Economie-Buitenland Fiat steekt 7,5 miljard in nieuwe fabrieken TURIJN (Reuter) - Het Italiaanse Fiat-concern gaat ondanks sombere voorspellingen voor de internationale auto-industrie 7,5 miljard gulden investeren in twee fabrieken in Zuidltalië, zo is gisteren meegedeeld. Het grootste deel van het bedrag is bestemd voor een nieuwe fabriek in de regio Calabrië. Die moet per dag 1 800 auto's produceren en zal werk bieden aan 7 000 mensen. Welk type auto's daar zal worden gemaakt, is niet gezegd. Fiat zal ook geld steken in de verbouwing van een bestaande fabriek in Avellino bij Napels. Daar zullen dagelijks 3 600 automotoren worden geproduceerd met 1 300 werknemers. De twee projecten moeten eind 1993 of begin 1994 zijn voltooid. Fiat waarschuwde gisteren wel de Italiaanse overheid dat de investeringen moeten worden gedaan „op absoluut concurrerende voorwaarden zoals die gelden voor andere grote autoproducenten, inclusief die uit Japan". Fiat begon al twee jaar geleden een studie naar geschikte vestigingsplaatsen voor nieuwe produktiebedrijven. Er is ook gedacht aan het noorden van Groot-Brittannië, Spanje en Turkije. „Omdat we al produceren in Zuid-ltalië was het logisch de investeringen daar te doen", aldus een woordvoerder van het concern gisteren. Hij zei dat Fiat waarschijnlijk kan profiteren van speciale regeringsprogramma's voor steun aan Zuidltalië, maar wilde niet zeggen om welke bedragen het zal gaan. --- Duitsland bereidt nieuwe ronde van privatisering voor BONN (DPA, KRF) - De Duitse overheid gaat in de komende vier jaar een tweede privatiseringsronde uitvoeren om zo gelden los te maken voor de financiering van de Duitse eenwording. Volgens minister van financiën Theo Waigel bestaan bij de nieuwe ronde „geen taboes." Een concrete invulling van de plannen volgt na de Duitse verkiezingen op zondag 2 december. In 1983 had de Duitse federale overheid in de Bondsrepubliek nog belangen in 808 bedrijven. Nu is dat nog bij 132 bedrijven het geval. Het uitbreiden van de particuliere sector heeft de Duitse overheid tot nu toe 9,9 miljard mark opgeleverd. Waigel hoopt bij deze ronde weer „enkele miljarden" binnen te halen. Over een eventuele privatisering van de Duitse luchtvaartmaatschappij Lufthansa was Waigel voorzichtig. Een verkoop van de telecommunicatie-afdeling van de Duitse PTT, Bundespost Telekom, staat voorlopig niet op het programma. Maar de minister sloot een gedeeltelijke privatisering hiervan niet uit. De aangekondigde nieuwe serie privatiseringen staat in principe los van de grote operatie onder leiding van het overheidsinstituut Treuhandanstalt om de voormalige staatsbedrijven in de ex-DDR in handen van particulieren te brengen. Intussen gaat het Duitse elektronicaconcern Siemens een miljard Duitse mark investeren in 23 projecten in de vijf nieuwe Duitse deelstaten. Overenkelejarenkanditaan2s 000 tot 30 000 mensen werk bieden. Dit jaar al moet Siemens in de voormalige DDR werk bieden aan 15 000 personen. --- Europese autofabrikanten boycotten querulant Peugeot PARIJS (ANP) - Elf van de twaalf leden van het Comité van Europese Autoproducenten (CCMC) zijn dinsdagavond opgestapt uit hun vergadering om zo definitief het opstandige Franse concern Peugeot van zich af te schudden. Deze beslissing moet in de toekomst een slagvaardiger en eenstemmiger optreden mogelijk maken, zo heeft het Britse dagblad Financial Times gisteren gemeld. Peugeot, de grootste opposant van Japanse auto-importen in de EG, sprak zijn veto uit over een voorstel beslissingen voortaan niet meer bij unanimiteit te nemen maar met een meerderheid van tachtig procent. Hierop stapten de elf op om een nieuwe organisatie op te richten waarvan ook de Amerikaanse branchegenoten Ford en General Motors deel moeten gaan uitmaken. Binnen de in 1972 opgerichte CCMC zijn twaalf topmannen van de meest toonaangevende Europese automakers verenigd, waaronder die van Volvo Car en Daf uit Nederland. De andere fabrikanten zijn Daimler- Benz, BMW, Volkswagen, Porsche, MAN, Fiat, Rover, Rolls Royce, Renault en Peugeot. De meeste leden waren allesbehalve tevreden over de wijze waarop de CCMC tot nu toe als spreekbuis en lobby-instituut kon fungeren namens de Europese autoproducenten. Vooral ook omdat de Japanse concurrenten hun lobby-organisatie binnen de EG danig uitbreiden. Gebrek aan eenstemmigheid binnen de CCMC was vooral te wijten aan het „enfant terrible" binnen de organisatie, Peugeot-topman Jacques Calvet. Zijn halsstarrige houding tegen alles wat Japans is en op wielen staat, heeft een realistische houding tegenover Japanse importen, Japanse autofabrieken in de EG en zaken als veiligheid en milieu-eisen tegengehouden, zo meent het uit de vergadering weggelopen elftal. Het voorstel om ook Ford en GM binnen de gelederen te sluiten is tot nu toe door met name Calvet tegengehouden. Dat getuigde volgens de meeste CCMC-leden van weinig realisme, omdat het Amerikaanse duo meer dan twintig procent van de Europese automarkt in handen heeft en een aanzienlijke produktiecapaciteit binnen de EG heeft. General Motors is eigenaar van het Duitse Opel en het Britse Vauxhall. --- Spoorstaking ex-DDR deels opgeheven na lostrekken overleg BERLIJN (Reuter) - Stakende spoorwegarbeiders in de voormalige DDR hervatten gisteren het personenvervoer, terwijl het overleg tussen de spoorwegvakbond en de directie van de Deutsche Reichsbahn (de voormalige Oostduitse spoorwegen) op gang kwam. Het vrachtvervoer ligt nog wel stil. De 260 000 stakers eisen optrekken van hun loon tot zestig procent van dat van hun collega's van de Westduitse Bundesbahn. Bovendien willen zij ontslagbescherming bij komende reorganisaties. De spoorstaking, aan de vooravond van de verkiezingen aanstaande zondag, is de eerste in het op 3 oktober herenigde Duitsland. --- Overijverige Japanse werknemers bang voor overlijden door overwerk TOKIO (AP) - De als overijverig bekend staande Japanse kantoorklerken worden achtervolgd door een spookbeeld. Volgens een recent onderzoek is veertig procent bang te zullen overlijden door overwerk. Het onderzoek, waarvan de uitkomst gisteren openbaar werd gemaakt, is uitgevoerd door de levensverzekeringsmaatschappij Fukoku. Het is gebaseerd op gesprekken met mensen die al meer dan 15 jaar werkzaam zijn bij bedrijven in Tokio. Vier vijfde van de 500 ondervraagden zei overwerkt te zijn en meer dan twee vijfde was bang daaraan te zullen overlijden. Onderzoekers hebben gezegd dat het aantal gehuwde Japanse zakenlieden dat overlijdt tengevolge van overbelasting door het werk ontstellend snel groeit. Volgens dr. Kiyoyasu Arikawa, die zakenlieden adviseert hoe zij gezondheidsproblemen door het werk kunnen voorkomen, zei dat het aantal sterfgevallen door overwerktheid is gestegen van 10 in 1969 tot 150 in 1987. Het ministerie van arbeid heeft dit jaar 777 aanvragen voor uitkeringen aan nabestaanden ontvangen wegens „plotselinge dood" op het werk. Drie jaar gele den waren dat er 500. Moordende concurrentie onder Aantal doden op het werk groeit 'ontstellend' snel werknemers en een sterk ontwikkeld gevoel van verantwoordelijkheid jegens het bedrijf zorgen ervoor dat veel Japanse werknemers tot 's avonds laat op kantoor blijven en slechts een klein deel van hun vakantie opnemen. Bijna twee derde van de ondervraagden zei per jaar niet meer dan tien verlofdagen op te nemen. Een deel zei bang te zijn dat het werk zich gedurende hun afwezigheid teveel zou opstapelen, anderen vreesden achterop te raken bij collega's. Ongeveer 70 procent zei last te hebben van stress; 44 procent voelde zich constant moe; 28 procent miste „creativiteit en motivatie en 23,3 procent voelde voortdurend de neiging zich ziek te melden. Japanse werknemers staan erom bekend dat zij een zeer sterke loyaliteit hebben tegenover het bedrijf waar zij voor werken, maar drie van de tien ondervraagden vond 15 jaar bij dezelfde baas „lang". Meer dan 60 procent zei geen enkele uitdaging te zien in het werk en meer dan de helft zei een slechte relatie te hebben met baas en collega's. „Deze mensen lijken zich elke dag naar het werk te slepen", was de conclusie van de onderzoekers. Om van hun vermoeidheid af te komen zei 85 procent gewoon eens wat langer te willen slapen. Moordende concurrentie en sterke verbondenheid met het bedrijf zorgen ervoor dat veel Japanse werknemers tot 's avonds laat op kantoor blijven en nauwelijks vakantie opnemen, foto bert verhoeff --- Parijs spuit ferme taal ver van het front Frankrijk benauwd voor gevolgen van Golfoorlog in eigen land door Peter van Deutekom PARIJS - Het gebeurde in een Parijse buitenwijk, in de voormalige 'rode ceintuur' rondom de Franse hoofdstad. Zo eentje met veel 'HLM', troosteloze sociale hoogbouw, met veel immigrés, voornamelijk Noordaf rikaanse buitenlanders, en met veel Front National-aanhang, de vroegere communistische PCF-stemmers. Tijdens een vriendschappelijke voetbalwedstrijd, ruim een maand geleden, tussen jonge buitenlanders en Franse inboorlingen -beurs en gaullois in de volksmond - hieven de aanwezige beurs in en buiten het veld massaal spreekkoren aan, in het Frans èn het Arabisch. 'Leve Saddam', was de strekking. Saddam Hoessein was hun kampioen, zoveel was duidelijk. Het duurde tien minuten, de Fransen keken verbijsterd toe en sommige kranten repten al van 'gevaarlijke fundamentalistische tendensen' onder de omvangrijke Franse moslimpopulatie. Frankrijk loopt dezer dagen in de Golf-crisis op eieren. In regeringskringen in Parijs wordt de harde opstelling van het eerste uur richting Irak na diens invasie van Koeweit, nog wel met de mond beleden doch de maatregelen die in de praktijk zijn genomen, zijn er vooral op gericht om 'het slagveld' zonder kleerscheuren te kunnen verlaten. Bij een explosie in het Midden-Oosten zit Frankrijk in de eerste lijn, en dan niet zozeer wat het front betreft als wel de geografische positie. Er is maar weinig voor nodig om de vlam via de landen in de Maghreb - Marokko, Algerije vooral - te doen overslaan naar het Franse vasteland. De voedingsbodem is immers vruchtbaar in Frankrijk, met zijn circa 3,5 miljoen maghrébins. --- Rillingen De uiteenzettingen van president Francais Mitterrand, over de fermeté, de logique de guerre, brachten een schok teweeg onder de Arabische bevolking in Frankrijk, weet Rémy Leveau, hoogleraar aan de Parijse 'Science Po' en kenner van de Arabische wereld. En niet alleen daar, ook Franse politieke kringen kregen rillingen bij de gedachte aan een gewapend conflict met Frankrijks oudste en naaste Arabische bondgenoot. Reden om thuis te blijven, zou je zeggen, maar toch... „Frankrijk móést wel meedoen aan de militaire druk op Irak, het kon eenvoudig niet achterblijven", zegt Bassma Kadmani-Darwish, maitre de recherche en Arabië-specialiste aan het IFRI, het Franse instituut voor internationale betrekkingen. „De Verenigde Staten, Groot-Brittannië, alle andere landen stuurden troepen en materieel. En los van het solidariteitselement': Frankrijk moest opkomen voor zijn handelsbelangen, de banden met Saoedi-Arabië, met Koeweit, met de Verenigde Arabische Emiraten. Maar daarbij mocht het zich niet met handen en voeten aan de Verenigde Staten binden. --- Oude liefde Want als de Fransen één front maken met de VS, en Saddam zou op de knieën gaan, valt toch alles in de schoot van de VS, en bij een eventueel ongunstige afloop zit Frankrijk dan in het zelfde schuitje als de Verenigde Staten." Bovendien, zelfs een nederlaag van Irak betekent niet het einde van het land. Na de periode-Saddam dient er weer een andere machtsstructuur in Irak te worden geschapen, en Frankrijk zou zijn politieke en economische banden met de oliestaat dan gaarne in oude glorie hersteld zien. „Irak zal een belangrijke partner van Frankrijk blijven", zegt Bassma Kadmani-Darwish. Kortom, oude liefde roest niet. Irak beseft dat natuurlijk, en het land is er alles aan gelegen Frankrijk los te weken uit het verenigde front. Frankrijk is een gemakkelijk doelwit voor Saddam. Alle gijzelaars vrij, 'zonder tegenprestatie', en maar hameren op de onlosmakelijke vriendschap tussen het Iraakse en het Franse volk, en op de betrekkingen die ooit zo 'voorbeeldig' waren. Dat laatste klopt. Elk jaar, op de 17de juli, was het een komen en gaan van Franse politieke, diplomatieke en industriële kopstukken op de Iraakse ambassade ter gelegenheid van de nationale Iraakse feestdag. Ministers van defensie met collega's, zoals de huidige minister van defensie Jean-Pierre Chevènement, in 1984 een van de oprichters van de Frans-lraakse Vriendschapsvereniging. Vertegenwoordigers van alle politieke partijen en van de militaire hiërarchie. Tycoons van het militair-industrieel complex' zoals Serge Dassault, Jean-Luc Lagardère, van Thompson CSF, van Aérospatiale. De 'Irakezen van Parijs' worden ze genoemd, en allemaal vlassen ze op vette contracten. De Arabische markt, de Iraakse met name, was essentieel voor bepaalde takken van de Franse industrie, de miliaire en high tech, publieke werken niet te vergeten, of de nucleaire sector. De contracten kwamen, zeker tijdens de achtjarige oorlog tussen Irak en Iran, die de Franse industrie omstreeks zestig miljard franc opleverde. En zo hielp de Franslraakse lobby mee het leger van Saddam Hoessein tot het sterkste van de regio te maken. Frankrijk ging toen zelfs zover de Irakezen voor veel geld vijf ultramoderne Super-Etendards gevechtbommenwerpers 'uit te lenen', waarmee de geduchte Exocet-raketten konden worden gelanceerd. Gevolg daarvan was de tanker-oorlog in de Golf, met onder andere die 'abusievelijke' voltreffer op het Amerikaanse oorlogsschip USS Stark, waarbij 36 matrozen omkwamen. „Het Franse buitenlandse beleid is op het verkeerde pad geraakt door de militair-industriële lobby", zegt Perre Marion, oud-directeur van de DGSE, de Franse buitenlandse veiligheidsdienst. De reactie op de inzet van troepen en materieel tegen Irak, vooral geïnspireerd door Mitterrand en minister van buitenlandse zaken, Roland Dumas, is in eigen land bepaald niet onverdeeld gunstig. Van links tot rechts liep men te hoop tegen de Franse 'interventie. De communistische vakbond trachtte een boycott te organiseren van schepen met troepen en materieel richting Golf. En de leider van het extreemrechtse Front National, Jean-Marie Le Pen, riep uit dat „de olie-opbrengsten van de emir van Koeweit geen druppel goed Frans bloed waard zijn". Maar dat hoort men vaker. In neo-gaullistische kringen stak het oude anti-amerikanisme weer de kop op, en oud-premier Couve de Murville vond dat de hele crisis maar een Amerikaanse aangelegenheid was, gericht op het in de hand houden van de prijs op de Amerikaanse oliemarkt. En de gematigde centrist en ex-premier Raymond Barre noemde de toekomstdreiging van een met de kernbom bewapende machtsusurpator Saddam Hoessein slechts een loos verzinsel van de 'Israëlisch-Amerikaanse lobby. Zelfs minister Chevènement deed een duit in het zakje door te waarschuwen tegen de mondiale gevolgen van een oorlog met Irak, en dat de Franse troepen in elke geval niet onder buitenlands commando geplaatst zullen worden. Ook vond hij dat Saddams staat van dienst wat betreft mensenrechten niet slechter is dan die van menig buurland, dus wat zeurt men eigenlijk. Niet echt motiverend voor de Franse troepen aldaar natuurlijk, en dit soort opmerkingen zijn hem dan ook niet bepaald in dank afgenomen, vooral niet door zijn collega Dumas. Roland Dumas is de man van de harde lijn, van de fermeté, en daarin vindt hij Mitterrand grotendeels aan zijn zijde. Die heeft toch al weinig op met zijn ambitieuze, doch draaikonterige minister van defensie, die met zijn op- en aanmerkingen Mitterrands Midden-Oosten-beleidslijn nogal eens heeft doorkruist. Een paar maanden terug, en dat was nog voor de invasie van Koeiweit, dacht Chevènement werkelijk dat Mitterrand hem de laan zou uitsturen. Maar om dit op dit moment te doen zou nog meer olie op het anti-lraakse vuur betekenen. Militairen van het Franse Vreemdelingenlegioen op patrouille in de Saoedische woestijn. foto anp --- Weinig Frans bloed Maar hoe 'ferm' de uitspraken van Mitterrand of Dumas ook mogen zijn, over de actiebereidheid hoeven weinig illusies te bestaan. „Militair zal Frankrijk geen grote rol spelen bij een eventuele oorlog", denkt mevrouw Kadmani-Darwish, en ook andere informanten in Parijs zeggen off the record dat bij een militair ingrijpen van de multinationale strijdmacht in Koeweit en Irak weinig Frans bloed zal vloeien. Nu is dat laatste ook niet erg moeilijk, gezien het feit dat een goed deel van de Franse troepen in de Golf-regio uit militairen van het Vreemdelingenlegioen bestaat. En bovendien laat minister Chevènement weten aan een ieder die het maar horen wil dat de Franse troepen er zijn om Saoedi-Arabië te verdedigen, en dat het daar gestationeerde luchtmachtje van zon dertig vliegtuigen slechts dient ter beveiliging van de Franse grondtroepen. Verder kunnen de Franse troepen ook niet worden beschouwd als fronttroepen. Het gros van de eenheden ligt op meer dan 150 kilometer achter de frontlijn, en ziet zich 'veilig' omgeven door Syrische, Egyptische en Marokkaanse troepen. Hetgeen een Frans politicus ertoe verleidde te veronderstellen dat het belangrijkste wapen van de Franse soldaat wel zijn verrekijker moest zijn. Een hoge functionaris van Quai d'Orsay, het ministrie van buitenlandse zaken, wil van een quasioptreden' van de Franse troepen niks horen. Lichtelijk gepikeerd wijst hij op de patrouille van drie man die even daarvoor tijdens een verdwaalde verkenningstocht door Iraakse troepen op Iraaks grondgebied was ingerekend. „Dat wijst op directe betrokkenheid van de Franse troepen, niet dan?" De half schertsende veronderstelling dat de troepen wellicht met opzet op Iraaks territoir zijn beland, en dat de uitermate vriendelijke bejegening door de Irakezen plus de onverwijlde teruggave van de drie onder Franse hoede, riekt naar een opzetje, met het doel de buitenwacht te doen geloven dat de Fransen niet voor spek en bonen meedoen, brengt hem niet in een betere stemming. Hij is not amused. --- Hamvraag Op de Franse televisie Antenne 2 is die avond een uitzending over het wel en wee van de Franse troepen in de Saoedische woestijn. Plus een vraaggesprek met de opperbevelhebber aldaar, generaal Roquejeoffre. Hij geeft hoog op over de gemotiveerdheid en scherpte van de Franse troepen, vooral de Legionairs. Plus Sioux, plus agile, dan de Amerikaanse Gl's, zegt hij, leper en behendiger dus. Die laatsten vervelen zich maar, en hangen blasé rond Dan de hamvraag: wat te doen als de oorlog uitbreekt? De generaal: „Wanneer de Amerikanen aanvallen, en Irak doet geen tegenaanval, on ne bouge pas." Het is duidelijk: de generaal blijft met zn troepen zitten waar hij zit. --- Voorstellen EG maken vijandige overneming bedrijf niet makkelijke Van onze redactie economie AMSTERDAM - De voorstellen van de Europese Commissie om overnemingen van bedrijven makkelijker te maken, hebben voor Nederland de ingrijpendste gevolgen. De voorstellen scheppen voor de EG als geheel niet echt ruimte voor een soepeler fusiepraktijk. Ook in de huidige situatie, waar onvriendelijke overnames in het ene EG-land veel minder in de weg wordt gelegd dan in een ander, verandert weinig. Tot die conclusies komt het adviesbureau Coopers & Lybrand management consultants. Het bureau schreef een rapport over beschermingsconstructies en de EG-voorstellen op verzoek van het Amsterdamse beursbestuur en de Vereniging voor effecten uitgevende ondernemingen (VEUO). Het rapport vergelijkt zes EG-landen en neemt daarnaast ook Zweden en Zwitserland in de studie op. Volgens Coopers 8i Lybrand zijn de meeste Nederlandse beschermingsconstructies niet te handhaven als EG-commissaris Bangemann zijn voorstellen er door weet te krijgen. Preferente of prioriteitsaandelen mogen dan niet meer, beperking van het stemrecht tot bijvoorbeeld zes stemmen al evenmin. Ook de structuurvennootschap, waarin de raad van commissarissen niet wordt gekozen maar zichzelf aanvult, vindt bij Bangemann geen genade. Alleen het uitgeven van (stemrechtloze) certificaten blijft toegestaan. --- Aandelenpakketten Ook in andere landen komen wel beschermingsconstructies voor, maar behalve in Duitsland toch niet in die mate als in Nederland. Coopers & Lybrand benadrukken echter dat het ook zonder constructies mogelijk is om overvallers op een bedrijf buiten de deur te houden. Vooral Duitsland, Italië en Frankrijk hebben daarmee veel ervaring. Algemeen gebruikelijk is in die landen dat grote pakketten aandelen in bevriende handen zijn. Een overvaller kan dan via de beurs slechts een minderheid van de aandelen verwerven. Coopers & Lybrand wijzen er op dat de voorstellen van Bangemann deze toestanden ongemoeid laten. Dit betekent dat zelfs als de EG-commissie haar zin krijgt, een kleine groep Italiaanse families (onder wie Agnelli en De Benedetti) en de staat een derde van alle op de beurs noteerde Italiaanse bedrijven ven beheersen. Overvallers hetf daar op de beurs geen kans. In Duitsland zijn de banken ' grootaandeelhouder. Zo heeft Deutsche Bank een belang van' 30 procent in het autocor' Daimler Benz. Ook de verzeker!' gigant Allianz bezit in Duitsland! te pakketten. Een andere goede manier om o' wenste inmenging te weren is wederzijdse aandelenbezit. o<* nemingen hebben dan belangd eikaars kapitaal. Dat hebben zê genwoordig ook vaak om gezai* lijk sterker te staan in de markt' strategische alliantie - maar in" gevallen gaat het om bescheri* tegen overvallers. Vooral Frans* dernemingen zijn daar sterk ifj buiten de EG ook Zweden. DireC indirect beheerst de familie Wa berg veertig procent van het I* taal van op de beurs van Stock!1 genoteerde bedrijven. Het nief' land Zwitserland houdt overv* nog gemakkelijker tegen. Vai1 grootste honderd bedrijven heb' er slechts 39 beursnotering. De Vereniging van effectenb' ters (VEB) is het oneens met de' deling, zoals Coopers & Lybrand maken, tussen enerzijds afwee' ( aandelenpakketten en aan de a' re kant beschermingsconstruC' Het gaat erom, meent de VEB, het voor het zeggen heeft als e<, vijandig bod op de aandelen k", In Nederland is dat duidelijk he nagement, bijna overal elders j aandeelhouders, ook al zijn dat' ken - als in Duitsland - of bevri6 families. „Aandeelhouders meer dan het management gef' zijn de markt uiteindelijk de omtrent overname te laten & len", zegt VEB-directeur mr. $■ Haze Winkelman. , --- Klimaat Volgens de VEB staat in Neder'1 de deur voor bieders niet W« wijd open als de EG-voorstelle1! accepteerd worden. Ten eerst5 ven certificaten toegestaan. V* geeft de wet aan werknemefi vloed, ondermeer via het a»' recht van ondernemingsra Daarmee noemt de VEB in feitf klimaat in Nederland, dat anti dige overnames is. Net als ove' Europa, behalve in Engeland. , Het beursbestuur en de VEUO het rapport eerst samen bespre Tot dat moment onthouden zij' van commentaar. --- Amnesty: Keniase bewir drukt opposit hard de kop in Van onze buitenlandredactie AMSTERDAM - Arrestatie* van advocaten, politieke e<\ kerkelijke leiders en journa'j ten. Sinds juli probeert ptel dent Daniel arap Moi met" methoden de oppositie in * nia de kop in te drukken. Volgens een vandaag gepubÜf rapport van Amnesty Interna1' zijn de laatste vier maanden in honderden mensen gearres' Zeker twintig vooraanstaande anen wacht de komende tij*', proces wegens 'verraad. Ook*' mensen voor onbepaalde p?, vastgezet, zonder beschuldig'!! vorm van proces. Onder hen A voormalige ministers ba en Charles Rubia. De arrestatiegolf kwam op g 3 protestacties tegen het één-r stelsel van president Moi. Na <> banning van de KPU in 1966 er wijziging in de grondwet in I', de regerende Kanu-partij de I toegestane partij in Kenia. '\ de betogingen hiertegen . zeker 1 500 Kenianen gearres', Ook werden er actievoerder5 moord en mishandeld. ,} Drie weken geleden werd Ko'9, Wamwere, een voormalig '\ mentslid, gearresteerd. drie andere oppositie-leiders hij beschuldigd van 'verraad, deze misdaad staat in Xe*1 doodstraf. Koigo wa Wamwe*j al twee keer eerder zonder Pj vastzat, vluchtte in 1986 naaf wegen. Later richtte hij he{ j aanse Patriottische Front op van de partij: het omverwerp* de regering van Moi. . Volgens de politie is hij in gearresteerd. De regering &e., dat hij in het geheim Kenia ', nengedrongen en dat hij eef[ j leidt die een geweldscampaÖ |, gaan voeren. Maar Amnesty ( uit verschillende bronnen 9*a dat Koigo wa Wamwere in T 3 A is opgepakt en in het geheir*1 J geleverd, ondanks het feit een erkend vluchteling is. A Ook de ex-ministers Matiba ,j bia hadden zich uitgesproke J een meerpartijen-stelsel. Zij al zitten al vier maanden vJk grond van een een wet &e?J genhouding voor onbepaald mogelijk maakt. j De gedetineerde Kenianen zeer slecht behandeld. V°e J medicijnen worden hun P'j ontzegd. Een aantal zou zijn *y deld of gemarteld, aldus ---