B. 144

De Ingenieur no. 42. Bouw- en Waterbouwkunde 16.

15-10-1937

Fig. 1. Schetsontwerp van het rijdend overzetveer. In werkelijkheid is, ter besparing van kosten, één der havens door taluds gevormd en gaat het verkeer vanaf den veerwagen over een betonbrug naar den wal. Het verkeer van den linker kanaaldijk naar den rechter gaat volgens de pijlen, dat in omgekeerde richting tegen

de pijlen in.

gebracht of van rijrichting veranderen, hetgeen de veiligheid zeer ten goede komt. g. Zoo min mogelijk hinder van dichtgevroren water.

Beschrijving van een uitgevoerd ontwerp (fig. 2 en 3).

Het eerste rijdend overzetveer is begin September ter overbrugging van het Merwedekanaal in bedrijf gesteld, niet ver verwijderd van de Zeeburgersluizen te Amsterdam (tegenover de Ouddiemerlaan).

De leiding bij het detailleeren heeft plaats gehad in samenwerking met den aan het Amsterdam-Rijnkanaal verbonden ir. C. L. M. Lambrechtsen van Ritthem.

Schematisch is het veer in fig. 1 aangegeven.

De railbaan, lang 111,50 m, wordt gevormd door een constructie, welke in dwarsriehting stijf is en welke is neergelaten op tevoren zoo nauwkeurig mogelijk op de juiste plaats ingeheide en onder water precies op de juiste hoogte afgezaagde houten palen. De constructie is zoodanig gedetailleerd (zie fig. 1, detail A) dat de palen in elke richting een afwijking van de juiste plaats mogen vertoonen van ongeveer 0.20 m. De randen onder de oplegplaten boven de palen dienen voor verstijving en om te voorkomen, dat de paalkoppen op den duur buiten de platen zouden komen.

De constructie is geheel gelascht.

Na het plaatsen wordt de railbaan in de met behulp van ijzeren damwand uitgevoerde haventjes gefixeerd door groenharthouten wiggen (fig. 1, W), welke boven water tegen lostrillen zijn geborgd. De wiggen aan de kopeinden van de railbaan dienen om „kruipen" van de baan tegen te gaan, de andere wiggen strekken tot oplegging van de baan om de er op uitgeoefende dwarse

krachten, veroorzaakt door wind op den veerwagen of door stooten van den wagen, op te nemen.

Te allen tijde is de 65 a 70 t wegende railbaan, na verwijdering van de wiggen, voor reparatie of vernieuwing te lichten.

Uit fig. 1 blijkt, dat de veerwagen in de bewegingsrichting inderdaad zoo ijl mogelijk is geconstrueerd. Zoo noodig zullen tegen de pooten schuin naar beneden gerichte ijsbrekers worden aangebouwd, welke het ijs zullen oplichten en daardoor breken. De optredende spanning in de portalen is bij maximum belasting (25 t) niet meer dan 300 kg/cm2, zulks om te zorgen, dat de wielafstand steeds practisch correspondeert met den railafstand (door het uitbuigen der pooten mag de wielafstand niet hinderlijk grooter worden). Er was geen reden aanwezig om de pooten te „stroomlijnen".

Op elke rail wordt één wiel aangedreven door een Coven try-ketting, welke door een, zich op het platform bevindende, bewegingsinrichting wordt bewogen. De kettingen zijn voorzien van spaninrichtingen, welke zich boven water bevinden. De bewegingsinrichting bestaat uit een herwerk met clutch, keerkoppeling en versnellingsbak, aangedreven door een Kromhout-Gardner-Dieselmotor van ± 50 pk bij 1200 toeren. De snelheid van bewegen is naar keuze 1.20 m/sec of 0.80 m/sec, zoodat de overtocht, ongestoord, hetzij ongeveer 1%, hetzij 2% minuut duurt.

De motor (fig. 1, M) drijft tevens een hoogedrukvetpomp aan voor de smering der zich onder water bevindende assen (glijdkussenblokken) en een dynamo (met accu) voor de verlichting en voor een claxon.

Bij weigering van den motor is bediening uit de hand