ONZE SCHAAKRUBRIEK
Redacteur: A. VAN EELDE, ALKMAAR
H. L Schuld.
„Ik bi n geboren te 's Hertogenbosch in 1875 aar mijn vader, dien. ik reeds op 8-jarigen leeftijd moest verliezen, Kapelmeester was bij de stafmuziek van 't 5de Rgt. Infanterie.
Op mijn 12de jaar verloor ik het gezichtsvermogen ten gevolge van een val. Na gedurende 3 jaren zonder gunstigen uitslag onder behandeling van verschillende geneesheeren geweest te zijn, begaf ik mij naar het R. K. Blinden-Instituut te Grave, waar het mij zoo goed beviel, dat ik er ben gebleven.
Een ander ongeval, dat mij later overkwam, noodzaakte mij dikwijls alleen te zijn, waardoor ik op het idee kwam het schaakspel te leeren, daar dit mij een goede tijdpasseering scheen. Ik liet dan door een timmerman een schaakbord vervaardigen met ronde gaten in plaats van velden. De stukken ') liet ik van onderen voorzien van ronde blokjes, die juist in de gaten pasten, zoodoende konden deze bij het betasten niet omvallen.
Tegenwoordig heb ik het bord bijna niet meer noodig en schaak ik dus gewoonlijk uit liet hoofd.2)
Nadat ik mij de regels van het schaakspel uit een boekje had laten voorlezen, trachtte ik 2-zetten op te lossen en toen dit goed ging ook 3-zetten, waarop de lust in mij ontwaakte zelf ook een probleem te componeeren.
Zoo verscheen mijn eerste probleem,
') Ik had, vóórdat ik blind werd, een schaakspel gekregen.
-) Ik cursiveer. A. v. E.
een 2-zet, in 1900 in het Centrum. Ik heb deze opgave niet meer: zij was zeer gebrekkig.
Het toeval bracht mij in briefwisseling met den heer van Eelde, die de goedheid had mij met de regels der problematiek in kennis te stellen.
Ik heb thans 125 problemen gecomponeerd, waaronder 40 drie-zetten.
Ik werd 18 maal bekroond, waarvan elf keer in buitenlandsche wedstrijden."
Tot zoover de heer Schuld.
Kort nadat ik
No. 202.
H. L. Schuld.
Mat in 2 zetten.
het bovenstaande van den heer Schuld ontvangen had en ik niets beters te doen had, ') trachtte ik mij een mijner problemen voor den geest te halen en koos
daarvoor den 3-zet, eervol vermeld in het tornooi „Wedrowiec" Ik nam dezen 3-zet, omdat de compositie tamelijk ver terug lag en ik er voor de publicatie jaren lang aan gepeuterd had, waar dit het eerste probleem-idee was, dat ik ooit had gehad. Toen ik in slaap viel meende ik de positie gevonden te hebben, om echter den volgenden dag tot de conclusie te komen, dat ik het zwarte paard op a2 had geplaatst en dus het 2 Pc2f had overzien.
Ik haal dit staaltje niet aan, om te trachten een vergelijking te maken tusschen mijn arbeid en dien van den heer Schuld, waar ik in de verste verte niet aan denk!
Doch wel als een poging duidelijk te maken in welk een vrij wel wanhopigen toestand een blinde componist verkeert, indien hem iets dergelijks overkomt als mij, hetgeen toch altijd tot de mogelijkheden behoort.
Bovendien, omdat ik er van overtuigd ben, hoe de groote meerderheid der componisten vaak onder den onaangenamen indruk was ziende blind te zijn ge¬
weest en dus van zelf tot de vereering moet komen van die weinigen onder hen, welke blind ziende zijn.
Intusschen, hierover uit te weiden, zou mij te ver voeren, zoodat ik mij tot de mededeeling moet bepalen, dat de heer Schuld tot die componisten behoort, die mij, als redacteur, steeds het correktste werk zonden.
Ik cursiveerde de opmerking, dat onze componist tegenwoordig zelden meer bord en stukken gebruikt, omdat wijlen Mackenzie zich daar ook het beste bij bevond, toen hij blind was geworden. Dit schijnt mij voor den
No. 203.
H. L. Schuld.
Mat in 3 zetten.
') Ik lag in bed en kon niet slapen! ') No. 212 N. S. P.
begaafden blinden componist dan ook beslist de meest logische handelwijze toe, omdat ik meen, dat het uit den .aard der zaak
onvolkomen ' .bruik, dat de blinde van bord
en stukken maken moet, ook van nadeeligen invloed zal zijn op de compositie zelve.
Eindelijk wat het blind componeeren van den heer Schuld dubbel merkwaardig maakt, dat is het feit, hoe hij volkomen onkundig was van de regels van het schaakspel, vóórdat hij blind werd. De groote Mackenzie daarentegen had reeds een belangrijk deel zijner onvergetelijke kunstwerken gecomponeerd, vóórdat hij het licht zijner oogen verloor. Of het op de waarde der composities, die men blind vervaardigt, veel invloed kan hebben, wanneer men al of niet gecomponeerd heeft, vóórdat men blind werd, durf ik niet beslissen. Doch wel zou ik denken, dat men zich bijv. den paardensprong van gl naar f3 gemakkelijker voorstelt, wanneer men Pgl_f3 en de volle beteekenis van dien zet, indertijd reeds ziender oogen heeft kunnen constateeren.
Wat de 5 problemen van den heer Schuld betreft, die ik onzen lezers aanbied, zoo vertrouw ik, dat de beide eerste publicaties hun wel zullen bevallen.
1