Nogal dom Somber blikt Roethof neer. Staart langdurig naar de askegel van zijn sigaartje en reikt uiteindelijk naar de asbak om deze af te tippen. Vervolgt dan: „En nu is het Joris Voorhoeve weer die de weg naar zon coalitie afkapt. Twee jaar geleden, na zijn toespraak in Haaren waar hij een koerswending naar het sociaal-liberalisme aankondigde, zag het er zo gunstig uit. Maar aan de opstelling van de WD de afgelopen maanden erger ik me dood", zegt Roethof, doelend op de polariserende taal die Voorhoeve de laatste tijd richting PvdA spuit. De WDleider spreekt consequent, kil afwijzend over 'de socialisten' als hij het over de Partij van de Arbeid heeft. Roethof onderkoeld: „Ik vind het allemaal nogal dom." In de WD van dit moment, rechts en materialistisch, herkent Roethof zich absoluut niet. Ooit, in de jaren vijftig, was hij lid van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie. Ook nadat de toenmalige WD-leider prof Oud de PvdA in de ban deed ('een regering met de socialisten is een ramp voor het land') stapte Roethof niet uit de partij. Tegen de stroom in probeerde hij de WD op een liberale koers te houden en richtte hij het Liberaal Democratisch Centrum op. In 1963 gaf hij het op. Hij sloot zich aan bij de PvdA. De WD was teveel in conservatief vaarwater terechtgekomen, vond hij. Sindsdien citeert hij met instemming de vooroorlogse Spaanse filosoof Salvador de Madariaga: „De fout van de liberalen is dat ze de tempel van de vrijheid door de geldschieters hebben laten ontwijden." Na Haaren 1987 had Roethof even de hoop dat dit citaat het archief in kon. Maar nu stelt hij vast dat het nog niets aan actualiteit heeft ingeboet. Is de Des-lndesclub zo langzamerhand niet bezig met luchtfietserij? Veertien jaar vruchteloos praten over iets wat nooit van de grond lijkt te komen. Doet het gezelschap er niet beter aan het besloten overleg af te blazen? Roethof zwijgt. Al een tijdje gaat zijn blik van sigaartje naar asbak. Dan besluit hij het asbolletje net zo lang te laten groeien tot het zich Over de VVD: 'Ik vind het allemaal nogal dom' losmaakt en op de grindtegels in zijn achtertuin valt. Steeds heftiger schudt hij nee. „Ermee stoppen? Nee, dat denk ik niet. Liberalen en sociaal-democraten hebben per slot van rekening dezelfde wortels. Hun beider idealen, vrijheid, gelijkheid, broederschap, komen voort uit de Franse revolutie. Natuurlijk, ze zijn ieder een andere weg gegaan. De sociaaldemocraten vinden dat je de maatschappelijke structuren moet aanpakken om de zwakkere te beschermen. De liberalen geloven heilig in de werking van de vrije markt en de zegeningen van de commercialisering. Ze gaan er vanuit dat ieder individu gelijke kansen heeft. Maar dat is niet zo. De startpositie mag dan dezelfde zijn, de kansen zijn verschillend. De één vertrekt als een haas, de ander als een schildpad." --- Afkeer Maar wat de sociaal-democraten en liberalen van het Des-lndesberaad bindt is hun gemeenschappelijke afkeer van de constante, onevenredig grote machtspositie van het CDA. Zolang die niet gebroken is heeft het beraad een reden van bestaan, vindt Roethof. Als liberaal zal hij niemand het recht ontzeggen om te putten uit religie als inspiratiebron voor politiek handelen. „Maar ik vind het wel een ongelukkige keuze. Christelijke politici zijn eerder dan liberalen en sociaal-democraten geneigd iets voor waar aan te nemen. Dat maakt ze gezagsgetrouwer. Al sinds 1789, de Franse revolutie, en al sinds Da Costa, Groen van Printerer en Bilderdijk zie je die scherpe scheiding tussen de geestesgesteldheid van confessionelen aan de ene kant en liberalen en sociaal-democraten aan de andere kant." Roethof onderscheidt de 'kleine' en de 'grote strijd' tegen de discriminatie door het christelijke volksdeel. Als ondervoorzitter van het Humanistisch Verbond voerde hij de kleine strijd voor het toestaan van humanistische geestelijk verzorgers in de strijdmacht en in ziekenhuizen, bijvoorbeeld. En deed hij pogin gen een gelijkwaardige plaats tus sen de gevestigde zuilen op televi sic te verwerven voor de Vrije Ge dachte, de bundeling van niet-ideo logisch gebonden groeperingen. De kleine strijd is nog niet gestreden, vindt Roethof. Maar de grote strijd heeft nog minder opgeleverd. „Ondanks de ontzuiling is de macht van het CDA, wat ik zou noemen de gestolde structuur van het christelijke denken, niet gebroken. Sinds de Eerste Wereldoorlog hebben confessionele partijen altijd in de regering gezeten. De meerderheid van de christelijke partijen mag dan sinds het begin van de jaren zestig zijn verdwenen, hun invloed is nog steeds door de hele samenleving vertakt. Gelijke behandeling? Wordt door het CDA geblokkeerd. Ontwikkelingssamenwerking? Nog altijd krijgen humanistische organisaties in de Derde Wereld een fractie van wat christelijke instellingen ontvangen. In het onderwijs profiteren christelijke scholen dubbel van overheidsgeld. Elke keer dat het CDA in de regering zit, dat is dus altijd, blokkeert het de agenda voor allerlei onderwerpen, zoals euthanasie en zedelijkheidswetgeving." --- Mag-vraag De overheersende positie van het CDA, in combinatie met de onmacht van PvdA en WD om dat monopolie te doorbreken, maakt de Nederlandse politiek onaantrekkelijk, zegt Roethof. „Daardoor gaat het bij verkiezingen niet om de machtsvraag. Ook op 6 september is dat onveranderd weer zo. De keuze wordt teruggebracht tot de mag-vraag, de vraag wie er met het CDA mag regeren. Dat is moordend voor de democratie en ook voor die partij zelf niet goed. Er heeft zich daar als vanzelf een regentenmentaliteit ontwikkeld." Roethof wipt wat op zijn tuinstoel. Hij laat de stilte deze keer niet lang duren. Ben ik nu zelf niet polariserend bezig? lijkt hij zich af te vragen. „Ik zit hier geen anti-CDA-resolutie aan te prijzen", zegt hij bezwerend. Roethof mag dan de actieve politiek verlaten, zijn partij zal ook na de komende verkiezingen moeilijk een andere politiekr partner kunnen kiezen dan het CDA. „De WD heeft daar alle aanleiding toe gegeven. Dat is dubbel jammer. Van een automatische keuze voor het CDA zou geen sprake mogen zijn. Dan geven we de kiezer een werkelijke keuze en krijgt de politiek een nieuwe impuls die de levendigheid ten goede komt." Roethof heeft het in de PvdA niet altijd gemakkelijk gehad. Als solist was hij nooit te beroerd een minderheidstandpunt in te nemen. Een signaal dat hij zich niet voetstoots zou schikken in het partijstandpunt gaf hij al in zijn maidenspeech, zon twintig jaar geleden. Hij pleitte voor erkenning van de DDR op een moment dat de meerderheid van de PvdA daar nog niet aan toe was. Volgens Roethof hebben zijn partij- genoten hem zijn afwijkende opvat tingen nooit kwalijk genomen. Niettemin is hij een paar keer hard in botsing gekomen met de radicale delen van de vrouwenbeweging binnen de PvdA. Met de Rooie Vrouwen heeft hij sinds de jaren zestig een haat-liefde-verhouding opgebouwd. „De abortuskwestie leverde een diepte- èn een hoogtepunt op. Toen ik, in 1976, samen met de VVD een initiatiefwet verdedigde om abortus te legaliseren, kreeg ik de wind van voren. Het zelfbeschikkingsrecht van de vrouw zou niet voldoende uit de verf komen. Op een partijbijeenkomst, uitgerekend in Artis, kwam ik nauwelijks aan het woord. Werd uitgejouwd. Dat was een dieptepunt. Na de aanvaarding van de wet door de Tweede Kamer kreeg ik bloemen van de Rooie Vrouwen. Dat was de eerste en enige keer in mijn politie- ke loopbaan dat ik tranen in ogen kreeg." In 1982 volgde weer een diep' punt. Hij werd 'gestraft' voor' opvattingen over de geving. De laatste verkiest plaats op de kandidatenlijst van kieskring Utrecht ging niet & Roethof, bij de verkiezingen van' jaar daarvoor nog nummer t<* achter Den Uyl, maar naar Elskej Veld. Hij verloor dan ook zijn zet*1 de Tweede Kamer. Drieëneefl'' jaar later, een paar maanden V het einde van die kabinetsperi"1 keerde hij terug en nam hij nart1 plaats in van Marcel van Dam,' naar de Vara vertrok. Ondertussen was aan zijn mei* over zedelijkheidswetgeving geen steek veranderd. Hij bleef*' afzetten tegen het door de femW ten bepleite verbod van porncrë1 fie. „Wat vroeger vanuit een d* telijke opvatting werd vanwege aantasting van de eerW heid van de vrouw, dreigt rü, worden verboden vanwege kW* baarheid van de vrouw. Ik ben $ luut tegen die enge verbodscul11 Daar komt alleen maar van." De vrijheid van mening ting, ook die van pornografen, 9. volgens hem boven morele die worden opgelegd door \ ideologie, partij of instelling, fj hof: „De roep om bescherming d* vrouwen is absoluut niet eman« toir. Het is strijdig met het recM zelfbeschikking." Roethof: „De roep om bescherming door vrouwen is niet emancipatoir." fOTO ROEL ROZENBURG --- 'De keuze is teruggebracht tot de mag-vraag' Roethof: kiezer bepaalt slechts wie met CDA kan gaan regeren Hein Roethof keert na de Tweede-Kamerverkiezingen van 6 september niet terug in de bankjes van de PvdAfractie. Na een Kamerlidmaatschap van ruim zestien jaar heeft dr. H. J. Roethof (67) afgezien van een plaats op de kandidatenlijst. De 'liberaal' van de PvdA-fractie (ooit was hij lid van de WD) heeft zich vooral beziggehouden met immateriële onderwerpen, zoals de abortuskwestie en de zedelijkheidswetgeving. Roethof over pornografie: „Ik ben absoluut tegen die enge verbodscultus." En over de almacht van het CDA: „Dat is moordend voor de democratie en ook voor die partij zelf niet goed." door Louis Cornelisse en Marcel ten Hooven UTRECHT - Al veertien lange jaren praten WD'ers en PvdA'ers in de beslotenheid van het Haagse hotel Des Indes over hun gezamenlijke ideaal, een rood-liberaal kabinet. Hein Roethof is er vanaf het begin bij. „Vorige week kwamen we weer bij elkaar. Ik kan niet zeggen dat de stemming erg opgewekt was", kijkt hij terug. Voor de zoveelste keer kwamen de deelnemers aan het beraad tot de conclusie dat de kans op de vorming van een kabinet van PvdA, D 66 en WD is verkeken. Roethof: „Telkens komt er iets tussen. Neem dat geval met Ed Nijpels. Tot hij fractievoorzitter van de WD werd zat hij ook in de Des-lndesgroep. Maar toen het erop aan kwam, in 1982 na de val van het kabinet Van Agt/Den Uyl, weigerde hij zelfs maar één woord te wisselen met informateur Van Kemenade (PvdA) en stapte hij direct naar het CDA." --- Ouderen Na het vertrek van Roethof (67). de WD'ers Braams (65) en Joe' (65) blijft er nog maar één 65+ e' de Kamer ever, de 66-jarige Van' (SGP). De verjonging van de Kamer zet door op een moment' de roep om méér ouderen st«' sterker wordt. Roethof: „Ik realiseer me dat! voor senioren niet gemakt wordt gemaakt om in de door te dringen. Het onlangs' schenen rapport van de comm'5' Köbben brengt het probleem 9C onder de aandacht. Het ombutë van die trend gaat niet op ste' sprong. Maar ik zou niet waarom iemand van vijfenzestig een schitterende carrière in dcv. beweging niet nog een jaar of prima kan werken in de Kamef vind dat een even groot probjf als de ondervertegenwoordtë' van vrouwen." --- Smit-Kroes zorgt vooral voor mist rond verdwenen gel door Koos Schwartz DEN HAAG - Zelden zal minister Smit-Kroes (verkeer en waterstaat) haar eigen adagium 'daarover geen misverstand' zoveel geweld aan hebben gedaan als gisteren. In een Kamerdebatje over de zogeheten 'verdwenen miljoenen' slaagde de bewindsvrouw erin om rookwolken te verspreiden van een ongekende dikte. Vrijwel alle vragen die Kamerleden over de kwestie stelden werden door de minister of niet, of zo onduidelijk beantwoord dat niemand er nog een touw aan kon vastknopen. Slechts één ding leek duidelijk. Er klopt iets niet. De kwestie van de 'verdwenen miljoenen' kwam een aantal maanden geleden in de openbaarheid. Ondanks intensieve speurtochten konde Kamer een bedrag van 320 miljoen gulden niet op de begroting terugvinden. De Kamer verzocht daarom de Algemene Rekenkamer een onderzoek in te stellen. Zij had dat nog niet gedaan of Smit- Kroes openbaarde de plek waar het geld zich bevond: het stad- en streekvervoer waakte over de pecunia. Elk jaar kregen die bedrijven een bedrag om hun eventuele exploitatieverliezen op te vangen. Vielen de tekorten mee dan kreeg Smit-Kroes het geld weer terug. Het bedrag was zo groot geworden, omdat de openbaar vervoerbedrijven niet elk jaar hoefden af te rekenen. Om rompslomp te vermijden, zou pas na vijf jaar afgerekend worden. Afgesproken was bovendien dat het teruggestorte geld uiteindelijk weer ten goede zou komen aan het openbaar vervoer. Kortom: het geld was niet alleen gevonden, het was ook al besteed, zo meldde Smit-Kroes. Met die openbaring leek de zaak afgedaan. Smit-Kroes had echter buiten haar collega Ruding (financiën) gerekend. Die liet haar weten dat zij wettelijk verplicht is om het geld dat zij van het stad- en streekvervoer zou terugkrijgen, in de staatskas te storten. Zij had geen beloften aan het openbaar vervoer mogen doen. Smit-Kroes en Ruding schoven vervolgens aan tafel om het een en ander uit te praten. Op 25 april meldde Smit-Kroes aan de Kamer de uitkomst van die besprekingen. Met Ruding was afgesproken dat de 160 miljoen naar de staatskas zou vloeien. De andere 160 miljoen zou worden besteed aan de voorfinanciering van een ropese sloopregeling voor binf vaartschepen. Gedurende tienj diende de binnenvaart jaarlijks t procent van dit voorgefinancie bedrag terug te geven. Die 161 joen gulden zouden dan weer « den doorgesluisd naar de opent) vervoerbedrijven. Na tien jaar l den die in totaal dus 160 milj< gulden hebben ontvangen. I nieuw leek de zaak afgedaan. Toen de Kamer zich gisteren maakte voor een debat over zaak, lag er echter een zeer oprt kelijke brief van de bewindvroi Zij schreef dat zij de zaak niet wi bespreken omdat zij in overleg * met Ruding. De Kamer stond paf had in april toch al een afspraak r Ruding gemaakt? Uit die vragen vloeiden weer and voort. Is er nu wel of geen <| beschikbaar voor de sloopregelii En hoe zit het met het openbl vervoer? Krijgen de stad- en strf vervoerders problemen nu zij * minder geld krijgen dan zij mocN verwachten? En dan nog een o* vraag: waarom had de minister Kamer nooit geïnformeerd? Tot verontwaardiging van de Kart huldde Smit-Kroes zich in dichte' velen. Concrete antwoorden k* men niet over haar lippen. Zij w' alleen kwijt dat een discussie d de zaak haar onderhandelingsp< tic (en de positie van het opentl vervoer) zou verzwakken. „Het i woord op uw vragen krijgt u in' komende begroting", besloot ! Het enige dat de Kamer restte * een sneer: „De minister heeft V nig gezegd en dan druk ik me i] jeur uit", zei de CDA-Kamerlid f* nekam met veel gevoel voor uni statement. „De hele manier van 4 woorden is symptomatisch voor boekhouding van deze minister. J is maar goed dat we nog een M mene Rekenkamer hebben", <* deelde PvdA'er Castricum. Diezelfde Rekenkamer kwam, W het debat al was afgelopen, rj een brief over de kwestie. Da» raamt zij dat stad- en streekvervj in totaal 376,9 miljoen aan o* schotten op hun rekening hebö staan. Vrijwel alle bedrijven hebß een deel van hun overschotten I bruikt voor nieuwe investering' Het feit dat Smit-Kroes de Kali nooit over dat geld inlichtte, is st dig met de wet. Ook het feit da' een eenmalige ontvangst van 3' miljoen van die bedrijven weer' gaf zonder.dat de Kamer te mcld1 vindt de Rekenkamer onwettig- --- Parlement Deetman vreest schadeclaim Na afblazen verdere behandeling OV-kaart voor studenten Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Deetman van onderwijs heeft de Tweede Kamer gevraagd hem te helpen een schadeclaim van de vervoerbedrijven te voorkomen. Hij deed zijn oproep nadat eerder op de dag de Eerste Kamer weigerde de invoering van de openbaar vervoerskaart voor studenten voor de zomervakantie te behandelen. Daarmee is de demissionaire CDAminister in een lastig parket gekomen. Enkele uren na het besluit van de senaat dit 'controversiële voorstel' niet met een demissionair kabinet te willen afhandelen, liet Deetman een brief bij de Tweede Kamer bezorgen. Daarin schrijft hij onder meer: „De openbaar vervoerbedrijven claimen, in eerste instantie nog zonder onderbouwing, dat het in stand houden van de capaciteit aan hun kant tussen de 5 en 9,5 miljoen gulden per maand kost." Volgens Deetman spreek het voor zich dat schadeclaims van de oVbedrijven nog niet erkend zullen worden. Maar hij sluit niet uit dat wanneer er een definitieve afwijzing komt, voor de gemaakte voorbereidingskosten 'een tegemoetkoming' zal moeten worden betaald. Daarnaast wijst Deetman erop dat ook hij, met toestemming van de Tweede Kamer, alvast investeringen heeft gedaan om de studentenkaart per 1 september dit jaar te kunnen verstrekken. Hij zou het zonde vinden wanneer de opgebouwde deskundigheid van de nog maar pas oppgerichte OV-studentenkaart BV en de Informatiseringsbank verloren zou gaan. Deetman herinnert eraan dat de vervoersondernemingen (NS, stads- en streekvervoer) begin deze maand wegens de „onzekere politieke situatie" het contract met het ministerie van onderwijs al hebben opgezegd. Deetman vraagt nu van de Tweede Kamer toestemming op korte termijn met de contractpartners te overleggen hoe de uitvoering van het bestaande contract bij aanvaarding van het wetsontwerp kan worden verzekerd, zodat voor beide partijen niet al het werk voor niets is geweest. --- 'Ongewis' Het alternatief is volgens Deetman, instemmen met het voorstel van de vervoersbedrijven om het contract te ontbinden. Maar hij vreest dat bij nieuwe onderhandelingen de OVbedrijven ongunstiger voorwaarden zullen stellen. De uitkomst daarvan noemt de bewindsman in ieder geval „ongewis". Als nieuwe onderhandelingen niet tot een bevredigend resultaat leiden wordt volgens de minister de uitvoering van het door de Tweede Kamer aangenomen wetsvoorstel onmogelijk. Met het oog op dat risico vindt Deetman het onwenselijk dat het contract wordt ontbonden, voordat het parlement een oordeel over het voorstel heeft gegeven. --- Vergaderzaal krijgt vorm De nieuwe plenaire vergaderzaal van de Tweede Kamer begint vorm te krijgen. De parlementariërs zullen vanaf 1992, wanneer de eerste fase van de nieuwbouw van het parlement klaar moet zijn, een aanzienlijk riantere zetel krijgen dan de huidige groene bankjes. foto roel rozenburg --- Raad van State contra kabinet Adviescollege wil reserves pensioenfondsen ongemoeid laten Van onze parlementsredactie DEN HAAG - De Raad van State is fel tegen het plan van het kabinet om de overreserves van pensioenfondsen te belasten. Het hoogste adviescollege van de regering heeft minister Ruding en staatssecretaris Koning van financiën geschreven dat indiening van het wetsvoorstel beter achterwege kan blijven. „Niet zenden aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal", schrijft mr. W. Scholten, de vice-president van de Raad van State. Maar het kabinet heeft dat oordeel naast zich neergelegd. Minister Ruding en staatssecretaris Koning hebben het omstreden wetsvoorstel anderhalve week geleden naar de Tweede Kamer gestuurd. De Raad van State is het, zo blijkt uit het vernietigende advies, helemaal eens met de pensioenfondsen, die zich steeds fel hebben gekeerd tegen de redenering van het kabinet, dat bij pensioenfondsen sprake is van overschotten. Ze krijgen de kans de reserves te verkleinen door de premie te verlagen of de uitkeringen te verhogen, zo niet dan moeten ze over de overschottenreserves belasting gaan betalen, aldus de plannen van het kabinet. De Raad van State is het daarmee volstrekt niet eens. „De pensioenfondsen hebben geen beleid gevoerd waarvoor reparatiewetgeving nodig zou zijn", schrijft de Raad van S,tate. Het standpunt van het kabinet, dat de fondsen te hoge premies hebben gehanteerd en daardoor aanzienlijke overreserves hebben opgebouwd berust volgens de raad 'niet op overtuigende gronden. Volgens de Raad van State hebben de pensioenfondsen juist een 'solide beleid' gevoerd. Het voorstel van Ruding en Koning levert de schatkist volgend jaar 185 miljoen gulden op, oplopend naar 740 miljoen gulden in 1994. --- Trendvolgers willen 6 procent Vakbonden leggen eis bij De Koning op tafel Van onze parlementsredactie DEN HAAG - De vakbonden van de trendvolgers hebben gisteren bij minister De Koning van sociale zaken een looneis op tafel gelegd van zeven procent. In totaal zou daarmee een extra uitgave gemoeid zijn voor de overheid van 1.7 miljard gulden. De looneis is bedoeld om de achterstand van trendvolgers op werknemers in het bedrijfsleven weg te werken en gelijk op te blijven gaan met de daar verwachte loonstijging in 1990. Trendvolgers werken bij door de overheid gefinancierde instellingen of organisaties, die uit de sociale premies worden betaald. Het gaat daarbij onder meer om de welzijnssector, de omroepen, de spoorwegen en de gezondsheidszorg. Voor de laatste sector werd eind vorige week een cao afgesloten voor '89. De salarissen van trendvolgers waren de afgelopen jaren, net als die van ambtenaren en de uitkeringen, bevroren. Om volgend jaar gelijk op te gaan met de loonontwikkeling in het bedrijfsleven is volgens de bonden drie procent nodig. Nog eens drie procent willen ze gebruiken om een begin te maken met het wegwerken van de achterstanden op werknemers in het bedrijfleven en voor scholing en kinderopvang. Bovendien is er één procent meer loonruimte nodig voor incidentele loonkosten, zoals periodieken. Volgens de voor de trendvolgers geldende wet is de minister van sociale zaken verplicht de bonden te horen over hun wensen voor het volgende jaar voor hij in de begroting daarover een beslissing neemt. De beslissing wordt daarmee op Prinsjesdag bekend. Nadat de Kamer de begroting heeft vastgesteld, kunnen de cao-onderhandelingen. Voor dit jaar eisten de bonden drie procent extra. Afgezien 'van de gezondheidssector werd het echter 0.75 procent. Een groot deel van de netto-loonsverbetering in de gezondheidssector wordt echter betaald door een verlaging van de prensioenpremie. Dat kost de overheid verder geen cent. --- Smit-Kroes weigert Kamer uitleg over Granaria-zaak Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Smit- Kroes (verkeer en waterstaat) weigert in het openbaar verantwoording af te leggen over haar handelen in de kwestie Granaria. In een besloten overleg liet de minister de Kamer gisteren weten dat zij niets wil zeggen over de affaire, zolang de vraag of zij Granaria daadwerkelijk een schadevergoeding van 9,6 miljoen gulden moet betalen, op de tafel van de rechter ligt. Volgens de bewindsvrouw hoeft zij niet te betalen als Granaria haar lading via de schippersbeurs laat vervoeren. Diverse Kamerleden toonden zich weinig gelukkig met de zwijgzaamheid van de minister. „Maar met een minister die niets wil zeggen, kan je niet debatteren", aldus één van hen na afloop van het vertrouwelijke overleg met Smit-Kroes. Door de weigering is het twijfelachtig geworden of de Kamer Smit- Kroes, die de politiek gaat verlaten, zelf ooit nog ter verantwoording kan roepen. Vermoedelijk laat de uitspraak van de rechter minstens een half jaar op zich wachten. Behandeling is wellicht wel mogelijk als Granaria besluit met eigen vervoer te varen. In dat geval dient Smit-Kroes de 9,6 miljoen aan het bedrijf over te maken. Granaria twijfelt echter over het plegen van eigen vervoer (buiten de schippersbeurs om), omdat dit op grote bezwaren van binnenschippers stuit. --- Ruding moet contract naar Kamer sturen Van onze parlementsredactie DEN HAAG - Minister Ruding van financiën moet het verzekeringscontract tussen de staat en de Nederlandsche Credietverzekering maatschappij (vertrouwelijk) ter inzage geven aan de Kamer. De volksvertegenwoordiging heeft hierover gisteren een motie aangenomen van het PvdA-Kamerlid Melkert. Ze beroept zich op de grondwet, waarin staat dat de regering de Kamer alle gevraagde informatie verstrekt, tenzij het staatsbelang zich daartegen verzet. Ze had minister Ruding daarom al enkele keren gevraagd, maar de bewindsman antwoordde niet. ---