DE WEKKER.
3
elkander ontmoeten als de weg 26 KM. lang is?
3. Er zijn drie breuken wier som l7I/io5 is. De noemer van de eerste breuk is in die van de tweede en derde 3 en 7maal begrepen en de teller in de tellers van de tweede en derde 2 en 3maal. Men vraagt naar die breuken?
4. A. en B. kunnen zeker werk samen verrichten in 4 uur, B. en C. in 5, A. en C. in 6 uren. Als nu ieder van hen achtervolgens één uur werkt, en daarna A. alleen de rest moet verrichten, hoelang duurt dan het werk in 't geheel?
5. Een wijnkooper heeft wijn van f 0.78 de liter verkregen, door wijn van 60, 70 en 105 ets. onder elkander te mengen. Hij had in 't geheel 75 L. en het aantal van de eerste soort stond tot dat van de tweede als 11:9. Hoeveel L. had hij van elke soort ?
E. Hulponderwijzers.
1. Als men van twee getallen die tot elkander staan als 4:5, het derde deel van het eerste vermenigvuldigt met 5/i2 van het tweede, bekomt men 400. Welke getallen zijn dit?
2. Iemand zet 7000 gld. uit tegen 5 pCt. Eene maand later plaatst hij nog 12000 gld. a, 4 pCt. Na hoeveel tijd zal de rente van het tweede kapitaal 25 gld. meer bedragen dan die van het eerste?
3. Het verschil van twee breuken is iji9. De teller van de eerste breuk is op dien van de tweede 2J/2 maal begrepen, en de respectieve noemers op elkander 3^2 maal. Men vraagt naar die breuken?
4. Van eene partij aardappelen is lOpCt. bedorven en de rest 5 pCt. ingedroogd. Zij worden verkocht voor 5.50 gld. en de winst bedraagt ten laatste 67/8 pCt. Men vraagt naar den inkoop?
5. Drie jongens spelen met knikkers. Het getal knikkers van A. staat tot dat van B. als 4: 5, van B. tot C. als 5:7. A. wint 12 knikkers en nu is de verhouding van A. tot B. als 6:5, en van B. tot C. als 5 : 7. Hoeveel knikkers had ieder bij 't begin van 't spel?
A. Huipon derwijzeressen..
1. Een korenkooper verkocht 2/3 last graan voor f 210 en nog zooveel gulden als 2i/2 HL. kosten. Wat was de inkoop van een HL., als hij 20pCt. won?
2. Zekere breuk is verkleinbaar door 3. Vermenigvuldigt men den teller met 7'/2 en telt men 26 bij den noemer, dan verandert de waarde niet. Welke is die breuk?
3. B en C hebben samen f9000. Als B 3/7 van zijn geld uitgeeft en C 7/n van het zijne, houden zij evenveel over. Hoeveel bedraagt ieders kapitaal ?
4. In eene kamer die 6.1 M. lang en 5.4 M. breed is, ligt een kleed met eenen rand van 3 dM, breedte. Als de M2 van het binnenvak f 1.50 en van den rand f 3 kost, hoeveel kost dan het kleed ?
5. Frits en Gerrit spelen met noten. Bij het begin van 't spel had de laatste er 2'/2 maal zooveel als de eerste, en toen Frits 10 noten gewonnen had, bezat Gerrit er nog 4 meer dan Frits. Hoeveel noten had ieder bij 't begin van 'tspel?
B. Hulponderwijzeressen.
1 A zegt: voegt men bij mijn geld nog f 365.40, dan heb ik op f7.20 na, 2'/2 maal zooveel als thans. Hoeveel bezit A?
2. Als men van den teller van zekere breuk 10 aftrekt, en den noemer l5/8 maal kleiner maakt, blijft de waarde dezelfde. Men vraagt naar die breuk, als de noemer 39 is?
3. De som van twee getallen is 200. De helft van het kleinste getal is in 2/3 van het grootste 2 maal begrepen. Welke zijn die getallen?
4. A, B en C handelen, A met f 3600, B met f 4500 en C met f 3000. G geeft er echter zooveel aan goederen bij dat hij van de winst, die f 8'< 2.50 bedraagt , f 277.50 bekomt. Hoeveel had hij aan goederen gegeven?
5. D verdient in 7 weken zooveel als E in 9 weken. Als D in een jaar f 208 meer verdient dan E, hoe groot is dan hunne wekelijksche verdienste?
C. Hulponderwijzeressen.
1. B gaf twee derde deel uit van het geld dat hij bezat, en hield toen nog f 12 meer over dan het vijfde deel van hetgeen hij had uitgegeven. Hoeveel bezat B?
2. De som van 2 breuken is 3/8 meer dan het verschil. Als de grootste breuk 2/3 is, bereken dan de som?
3. Twee kapitalen staan tot elkander als 5:8. Het eerste staat uit tegen 5 pCt., het tweede tegen 5 V2 pCt. Als na verloop van een jaar de som van kapitalen en intresten f 6845 is, hoe groot was dan ieder kapitaal ?
4. Een winkelier verkocht 400 KG. rijst met eene winst van 8 pCt. Hij kreeg echter f5.60 niet betaald en verloor nu 7 pCt. Voor hoeveel heeft hij de KG. ingekocht ?
5. Herman en Karei hebben eenige knikkers, H. 16 minder dan K. Geeft de eerste er 24 aan den laatste dan heeft deze er 5 maal zooveel als H. overhoudt. Hoeveel knikkers heeft ieder?
Vergelijkende, publieke examens.
Zouden de Gemeentebesturen nu ook niet genegen zijn om een lastige formaliteit mede te helpen rogeren? Wij bedoelen de vergelijkende, publieke examens der onderwijzers. Wanneer de raadsleden der gemeenten konden besluiten met zoovele andere corporaties die besloten hebben om bij de S. G. 2e Kamer hunne bezwaren in te dienen tegen het behoud dier afgeleefde publieke examens, dan was er zeker machtig veel gewonnen, 't Zal toch ook voor de Gemeenten Wel uitlokkend moeten zijn wanneer er met een oude versletene traditie kan gebroken worden, zoo daaraan groote, onmiskenbare voordeelen zijn verbonden. Het geldt ook hier besparing in tijd en flnantieel,
zoowel voor de gemeentebesturen als voor de sollioiterenden. Bij afschaffing zal de school er veel bij winnen, zal er een oneindig ruimere keuze zijn bij de benoeming dan nu bij die van een drie- of zestal. En — hoeveel schoolverzuim! Die publieke examens zijn in ons oog een soortige wedstrijd als bij eene harddraverij van paarden. Het gedresseerdste flinkste paard behaalt den prijs maar, — zou dat paard, die harddraver, overigens wel altijd goed werkpaard zijn ?—
Plaatselijke Besturen, neemt zoo mogelijk in overweging, wat ook Gij in dezen kunt doen tot vereenvoudiging en daardoor tot het helpen tot stand brengen van een beter en degelijker onderwijs.
Wekt, zoo veel doenlijk, Uwe gemeenteraads-medeleden daartoe op, opdat uit den boezem Uwer vergadering mede krachtige stemmen zullen spreken, als bijdragen tot het petitionement bij de 2e Kamer der S. G. om de publieke vergelijkende examens voor altijd den normalen doodsteek te verstrekken!
B.
BERICHTEN.
Ministerie van Binnen 1. Zaken.
De Min. van Binnenl. Zaken;
Gelet op de artt. 55 en 58 der wet van 2 Mei 1863 (Staatsblad n°. 50) ; Heeft goedgevonden:
1°. te bepalen, dat de commissien, belast met het afnemen der examens B en C, volgens de artt.
60— 65 van genoemde wet, voor het jaar 1878 , zullen zitting houden te Delft;
2° te benoemen :
tot lid en voorz. der comm. voor examen B (art.
61— 65) dr. A. C. Ondemans, hoogl. aan de Polyt. school;
tot leden:
dr. H. J. Kink, hoogl. aan de Rijks-Univ. te Groningen; dr. G. F. W. Baehr, hoogl. aan de Polyt. school; F. J. van den Berg, hoogl. aan de Polyt. school; dr. J. Bosscha, hoogl. aan de Polyt. school, te 's Gravenhage ; dr. H. Behrens , hoogl. aan de Polyt. school; dr. B. J. Tideman, hoofding., adviseur voor scheepsb., te Amsterdam; J. Kluit, ingen. van den waterstaat, te 's Gravenhage; G. J. Morre, leeraar aan de Polyt. school; P. Tétar van Elven, leeraar aan de Polyt. school; D. J. Korteweg, leeraar aan de h. burgersch. te Breda;
tot lid en voorz. der comm. voor examen B, art. 60, en C, art. 61—65, G. van Diesen, hoofdingen. van den waterstaat in Zeeland; tot leden:
mr. J. L. de Bruyn Kops, lid der Tweede Kamer van de Staten-Generaal, te 's Gravenhage; dr. J. M. van Bemmelen, hoogl. aan de Rijks-Univ. te Leiden ; dr. G. F. W. Baehr, hoogl. aan de Polyt. school; dr. F. B. Behrens, hoogl. aan de Polyt school; F. J. van den Berg, hoogl. aan de Polyt. school; N. H. Henket, hoogl. aan de Polyt. school; E. Gugel, hoogl. aan de Polyt. school; E. Steuerwald, hoogl. aan de Polyt. school; dr. B. J. Tideman , hoofdingen., adviseur voor scheepsb., te Amsterdam; L. A. Reuvens, hoofdingen. van den waterstaat met verlof, ingen. in prov. dienst, te Arnhem; W. J. S. J. Blom, ingen. Ie kl. van den waterstaat, te Utrecht; P. J. Waller, sectie-ingen. bij de Staatsspoorw., te Dordrecht; P. Tétar van Elven, leeraar aan de Polyt. school; dr. L. C. Levoir, leeraar aan de Polyt. school; H. A. Ravenek, leeraar aan de Polyt. school; J. A. Snijders, leeraar aan de Polyt. school; E. van der Eist, ingen. der mijnen, te Kerkrade; C. A. Scheltema, leeraar aan de h. burgersch. te Schiedam;
die uitgenoodigd worden zich te Delft te vereenigen op zoodanigen tijd, als hun nader door den voorzitter zal worden medegedeeld.
Ontslag, Overlijden, Sollicitatien, Voordracht en Benoemingen.
Z. M. heeft aan mr. P. Romeyn, op zyn verzoek, met 1 September eervol ontslag verleend als directeur en leeraar der Rijks Hoogere Burgerschool te Middelburg.
Friesland. — Voor zes rijksbeurzen aan de Normaalscholen hebben zich 66 sollicitanten aangeboden; voor de meisjesnormaalschool te Leeuwarden voor eene beurs 12 adspiranten.
Z. M. heeft mr. M. Büchner te Helder met 16 Juni benoemd tot schoolopziener in het 7e schooldistrict van Noordholland.
Benoemd tot hoofdonderwijzer te Baalders, gem. Ambt Hardenberg, de heer G. W. Kastein, thans huipond. te Gramsbergen.
Benoemd tot hulponder wijzer te Dodewaard de heer W. Knoop te 's Bosch; te Woltersum de heer B. de Groot te Leek; te Thesinge de heer R. Eekens te Finsterwold; te Leeuwarden de heeren H. Siersma, H. B. Hijlkema, H. Kroes en H. Mellema allen aldaar; te Goor de heer J. H. Esendam; teAmerongen de heer J. Bolderdijk te Amersfoort.
Benoemd tot hulponderwijzeres te Buren mej. C. L. C. Walther, hulponderwijzeres te Haarlemmermeer.
Vacante plaatsen voor hulponderwijzers en h ul p on d e r w ij ze r e s s en. Openbare scholen.
Delfzijl, f 600, acte hoofdond. f 700; Barendrecht, f600; Zaandijk, 2e huipond. f 700; Ammerstol (prov. Zuidholl.), f600; Chaam, f600; Delft, salaris nader te bepalen; Nieuwkoop (prov. Zuidholl.),!'650; Rotterdam, 4, hulponds. f500 a f600, acte hoofdond. 1650af 750; Harlingen, f600 a t'700; Deventer 2 hulponds. t'500.
Bijzondere scholen.
Woerden, bijz. gesubs. jongensschool, f 900, acte fransch en teekenen. Adres den hoofdond. A. van der Velden
Vacante plaatsen voor hoofdo n d e r w ijzers en hoofd onderwijze nessen. Openbare scholen.
Oud-Sabbinge , gem. Wolfaartsdijk, jaarwedde f 700 met vrije woning en tuin en met 1 Jan. 1879 f 850, acte fransch wordt vereischt. Adres vóór 22 Juni aan den Burgemeester.
Middelbaar onderwijs. Schiedam. — Voordracht leeraar geschiedenis en aardrijkskunde de heer J. A. de Bruyne te Gorinchem.
Botterdam. — Voordracht voor leeraar in de wiskunde, scheikunde en natuurlijke historie aan de Hoogere Burgerschool voor jongens met 3jarigen cursus de heeren dr. J. H. Jennes te Leiden enP.
G. Beukers te Enkhuizen.
Hooger Onderwijs.
Groningen. — Bevorderd tot doctor in het Romeinsch en hedendaagsch recht de heer J. H. Dull, geb. te Winschoten, na verdediging van stellingen.
Aeten-Examens.
Noordholland, 6 en 7 Juni. — 14 Cand. acte hoofdonder wijzer, 2 teruggetr., 1 toeg., als: de heer
H. W. Disper te Helder.
Hiermede zijn de examens afgeloopen.
Uitslag der Acten-examens voorjaarszitting 1878. Noordholland.
Vakken. Gevraagde aeten als: a. b. c. d.
/Hoofdonderwijzers 60 50 8 42
Voor de vakken ^Hoofdonderwijzeressen 13 11 2 9 van het /Huisonderwijzers
, , .. iHuisonderwijzeressen 2 2 2
lager onderwijs. JHalponderw^ers g4 6Q ^ 3g
'Hulponderwijzeressen 61 59 15 44
'Fransch. Onderwijzers 40 40 12 28
n Onderwijzeressen 44 41 28 13
^ Engelsen. Onderwijzers 17 15 5 10
» » Onderwijzeressen 37 34 10 24
£ Hoogduitsch Onderwijzers 10 10 1 9
■g u Onderwijzeressen 25 22 7 15
° Wiskunde. Onderwijzers 39 32 5 27
•"21 ' Onderwijzeressen 11 1
j5|Teekenen. Onderwijzers 17 17 13 4
§> » Onderwijzeressen 111
•g Handwerk. Onderwijzeressen
u a. Fraaie enz. 83 81 61 20
% b. Nuttige enz. 103 101 63 38
" Landbouwk. Onderwijzers 6 6 6
Gymnastiek. Onderwijzers 41 39 24 15
\ » Onderwijzeressen 2 2 11
Totaal 666 624 284 340
Groningen.
Vakken. Gevraagde acten als: a. b. cd.
/Hoofdonderwijzers 17 i6 5 11
, ,, ^Hoofdonderwijzeressen 2 2 2 Voor de vakken 1Huigonderwyzers 2 2 2
van net mnisonderwijzeressen lager onderwijs. /Halpontowyzers 35 35 28 7 'Hulponderwijzeressen 3 3 2 1 (Fransch. Onderwijzers 16 14 4 10
» Onderwijzeressen 7 6 5 1
.«S Engelsch. Onderwijzers
"g » Onderwijzeressen 2 2 2
5 Hoogduitsch Onderwijzers 7 6 5 1
"n h Onderwijzeressen 3 3 3
^ Wiskunde. Onderwijzers 13 12 9 3
'3 / » Onderwijzeressen •g Teekenen. Onderwijzers 14 13 13
ï$ « Onderwijzeressen 2 2 2
3 Handwerk. Onderwijzeressen 18 18 14 4
S a. Fraaie enz. 111
gg 6. Nuttige enz. 111
Landbouwk. Onderwijzers 11 1
'Gymnastiek Onderwijzers 11 11 11
o. Aangegeven; 6. Geëxamineerd; c. Toegelaten; d. Afgeweken.
Zeeland.
Toegel. Afg. of terugg. Hoofdonderwijzers .... 2 4 Hoofdonderwijzeressen... 1 — Hulponderwijzers .... 17 7 Hulponderwijzeressen ... 4 — Huisonder wijzers .... 2 3 Huisonderwijzeressen ... 18 4 Aant. op (onderwijzer ... 15 3 acte van {onderwijzeres . . 9 3 Totaal "68" ~~24
Limburg.
Toegel. Afg. of terugg.
Hoofdonderwijzers .... 2 4
Hoofdonderwijzeressen. . . 11 —
Hulponderwijzers .... 22 4
Hulponderwijzeressen ... 11 2
Huisonderwijzers .... 6 —
Huisonderwijzeressen ... 27 —
Aant. op (onderwijzer . • . 16 4
acte van [onderwijzeres . . 39 3
Totaal 134 ~Ï7
Rijksbeurs te Amsterdam.
Vrouwelijke kweekeling tegen genot van onderwijs en leermiddelen, benevens jaarlijksche toelage van f 400.
Hiervoor kunnen in aanmerking komen degenen, die buiten Amsterdam woonachtig zijn, den leeftijd van 14 jaar hebben bereikt en haar 17e jaar nog niet zijn ingetreden.
Adres vóór 12 Juni aan den Inspecteur van het lager onderwjjs in Noordholland Dr. van Eyk.
■ ii run niiin i^. n.
SIEMSBEBICHTEN.
Zuidholland.
Gouda, 8 Juni. — Heden werd alhier de voorjaarsvergadering gehouden van de onderwijzers uit het 7e district van Zuidholland.
De werkzaamheden bestonden voornamelijk in het bespreken van het gewijzigd wetsontwerp op het lager onderwijs.
In plaats van de aftredende en niet herkiesbare
leden van het bestuur, de heeren N. van Buren en D. A. Kip, werden als Vice-President gekozen de heer G. B. Lalleman en als lid in het bestuur de heer M. H. Kluitman.
De heer H. W. Kramers werd herkozen als Secretaris en de heer J. D. Emeis als Penningmeester.
De bijeenkomst werd besloten met een eenvoudigen maaltijd.
Noordholland. Kolderveen. — Er schijnt uitzicht te bestaan, dat er een einde zal gemaakt worden aan den onvoldoenden toestand waarin het schoollokaal zich bevindt.
Friesland. Leeuwarden. — Het bestuur der afd. Leeuwarden van de vereeniging „Volksonderwijs" heeft, ingevolge opdracht van de afdeeling, aan den gemeenteraad aldaar een uitvoerig adres ingediend, inhoudende het dringend verzoek, dat van gemeentewege een theoretische en practische ambachtschool worde opgericht. Zooals reeds vroeger is medegedeeld, betreft het hier eene sedert ruim 21j2 jaar hangende zaak. Een 5-tal eorporatiën en vereenigingen hadden die oprichting van den Raad gevraagd, zoo noodig door hervorming van de bestaande burgerdagschool in de bedoelde inrichting. Werd daartoe besloten, dan stelden zij eene som van f35,000 benevens eene jaarlijksche subsidie van f 650, ten minste gedurende 10 jaren, beschikbaar tot bestrijding der te maken kosten. Eene andere instelling, het oud-burgerweeshuis, had zich bovendien de beslissing voorbehouden omtrent het al of niet vorleenen eener jaarlijksche bijdrage. Omstandigheden van verschillenden aard, waaronder ook het inwinnen van inlichtingen omtrent de resultaten van elders bestaande ambachtscholen, vertraagden de behandeling bij den Raad. Kort geleden echter verscheen het verslag van de commissie van rapporteurs, waaruit bleek dat de meerderheid in de sectiën ongenegen was, van gemeentewege de oprichting eener theoretische en practische ambachtschool te doen plaats hebben, maar bereid zou worden bevonden, een verzoek in overweging te nemen om geldelijke ondersteuning te verleenen, indien de adressanten zeiven mochten vermeenen, zoodanige inrichting in het leven te roepen.
Het genoemde afdeelingsbestuur maakt de zaak thans geheel los van opheffing der burgerdagschool, waartegen een der hoofdbezwaren was gericht, en ook van hervorming van die school, daar op een noch op het ander de goedkeuring van den tegenwoordigen Minister van Binnenl. Zaken is te verwachten. Het bestuur wenscht dus die school te laten big ven wat zij is en vraagt ten slotte daarnaast het oprichten van een theoretische en practische ambachtschool.
Ooststellingwerf. — De gemeenteraad heeft het voorstel van de onderwijzers verworpen, om de toelating van de leerlingen — thans bepaald op elk kwartaal — te beperken tot tweemaal 'sjaars, bv. April en October, maar vastgesteld, dat er nieuwe leerlingen zullen worden aangenomen in April, Juli en October
Ook werd besloten dat de avondschool niet zon afgeschaft worden, zooals de onderwijzers verlangden.
Groningen.
Groningen. — Het doofstommen-instituut alhier telde in 1877 2373 contribueerende leden. Op den 1. Januari van dat jaar waren daar 184 leerlingen aanwezig, waaronder twee externen. In den loop van 1877 werden er 20 ontslagen en 29 nieuwe opgenomen, zoodat op den 31. December nog 193 leerlingen werden onderwezen, waaronder 3 externen. Het volle kostgeld werd door 5 leerlingen betaald; 28 betaalden een gedeelte en 157 waren geheel ten laste van het instituut.
De uitgaven in 1877 bedroegen ruim f73.000, waaronder bijna f 8600 voor het onderhoud van gebouwen enz. en kosten van administratie, ruim f 28.000 voor voeding en onderhoud, vuur en licht en verdere kosten van huishouding. De ontvangsten beliepen f74.333,81.
's Gravemoer. — Na een jaar wachtens is het eindelijk gelukt in de hier bestaande vacature van hulponderwijzer te voorzien.
Drente.
Assen. — De gemeenteraad heeft op voorstel van B. en W. met eenparige stemmen aangenomen, dat er viermaal per week avondschool zal gehouden worden.
Overlading met werk.
De Minister van onderwys in Oostenrijk heeft te Weenen een vergadering belegd van de gezamenlijke schoolinspecteurs, ten einde zoodanige veranderingen te maken in de leerplannen als geschikt schijnen om tegemoet te komen aan de klachten over overlading der leerlingen aan de gymnasiën en reaalscholen, zonder dat daardoor de belangen van onderwijs worden benadeeld.
Dat verdient navolging!
De Vereeniging tot ondersteuning van meisjes in Weenen heeft een dienstbodenschool opgericht. Zij bestaat uit 4 afdeelingen: de eerste tot opleiding van kindermeisjes, de tweede van kamermeisjes, de derde van keukenmeiden, de vierde van verzorgsters van zieke kinderen.
Straffen voor Schoolverzuim.
In Moravië deden zich in 1877 10.690 gevallen voor, dat de ouders van schoolplichtige kinderen gestraft werden, omdat zij hun kinderen niet regelmatig ter school zonden. De geldboeten bedroegen 3207 flor. 31 kr.; de gevangenisstraffen 1037 dagen 19 uren.