonden. Door in de pijp stoom te laten, die door den ejector in de buitenlucht ontsnapt, wordt lucht uit de gesloten pompbuis medegevoerd | zie schets); de ontstane luchtverdunning is voldoende om het water tot in den waaier te doen opstijgen, waarna de pomp in werking kan worden gesteld. Het stoppen der locomobile heeft met deze inrichting niet het minste bezwaar; de machinist heeft geen hulp noodig om de pomp weder in werking te brengen. Men
kan de kleppenkast geheel weglaten, doch bij eenigszins aanzienlijke lengte der pompbuis duurt het dan nog al eenigen tijd (10 a 15 min.) vóórdat het water tot in den waaier is opgestegen. Men doet daarom in het algemeen beter de kleppenkast wèl aan te brengen (1).
Het voedingswater voor de locomobile wordt in den regel met emmers gedragen of met een handpomp gepompt in een ton, waarin de zuigbuis der voedingspornp hangt. Dat water wordt zooveel mogelijk in de nabijheid geschept, doch op de reinheid wordt zelden gelet, waarvan het gevolg is dat de ketel spoedig vuil is. Daarom werd een waterdichte houten bak van 2 h 3 M3. inhoud opgesteld buiten de locomobile-loods, ter plaatse waar het zuiverste water was te verkrijgen. Met een handpomp wordt deze bak gevuld, waarin het water nog kan bezinken. Door een 2 duims pijp, die op eenige hoogte boven den bodem uit den bak komt en verder onder den grond gelegd is en met een omgebogen einde voorzien van een kraan eindigt, is de machinist in de gelegenheid het benoodigde water uit den bak in een ton onder de voedingspornp af te tappen.
Nog een enkele opmerking over het herstellen van gedeeltelijk versleten waaiers voor centrifugaalpompen.
Van eene in December 1886 opgestelde, en toen geheel nieuwe centrifugaalpomp van vermoedelijk binnenlandsch fabrikaat, was de waaier na 8 maanden dienst zoodanig afgesleten door het medegevoerde zand, dat de werking aanmerkelijk slechter begon te worden en een nieuwe waaier met as door denzelfden leverancier werd bezorgd. Betrekkelijk korten tijd daarna werd nog een tweede nieuwe waaier bij een fabrikant
Sta
(1) De ejector werd te Rotterdam gekocht (bij Remy en Bienfait ?); de prijs van den geschetsten toestel is f40.—. In de stoompijp moet bij de locomobile natuurlijk nog een stoomafsluiter geplaatst worden. Andere kranen of afsluiters zijn niet noodig.
te Utrecht besteld; deze waaier is sedert eenige weken in de pomp gestoken en voldoet uitstekend.
De tegelijk met de pomp geleverde waaier had na 8 maanden dienst zoodanig geleden, dat hij niet meer te herstellen was. Met den daarna geleverden waaier was dit, toen hij door den te Utrecht gegoten waaier werd vervangen, nog niet het geval; van dezen had alleen de aansluiting tegen den trommel rondom de instroomingsopening geleden. Om hem weder in bruikbaren staat te brengen werd de waaier daar ter plaatse nog zooveel noodig afgenomen (zie schets) en een gesmeed ijzeren ring van
2.7 X 1 3 cM. aan elke zijde er tegen gelegd en door klinkboutjes met verzonken koppen er aan bevestigd. Deze herstelling heeft f 10.— gekost, doch de waaier heeft nog niet op nieuw dienst gedaan. Voldoet deze herstelling, waaraan nauwelijks te twijfelen is, dan kan men met geringe kosten steeds een waaier in voorraad hebben, waarvan het groote belang wel niet behoeft in het licht gesteld te worden.
Wij begingen boven eene onjuistheid, toen we zeiden alleen te Gorinchem een door stoom gedreven tonmolen gezien te hebben. Ook de heer Blankevoort heeft sedert eenigen tijd een gewonen handtonmolen met een locomobile in werking gebracht, tot afzonderlijke bemaling van een gedeelte
eener groote afdamming. De overbrenging geschiedt door een lange reep van henniptouw loopende op houten schijven met een gleuf. De locomobile is een vertikale van 3 Pk. en heeft vroeger gediend bij de machinale bewerking van dampalen.
Het bovenstaande kwam ons belangrijk genoeg voor, om het in ruimeren kring bekend te maken, en verdient, naar onze bescheiden meening, eventueel zeer de aandacht van heeren aannemers.
Utrecht, Febr. 1888. J. N.
Naschrift. Tot aanvulling van het bovenstaande kunnen wij thans mededeelen, dat de boven omschreven herstelling van den waaier volkomen aan de verwachtingen beantwoordt. Sedert een paar weken is bedoelde waaier in de pomp gestoken, en voldoet uitstekend.
U., 21 Maart '88.
De uitbreiding der spoorwegwerkplaatsen te Buekau. (!)
Nadat vele particuliere spoorwegen in Pruisen in Staatshanden waren gekomen, werd door den Minister van openbare werken aan de directiën der spoorwegdistricten opgedragen te onderzoeken, welke veranderingen in de werkplaatsen noodig waren, daarbij uitgaande van den regel om zoo weinig mogelijk hoofdwerkplaatsen te hebben, doch deze dan ook volledig van alles te voorzien
In het district Maagdenburg bevonden zich werkplaatsen te Buckau, Stendal, Halberstadt en Potsdam voor locomotieven, personen- en goederenwagens en te Berlijn voor personen- en goederenwagens. Vooral voor locomotieven en goederenwagens lieten deze veel te wenschen over. Ten einde ze vollediger uit te rusten, scheen het beter de reparatiën aan locomotieven en personenwagens zooveel mogelijk te scheiden en op daarvoor meer bepaald ingerichte werkplaatsen te doen geschieden. Voor goederenwagens was dit minder doelmatig, daar ze dan onvermijdelijk dikwijls ledig vervoerd zouden moeten worden.
Voor personenwagens was Potsdam aangewezen, dat voor dergelijk werk goed ontwikkelde werklieden heeft. Dit geldt ook voor Berlijn, waar echter meer bepaald de goederenwagens onderhanden genomen worden. Het onderhoud van deze geschiedt toch het beste daar, waar ze zich in exploitatie gewoonlijk ophoopen. Het periodieke nazien der goederenwagens en ook groote veranderingen hebben plaats te Halberstadt en te Stendal, waar groote werkplaatsen en emplacementen met uitgebreide spoornetten voorhanden zijn.
(1) Ontleend aan eene beschrijving van den Regierimgs-bnumeister Horn, voorkomende in het Zeitschrift für Bauwesen, Heft IV—VI, Jaargang 1887.