Cursussen Van de twee verenigingen is de eerste de meest algemene: maar twintig procent van de leden klimt echt, de rest bestaat uit wandelaars. Bij de Alpenvereniging ligt die verhouding bijna andersom: die richt zich vooral op het expeditiewerk. De Bergsportvereniging heeft dit jaar zon 600 leden op zomerkamp in Oostenrijk gehad en zon duizend volgden een klimcurus. Ook dat is een record. Van den Hout: „Daar leren ze de regels van de sport. Eerst op een beginnerscursus van een week, dan cursussen voor gevorderden. We leiden ze zo op dat ze na drie jaar zelfstandig een huttentocht kunnen maken." Met een rugzak vol kennis rijker, hopen de instructeurs. Van den Hout: „Van belang is vooral dat zij hun eigen fysieke grenzen kennen, bij onderkoeling, verbranding. Uit ervaring weten dat je je krachten nooit bij de start mag inschatten, maar dat pas na tien uur zware arbeid kunt doen, als je totaal kapot beneden komt. En dan natuurlijk de grenzen kennen die de berg zei' stelt. De gevaren van de gletschef- Vergeet ook het weer niet. Nergens kan dat zo wisselvallig zijn als in de bergen. Wat doe je als je overhaast door regen terug moet, en hoe ben je daarvoor uitgerust?" Gebrek aan dat laatste werd no sneeuw ——-- koufront U hogedruk ~>X" zonnig SjS onweer )> windrichting -1000- luchtdruk ' in mbar f£- hagel ,_g_3 opklaringen 19 temperatuur --- de Groeten &4Ï* ceitt^'t., Kan iemand tussendoor even uitzoeken wat er met de Duitsers loos is? Niks loos, dan even goed vrinden, maar naar mijn waarneming hebben ze het qua vakantie dit jaar behoorlijk laten afweten. De baas hier op de camping klaagt ook al dat hij zijn handleidingen voor niks heeft laten vertalen. Zijn collega's in de buurt hebben het er al even zeer over: oü sont les Allemands? Ja, het schijnt dat er vorig weekeinde nog een Duitse auto door Bergerac is gereden, maar er doen in deze tijd van het jaar wel meer wilde geruchten de ronde. Ook van een inhaalmanoeuvre is geen sprake. Afgelopen weekeinde arriveerde een leger verzopen bleekscheten. Eerst hadden ze een weekje in Cadzand gezeten (koud), toen een paar dagen in de Ardennen (koud en regen), toen een weekeindje in Bretagne (koud, regen en attractiegebrek) en daarna reden ze net zo lang door tot de zon een half uur lang standvastig stond te schijnen (kadoef, zei prompt het weer, toen hun tenten stonden en het begon te plenzen: van zulke hagelstenen, licht aan-licht uit, bomen ontworteld en in Bergerac hebben ze een hele camping over zien komen vliegen, inderdaad, richting Duitsland, maar alles riep 'au secours' naar beneden en een beetje 'hellup'). Veel Nederlanders in dat leger, een verdwaalde Deen, drie Britse families en geen enkele Duitser. Je mist toch wat, zo zonder Duitsers. Onderweg hadden ze ook niks gezien, dat die Duitsers allemaal beroofd waren op de péage of hun hele hebben en houwen wegschonken aan een zielige landgenoot-oplichter. Misschien een vraag voor hun steunpunt te Lyon en anders voor het onze, want die hebben dit jaar nog geen voorpaginanieuws geleverd. Ruud Verdonck --- Mensen BEZOEK TEKST EN FOTO LEO ERKEN Tijdens de Spaanse burgeroorlog werden zon 3000 kinderen van ouders aan Republikeinse zijde geëvacueerd naar de Sovjet- Unie. Maria Arancha was elf jaar oud toen zij in 1938 in Moskou aankwam. Franco won en ze kon niet. meer terug. Ze studeerde economie in Moskou, trouwde met een Spanjaard en kreeg kinderen. Haar kinderen trouwden met Russen. Aan terug naar Spanje gaan, nu het wel kan, wil ze niet denken. „Wat heb ik daar?" Het leven in Rusland is zwaar, maar het is ook het enige Wat ze kent. Zegt ze. „Hier bij het graf van de Onbekende Soldaat denk ik aan nog moeilijkere tijden." --- Steeds meer trendy yuppen in de bergen door Dick Ringlever Op de camping hadden ze het natuurlijk niet willen toegeven, maar geknepen hadden ze 'm wel. Toen ze rond tienen opstapten, had de zon nog geschenen. De Petzeek, 3 500 meter hoog, lag er goed bij, dus waren er niet meer dan een korte broek, een T-shirt, een paar gympen en een flesje water uit de tent gehaald. Maar dat beeld veranderde rap. Op 2 000 meter sloeg plots het weer om. Regen, hagel, wind. Het weerbericht had dat wel voorspeld, maar dat hadden ze niet gehoord. Doodmoe en tot op het bot verkleumd kwamen ze uren later beneden. „Die pa en twee zoons mochten nog van geluk spreken, het had slechter kunnen aflopen", zegt Ton van den Hout, voorzitter van de Nederlandse Bergsportvereniging. „De mensen hebben er geen idee van welke risico's ze lopen. Onderkennen niet het gevaar en gaan op alle fronten onvoorbereid de bergen in." Bijna honderd doden zijn er deze zomer al in de Alpen geteld. Nog geen record, maar toch. „Het trieste is dat het niet had gehoeven, want de slachtoffers vallen niet zo zeer onder de geroutineerde klimmers, als wel onder wandelaars die, zich van geen gevaar bewust, zonder gids naar hoger gelegen plateaus trekken om in de berghut een kom Nudelsuppe te nuttigen", weet instructeur Van den Hout uit jarenlange ervaring. Recent Zwitsers onderzoek bevestigt dat. Van de 1631 vorig jaar geregistreerde ongelukken ging het in 723 gevallen om gewone wandelaars, en 456 keer om alpine trekkers. Slechts in 178 gevallen betrof het echte klimmers. Gewoon plezierstappers, die zelfs zonder bergschoenen op pad gaan, uitglijden over een steen, nat gras of op een spoortje van maar een paar meter gletscher en dan botten breken. Meestal gebeurt dat buiten de paden, bij het afsnijden van Sbochten in de bergpas. Waaghalzen? Van den Hout: „Zo zien ze zichzelf niet. Ze weten best dat er ongelukken gebeuren, maar gaan ervan uit dat dat alleen de echte klimmers overkomt. Het tegendeel is waar. Behalve dat men geen weet heeft van de fysieke gevaren, kent men ook de financiële risico's niet. Eén misstap kan snel in de papieren lopen. Ook voor wie gevaarlijke sporten heeft meeverzekerd. In de kleine lettertjes staat het er wel: 'mits men op voor iedereen toegankelijke paden blijft. Maar dat wordt gemakkelijk over het hoofd gezien. In de meeste gevallen moet de bergreddingsdienst een heli inzetten. Dat kost 400 tot 450 gulden per minuut. En dat is dan, als het ongeluk buiten de paden gebeurde, niet door de gewone reisverzekering gedekt." Van den Hout heeft nóg een waarschuwing aan het adres van mensen die er zonder gids op uit gaan. „In Oostenrijk is het regel dat in dat geval de meest ervarene van de groep aansprakelijk wordt gesteld als er een ongeluk gebeurt. Strafrechtelijk maar ook civiel. Daar zijn •ze erg streng in." Ondanks de regelmaat waarmee ongelukken de krant halen, blijkt de belangstelling voor de bergsport snel te groeien. De twee verenigingen - de Nederlandse Bergsportvereniging (27 000 leden) en de Koninklijke Nederlandse Alpenvereniging (18 000) - merken dat. „Het is nog nooit gebeurd dat we er in één jaar 4 000 nieuwe leden bij kregen. Dat zegt toch wel iets over de mode", aldus Henk Verhaar, directeur van de vereniging. „Je ziet steeds meer trendy yuppen in de bergen. Survival courses zijn in. Maar als je al een paar vakanties in de Ardennen hebt gekletterd, staat het voor de verandering aan te kondigen dit jaar naar de Mont Blanc te gaan. Het is bijna gemeengoed geworden. Dagelijks beginnen 200 a 300 mensen de klim." Gewone wandelaars in de bergen lopen het meeste risico --- SPOREN OP JAVA Utrecht. Het Nederlands Spoorwegmuseum in Utrecht besteed aandacht aan de spoorwegen in voormalig Nederlands-lndië. Op 21, 22 en 23 augustus zijn er een indische markt, artiesten, en films- --- PERSONALIA Pi de Bruijn, de architect die de nieuwbouw van De Tweede Kamer ontwierp, is benoemd tot hoogle' raar architectonisch ontwerpen aan de TU Delft. De Bruijn heeft ook in Delft gestudeerd. De Bruijn, die als architect in Londen en Amsterdam werkte, kreeg grot* bekendheid door zijn ontwerp vopf de nieuwbouw van de Tweede Kamer. Ook'was hij verantwoordelijk voor de restauratie en uitbreiding van het Concertgebouw in Amsterdam. Vorig jaar eindigde het ontwerp van De Bruijn in een prijsvraag voor herinrichting van het van de Rijksdag in Berlijn op een gedeelde eerste plaats. Uiteindelijk werd hem die opdracht hem overigens niet gegund; van de drie eerst* prijswinnaars werd de Engelsman Norman Foster geselecteerd. Tegelijk met De Bruijn zijn de arch1' teeten Arne van Herk en Wytze Patijn tot hoogleraar in hetzelfde vakgebied benoemd. De drie zuHell ieder een dag per week voor de universiteit werkzaam zijn. ---