Senaat slaat met afwijzing prestatiebeurs gat van half miljard in begroting Ritzen Studenten houden voorlopig vijf jaar beurs Van onze verslaggeefsters DEN HAAG Dc Eerste Kamer heeft dinsdag dc Prestatiebeurs met één stem verschil verworpen. Studenten die m september gaan studeren, zullen gewoon onder het oude systeem van studiefinanciering vallenen «rijgen vijf jaar beurs m plaats van «er jaar. Minister Ritzen van Onderwijs heeft nu een gat m zijn begroting van vijfhonderd miljoen gulden. Vorige week leek dc prestatiebeurs nog door een meerderheid van dc Eerste Kamer gesteund. öinsdag stemden WD-senator Van Boven en D66-scnator Mertens tegen dc beurs. Omdat drie Eerste-Kamerleden van dc regeringscoalitie afwezig waren en D66---senator Tuinstra te laat kwam voor dc stemming, stemden slechts 34 vóór dc prestatiebeurs en 35 tegen. 'Een tragisch bedrijfsongeval', noemde D66-fractieleider Wolffensperger het. Dc prestatiebeurs hield m dat studenten eerst een lening zouden krijgen, die pas na voldoende studieresultaten zou worden omgezet m een beurs. Ze zouden bovendien nog maar vier jaar beurs krijgen m plaats van vijf jaar. Behalve deze beurs gaan ook dc bezuinigingen op dc kinderbijslag nu niet door. Studenten die aan een particuliere opleiding of m het buitenland gaan studeren, blijven kinderbijslag ontvangen. Het wetsvoorstel voorde prestatiebeurs moet terug naarde Tweede Kamer, maar daarvoor heeft minister Ritzen geen tijd meer. Dcprestatiebeurs zou namelijk al m augustus 1995 worden ingevoerd. Dc minister zei m het NOS- Journaal dat hij zich 'flink m dc kou gezet' voelde en noemde het 'een bittere teleurstelling' dat dc senaat tegen het wetsvoorstel stemde. Hij had zich 'tot het uiterste ingezet. Het 'bedrijfsongeval' kost dc minister dit jaar honderdtachtig miljoen gulden. In 1996 loopt dit op tot i een half miljard gulden. Ritzen zegt dat hij dit probleem niet zelf kan ] oplossen. 'Dat komt voor rekening 1 van het kabinet.' I Ook D66 en WD menen dat dit i een zaak is voor het kabinet. Vol- i gens vice-premier Dijkstal (WD) i heeft Ritzen alles gedaan wat hij i kon doen om zijn wet erdoor te 1 krijgen. 'Nu is het kabinet aan zet.' ; D66-woordvoerder Bakker felici- ( teerde de studenten. 'Laten zij maar i een feestje vieren.' Volgens Bakker i is het ondenkbaar om de rekening < voor het falen van de politici op het bord van de studenten te leggen. ■ ' Voor het gat in Ritzens begroting 1 dient een andere oplossing te wor- ( den gezocht* aldus Bakker. Dc PvdA-fractie m dc Tweede Kamer is van mening dat voor het komend studiejaar dc onderwijsbegroting gespaard moet worden, maar houdt voorlopig nog vast aan dc doelstelling van een miljard gulden bezuinigingen op dc studiefinanciering tijdens het kabinet-Kok. In geen geval wil dc PvdA het geld zoeken m andere onderdelen van dc onderwijsbegroting. Dc afspraken met het basis- en hoger onderwijs moeten intact blijven, vinden dc sociaal-democraten. Tweede-Kamerlid Van der Ploeg: 'We moeten ons aan het regeerakkoord houden. Het ministerie van Onderwijs moet het probleem zelf oplossen. Misschien kan het ministerie een jaar uitstel krijgen voorde bezuiniging, maar zeker geen afstel. Dat miljard aan bezuinigingen moet gehaald worden. Desnoods door dc verlaging van dc basisbeurs en verhoging van-het collegegeld.' Vandaag zal premier Kok overleg voeren met zijn coalitiepartners over dc financiële problemen bij Onderwijs. Vrijdag komt dc kwestie m dc ministerraad aan dc orde. --- Centrale Bank wakkert met massaal opkopen van goud inflatie aan Surinaamse geldpers draait op volle toeren Van onze verslaggever AMSTERDAM De bankbiljettenpers in Suriname heeft het afgelopen jaar harder gedraaid dan ooit. Het aantal Surinaamse guldens dat in omloop is, groeide met vijf miljard van 22 miljard begin 1994 tot 27 miljard nu. Dat blijkt uit een overzicht van het Warwick Research Institute (WRI). dat gemaakt is op verzoek van het Internationaal Monetair Fonds en de Surinaamse regering. De inflatie in Suriname (vorig jaar 370 procent) moet volgens het WRI worden teruggedrongen door afschaffing van overheidssubsidies en het stopzetten van het opkopen van goud en deviezen door de Centrale Bank. Omgerekend in Nederlandse guldens is de Surinaamse gulden op dit moment niet meer waard dan eenderde cent. Vooral het opkopen van goud heeft de geldontwaarding stevig bevorderd. In een poging de Surinaamse gulden 'harder' te maken, heeft de Centrale Bank het afgelopen jaar miljarden guldens uitgegeven aan de opkoop van in Suriname gedolven goud. Dat geld werd door de goudzoekers echter meteen op de zwarte markt omgezet in waardevaste valuta. Doel van de operatie - herstel van vertrouwen in de Surinaamse munt- is volgens het WRI derhalve niet bereikt. De afgelopen twee jaar was het stopzetten van de bankbiljettenpers een belangrijke Nederlandse voorwaarde voor de volledige hervatting van steun aan Suriname. Begin mei ging minister Pronk van Ontwikkelingssamenwerking echter al akkoord met Surinaamse voorstellen waarin monetaire financiering van het begrotingstekort mogelijk blijft. Zo besloot de Surinaamse regering de ambtenarensalarissen te verhogen met 200 procent. Tegelijk worden overheidsubsidies afgeschaft op onder meer brood en benzine. De kosten van de salarisverhoging zullen de helft lager zijn dan de opbrengst uit bespaarde subsidies. President A. Telting van de Centrale Bank is volgens het WRI deels verantwoordelijk voor de explosieve groei van de hoeveelheid bankbiljetten. Andere oorzaken zijn de toevloed van Nederlands geld via illegale wisselkantoortjes, afkomstig van familieleden die hun verwanten helpen overleven. Ook smokkel en drugshandel vergroten de hoeveelheid Surinaamse geld en wakkeren de inflatie aan. Ook de jongste overheidsmaatregelen zullen dit effect hebben, voorspelt het onderzoeksinstituut, want door-de afschaffing van de prijssubsidies zullen de prijzen van levensbehoeften fors stijgen en daarmee ook de inflatie. Het WRI vindt de maatregel niettemin noodzakelijk om op langere termijn een halt toe te roepen aan de geldbehoefte van de overheid. --- INHOUD ECONOMIE 2 PAULINE TERREEHORST 7 FAMILIEBERICHTEN 7 PERSOONLIJK 9 BLOKKEN 9 FORUM 11 COMMENTAAR 1 1 GEACHTE REDACTIE 11 DE VOORKANT 13 KUNST/ISBN 15 SPORT 16 en 17 AMSTERDAMSE EFFECTENBEURS 18 BEURS 19 KOKEN/PUZZEL/STRIP/WEER 20 TV-PROGRAMMA'S 20 MEDIA/DAG IN DAG UIT 21 --- Pagina 7: Studentenleidster Kysia Hekster gilde toen ze het hoorde De chronologie van de prestatiebeurs Pagina 11: Commentaar --- Dordrecht laat asielzoekers klussen doen ANP DORDRECHT De gemeente Dordrecht gaat asielzoekers inschakelen bij het verrich-' ten van eenvoudig werk. Samen met banenpoolers gaan ze in het project Buurt-Service-Teams klussen opknappen in een aantal wijken. Het experiment duurt een jaar. De werkzaamheden variëren van het opruimen van zwerfvuil en het plaatsen van hekken tot het onderhouden van plantsoenen. De asielzoekers krijgen voor hun werk het symbolische bedrag van één gulden per uur. Een reguliere honorering is wettelijk niet mogelijk, omdat de vluchtelingen in afwachting zijn van de beslissing of ze in Nederland mogen blijven. Acht asielzoekers zijn bij een team ingedeeld, ruim honderd staan op een wachtlijst. Ze krijgen intensieve begeleiding van een gemeentelijke werkmeester. Zij krijgen een spoedcursus Nederlands, zodat ze kunnen communiceren met bewoners van de wijken waar ze werken. De vluchtelingen hebben dezelfde rechten en plichten als de banenpoolers. --- De vooruitzichten voor donderdag t/m zondag: Koel en wisselvallig met vooral aanvankelijk perioden met regen. Middagtemperatuur rond 15 graden. Uitgebreid weeroverzicht op pagina 20 --- Deel gijzelaars in Bosnië zou zijn vrijgelaten AP, AFP, Reuter PALE/SARAJEVO/BELGRADO De Bosnische Serviërs hebben volgens hun persbureau SRNA dinsdag minstens 58 gegijzelde blauwhelmen vrijgelaten. SRNA meldt aat de VN-soldaten dinsdagavond Per bus in Zvornik, aan de grens met Servië, arriveerden. Zij zouden °aar wachten op een andere vrijgelaten groep gijzelaars, alvorens de grens bij Karakaj over te steken. De berichten konden vannacht nog niet door onafhankelijke bronnen worden bevestigd. Volgens het persbureau BÈTA in Belgrado hebben de Bosnische Ser- v'ers dins'dag besloten in totaal ongeveer honderd gijzelaars te laten gaan. De komende dagen zouden meer gijzelaars vrijkomen. De groep van 58 blauwhelmen estaat uit 43 Oekraïners, veertien ransen en een Spanjaard. De saenstelling van een tweede groep nlgelaten gijzelaars was dinsdagavond nog onbekend. De officiële overdracht van de gijzelaars, die gepland voor drie uur dinsdagn'ddag, Züu tot een uur afgelopen "acht zijn vertraagd. BÈTA citeerde dinsdag een ano«eme Bosnisch-Scrvische functioaris, die zei dat de Serviërs in ruil oor de vrijlating van de NAVO de erzekenng hadden gekregen dat I,, , bondgenootschap van verdere '*?,btaanvallen zal afzien. Die aaneen vormden voor de Bosnische erviërs aanleiding voor de gijzelaconri 'eider Karadzic stelde in de nndcrn.andelingen voor vrijlating t a zien van verdere luchtaanvaldr? l voonvaarde, maar dit werd oor het Westen steeds afgewezen. avnlü?8eliike toezegging kon gisterv°nd niet worden bevestigd. volgens de VN waren vóór de "llating van dinsdag nog 256 'l11*'helmen in Bosnisch-Servimi e handen. Maar de Franse pretj 'er JuPpé zei in een speciale zitg van het Franse parlement dat Bprf 343 VN-soldaten werden vastsenouden 'onder wie 105 Fransen'. sJuPPé waarschuwde de Bosni- Zelft erviérs dat zij 'een weg van 2 I ernietiging inslaan' als alle gijee aars niet snel vrijkomen. 'Ik doe Su» dringende oproep aan hen de 'c'dale impasse te doorbreken. waarin zij door het schenden van dc internationale verdragen terecht zijn gekomen', zei Juppé. Dc Griekse minister van Buitenlandse Zaken Papoulias en zijn collega van Defensie Arsenis hadden dinsdag in Belgrado een ontmoeting met dc Servische president Milosevic over dc gijzelingskwestie. Papoulias zei na afloop 'binnen enkele dagen' positieve resultaten van het overleg te verwachten. In dc vrijlating van dc groep VN'ers van dinsdag is vermoedelijk net als vrijdag een belangrijke rol gespeeld door dc Servische president Milosevic. Diens afgezant Stanic onderhandelde ook dinsdag in Pale met dc Bosnisch-Servische leiders. Maar volgens westerse diplomaten lijkt Milosevic voorlopig te volharden in zijn tactiek om via dc gijzelingskwestie zijn positie in dc onderhandelingen over verzachting van dc economische sancties tegen zijn land te versterken. Dc Russische minister van Buitenlandse Zaken Kozyrev zei dinsdag na gesprekken met zijn Britse ambtsgenoot Douglas Hurd dat hij 'enigszins gerustgesteld' is over dc inzet van een snelle troepenmacht in Bosnië door NAVO-landen. Kozyrev zei tevreden te zijn over dc verklaring van Hurd dat 'alles binnen het kader van het VN-mandaat plaatsvindt en onder verantwoordelijkheid van dc VN. Maar dc minister voegde daar aan toe dat het inzetten van tienduizend man troepen 'het gevaar van afglijden in zich bergt naar een soort strafexpeditie jegens dc oorlogvoerende partijen, en met name jegens dc Serviërs. Moskou blijft bij zijn opvatting dat inzet van1 dc troepenmacht in daadwerkelijke gevechtssituaties onacceptabel blijft. Dc voorzitter van dc defensiecommissie van dc Eerste Kamer van het Russische parlement. Alexander Epimachov. beschuldigde het Westen er dinsdag van met dc snelle troepenmacht •Rusland van dc Balkan te willen verdrijven. Opdelingsplan enige kans op vrede Een eventueel Russische veto in de Veiligheidsraad tegen het sturen van de troepenmacht is nu zeer onwaarschijnlijk. Volgens westerse diplomaten speelt daarbij ook een rol dat de Russen, aan de vooravond van de top van de G-7 in het Canadese Halifax, de relaties met het Westen niet in gevaar willen brengen. Vassili Pospelov, lid van de buitenlandcommissie van de Doema, zei dinsdag het zelfs niet uit te sluiten dat Rusland een bijdrage aan de troepenmacht zal leveren 'als meer duidelijk wordt over de wijze van opereren daarvan en wij daarmee kunnen instemmen. Pospelov wees op de 1500 Russische blauwhelmen in ex-Joegoslavië, 'die ook beschermd moeten worden. De voortdurende Bosnisch-Servische blokkades van Sarajevo en ander Moslim-enclaves veroorzaken toenemende problemen voor de humanitaire hulpverlening. Volgens Mark Cutts, hoofd van het Hoge Commissariaat voor de Vluchtelingen (Unhcr) in Sarajevo is de situatie in die stad erger dan ooit. 'De luchtbrug van de Unhcr naar Sarajevo is nu twee maanden afgesloten en er zijn twee weken lang geen konvooien over de weg de stad binnengekomen.' In Bihac en Gorazde, twee veilige zones' in noordwest-Bosnië, kwamen dinsdag volgens de VN zeker zes mensen om het leven toen de steden dinsdag door Bosnische- Servische artillerie werden bestookt. Volgens de Amerikaanse televisiezender CNN heeft een bron uit de omgeving van de Bosnisch-Servische leider Karadzic verklaard dat de Amerikaanse piloot die vrijdag met zijn F-16 boven Bosnië werd neergehaald niet gevangen is genomen. Er zou nog steeds naar hem worden gezocht. Het Pentagon meldde dat er dinsdag geen signalen van de piloot meer werden ontvangen, wat de vrees dat deze toch bij de crash is omgekomen versterkt. Aan de al aanwezige tweeduizend man Amerikaanse troepen in het Noorditaliaanse Vicenza zullen spoedig 1500 uit Duitsland afkomstige manschappen worden toegevoegd. Zij zullen deelnemen aan de oefening 'Mountain Shield'. De VS zeiden maandag dat zij 3500 soldaten gereed houden om te assisteren bij een eventuele terugtrekking van de VN uit Bosnië. Kroatische milities hebben dinsdag de hoofdbevoorradingsroute afgesneden van de Serviërs in de enclave Krajina in Kroatië. Het gaat om de weg van de hoofdstad Knin naar Grahovo, die de Serviërs verbinding gaf met Bosnië en Klein- Joegoslavië. Kroatische milities, gesteund door het regeringsleger veroverden ten zuidoosten van Knin een strook land van ongeveer vier kilometer en kregen daarmee controle over de berg Veliki Bat, van waaraf de doorgaande route gecontroleerd kan worden. Knin is door de opmars binnen bereik van de Kroatische artillerie gekomen. De Bosnisch-Servische televisie meldde dinsdagavond dat vanuit het Kroatische Rajevo Selo een raketaanval is uitgevoerd op Brcko in noord-Bosnië. Het plaatsje, dat onder controle van de Bosnische Serviërs staat, heeft een groot strategisch belang. Er is een omvangrijke troepenmacht gelegerd. De voormalige Zweedse premier Carl Bildt (45) volgt mogelijk Lord David Owen op als onderhandelaar van de Europese Unie in ex-Joegoslavië. Bildt, momenteel leider van de conservatieve oppositie, reist vandaag naar Parijs om daar te spreken over zijn kandidatuur. Frankrijk fungeert momenteel als voorzitter van de EU. De Griekse minister Arsenis, Radovan Karadzic, het hoofd van de Servische staatsveiligheidsdienst Jovlca Stanisic en de Griekse minister Papoulias (van rechts af) tijdens hun overleg maandag in Pale. Gisteren spraken de Grieken in Belgrado met Slobodan Milosevic. foto reuter --- Treinverkeer naar Zeeland enkele dagen gestremd ANP GOES Het treinverkeer van en naar Zeeland zal mogelijk vier tot vijf dagen gestremd zijn. Oorzaak is een kapotte relaiskast van de Nederlandse Spoorwegen. Als gevolg daarvan kunnen overwegen en seinen tussen Rilland-Bath en Kruiningen-Yerseke niet meer worden bediend. Tussen Bergen op Zoom en Kruiningen rijden bussen. De schakelkast is maandagavond stukgereden door een automobilist uit Rijmerswaal, die de macht over het stuur had verloren. Bij de bestuurder is een ademtest afgenomen. Het aanleggen van een noodvoorziening, zoals NS eerst hebben overwogen, blijkt bijna net zo veel werk te zijn als een definitieve reparatie 'We kunnen het beter in één keer goed doen', aldus een woordvoerder van NS. Op zichzelf kunnen er wel treinen rijden, maar dan moeten ze alle overgangen 'aanrijden. De spoorbomen gaan dan pas dicht als de trein over een schakeling in de rails rijdt en al bijna op de overgang is. Dat levert volgens NS te veel vertraging op. --- KLM-piloten staken donderdag opnieuw Van onze verslaggever AMSTERDAM De KLM-piloten staken donderdag voor de tweede keer in negen dagen. Van tien uur 's ochtends tot vier uur 's middags zullen er geen KLM-vliegtuigen van Schiphol vertrekken. De Vereniging van Nederlandse Verkeersvliegers (VNV) kondigde dit dinsdag aan na het mislukken van een bemiddelingspoging van oud-premier en KLM-commissaris B. Biesheuvel. De KLM overweegt naar de rechter te stappen. President-directeur P. Bouw verwacht niet dat de acties van morgen kunnen worden verhinderd, maar wil hiermee stakingen in de toekomst voorkomen. Bouw wil via gerechtelijke stappen bemiddeling afdwingen en de macht van de vliegers doorbreken. VNV-president B. Baksteen reageert geschokt. 'Dit is bijna schandalig. Het gaat niet om macht, maar om vertrouwen.' De KLM en de VNV waren elkaar in het cao-conflict zeer dicht genaderd. 'Maar gebrek aan vertrouwen veroorzaakte de breuk', zegt de VNV. Volgens de verkeersvliegers was het mogelijk door het voorlopig •parkeren' van de loonsverhogingen en de verlaging van de pensioenpremie een cao af te sluiten zonder dat het extra geld kostte. Afhankelijk van de uitkomst van een onderzoek naar de kosten van de piloten zou het geparkeerde geld naar de vliegers gaan of terugvloeien in de kas van de KLM. De KLM was vrijwel akkoord met de cao-voorstellen, maar wil pas tekenen als er overeenstemming is over het loonkostenonderzoek. De KLM vindt de eigen vliegers in vergelijking met de buitenlandse collega's te duur en stelt daarom voor te snijden in de loonkosten door de pensioenleeftijd van nieuwe piloten te verhogen van 56 tot 60 jaar. --- HET WEER Weersverwachting tot vanavond: In de ochtend regen, in de middag opklaringen, afgewisseld door een bui. Middagtemperatuur rond 14 graden. Matige wind, aan de kust en op het IJsselmeer krachtig, in de middag draaiend naar west tot noordwest. --- Advertentie 10 gulden. Gezellig samen naar Di nnalp debios- « 11 BIC Zie de actievoorwaarden in de winkel, g Rl/iltfï Tij Arie| Futur°fFutur coior, V *^Joé\muuuuum navulpak 1.5 Kilo -| AQQ Unßm m\ ièm' ■"■*'*' DL*lkl Vizir Ultra of Color, -l 't QQ uuumumw* navulpak 2 kilo LL.^JZJ s u één van deze produkten Dreft Compact, Ko°Pt, krijgt ude Nationale bios- navulpak 1.8 kilo *l QQQ c°opbon cadeau ter waarde van Xè2& A.L.ÏÖU Deze week alleen bij Albert Heijn. Oh Aanbiedingen gelden t/m zaterdag 10 juni a.s.. --- Advertenties Looking for Mr Brilliant? BF.I. VOOR lIOOF.K OPGELEIDEN ONS HOOFDKANTOOR: 085-452 554 Prachtige strakke banken in soepel ijzersterk rundleder voor jarenlang gebruik. In diverse mobie kleuren. 2 + 3zrts "5-^ voor \V*-- * \W- X\J/ 2990^1^/ banken ook ** \* los leverbaar Gratis transport in Nederland fJencikoya) (international) Kwaliteit, design, voordelig AMSTERDAM-C: Molsteeg 12, hoek Spuistraat. AMSTERDAM: Gelderlandplein 46. ARNHEM Bakkerstraat 6. DEN HAAG: Lange Poten 41. EINDHOVEN-C: Rechtestr. 62. GRONINGEN Oosterstraat 27. LEIDEN-C: Haarlemmerstraat 52a. ROTTERDAM: Lynbaan 31-33. UTRECHT: Gildenkwartier 173, (Hoog Catharijne) INFORMATIE TELEFOON: 06 - 899 88 50. --- Afstuderen met Deelcertificaten voor een HBO- Deeltijdj j k\ opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening 1 BflSss-— =>"* Schoolstraat 35-Arnhem [ Tel. 085-713232 ■ i 1 Sociale Faculteit Hogeschool Gelderland --- | de Voo i*l*«i ii t . .1..\..1L.L^....i | Ontdek de andere kant van de Volkskrant. I ! 4HELEWEKEN ! | VOOR Fl6,50 ! I Noteer mij voor zon introductie-abonnement. i Naam: I Straat: I Postcode: _ i 1 Plaats: , | Telefoon: (i.v.m. controle op bezorging) Aansluitend neem ik een abonnement en ik betaal per: I D maand f 35,50 D halfjaar f 186,50 1 D kwartaal f 98,50 D jaar f 365,50 I Deze aanbieding geldt alleen in Nederland. I Bij automatische overschrijving betaalt u f 2,50 minder per betaalperiode, i I U zult over deze mogelijkheid nader bericht ontvangen. Deze bon in een open envelop zonder postzegel sturen naar de Volkskrant. Antwoordnr 2277, 1000 PA AMSTERDAM. Bellen kan ook: 020-362 62 22. Voor postabonnees geldt een kleine verhoging. g 710371 002009 --- Senator minuut te laat om Ritzen te redden Van onze verslaggeefsters DEN HAAG Tijdens de afscheidsreceptie van de oude Eerste Kamer klinkt opgewonden geroezemoes. Op de valreep heeft de senaat weer eens getoond dat met hem niet te spotten valt. Sinds het aantreden van het paarse kabinet zijn de bezuinigingen op het hoger onderwijs en de studiefinanciering de grootste horde gebleken. Net als minister Ritzen de laatste sprong neemt, wordt hij beentje gelicht. Met 35 tegen 34 stemmen verwerpt de Eerste Kamer zijn wetsontwerp. Verbeten en zo wit als een laken beent Ritzen na de uitslag de Ridderzaal uit. Voor de camera spreekt hij later van een 'bittere teleurstelling. Dat moet het zeker voor hem zijn, want deze uitslag was niet nodig geweest. De coalitie had een meerderheid van 40 van de 75 zetels. Maar zowel een senator van D 66 als een van de WD ging tegen het eigen fractiestandpunt in. Daarbij kwam dat er twee WD'ers en twee D66'ers afwezig waren. Afspraken om hun stemmen weg te strepen tegen CDA-tegenstanders van het wetsontwerp waren niet goed gemaakt. D66'er Elida Tuinstra kwam toch nog binnenrennen, opgehouden door bezoek aan de dokter, maar ze was een minuut te laat om de reddende stem uit te brengen. De scheidende WD-senator Van Boven heeft geen spijt van zijn laatste daad. 'Ik zou mijn zelfrespect verloren hebben als ik overtuigingen die ik vijftien jaar heb uitgedragen, zou hebben verloochend door voor Ritzens prestatiebeurs te stemmen.' Van Boven vindt de uitslag niet erg: Ritzen verzint wel weer een betere wet. Ook D66-dissident Mertens is vol vertrouwen over de gevolgen van zijn tegenstem. 'Als de storm is uitgewoed, zal men merken dat het heel zuiverend werkt.' Voor de D66-senator is het ook een protest tegen de mentaliteit. 'De Eerste Kamer is geen technische wetgevingsmachine. De meeste senatoren vatten hun taak te bescheiden op.' Het is geen toeval, denkt D66'er Schuyer, dat de twee tegenstemmers uit de coalitie vertrekkende kamerleden zijn. Zij staan losser tegenover het regeerakkoord. Hij noemt het in dat verband dan ook buitengewoon onverstandig om dit belangrijke wetsontwerp op de laatste zittingsdag te behandelen. PvdA-senator Van den Berg ziet aanleiding te overwegen om de-Eerste Kamer niet pas maanden na de provinciale-statenverkiezingen te installeren. 'In die fase vindt een psychologische afbraak plaats.' De kieswet zou op dat punt moeten worden gewijzigd, zodat de periode dat de chambre de réflexion een onvoorspelbaar element is, zo kort mogelijk duurt. ---