UITVOERING VORIG JAAR LEIDDE TOT TUMULT Bayreuth-publick blijft komen ondanks ,schokkende’ Wagner
_V,}e gedacht mocht hebben dat Leiding van de Bayreuther kjfpiele bezweken is voor het f\a-* tumult, waarmee het voiWt r **e jubileumenscenering \ Gehard Wagners Ring des üCk Ungen is ontvangen, vergist ; Siegfried zal opnieuw in op het toneel van het St3ielhaus in het Zuidduitse In Je verschijnen, in plaats van Hjh 6l* soort berenvel. De opeiij Ssscéne van Rheingold zal op\!h fiesitueerc* zyll DiJ een I*s .am en de Rheintöchter zul» l(j^lch er weer als prostituees ..schokkende" details brach%f. wagnerliefhebbers vorig jaar — Nvai eeuwfeest van dit Wagner% 3 — tot het uiten van luidruch. s_r ?°ms furieuze protesten, waar- SraulaaHneegebrachte «uitjes niet % *«en. Dit alles als reactie op de ■ lficp de i°nSe Franse regisseur pio». chéreau, die de befaamde te- %sl*van Wagner (Rheingold, WalrTSin fried en Götterdammerung) om een beeldenstorm had S HaderBelijke rigoureuze aanpak Jl h» ,°Pera,s van Wagner is sinds Sf eBln van de jaren vijftig niet %,„voorgekomen, toen Wagners Nti n Wieland voor de nodige se'na*5e'na* door af te rekenen !S decors en alles op !%J| e tonelen in zeer eigentijdse S*l wp tei> zette. Chéreau besloot Ndï te breken met deze symbo/ %i.;"* Wende opvoeringen, die Wie- J*Cv een nieuwe Bayruethstijl had A|* verheffen. De resultaten wa%wj*s geniaal, maar op sommige «*°tu l 00k n°Sal verwarrend en F iei (onder meer door tijdgebrek ' werd nader! «He Cl»éreau niet ten onrechte . c«us aangevoerd).
Dirigent Pierre Boulez (links), de Engelse sopraan Gwyneth Jones, de Duitse tenor René Kollo en de Franse regisseur Patrice Chèrar tijdens een repetitie in Bayreuth.
---

Tegenstrijdig
%%i' ,mg is in 'eite een zeer tegen- I'S s|*erk en dat heb ik ook willen A%e» De betekenis van de Ring, |j 3 ... gesitueerd in een kapitaliseer P6l*' wordt veel indrin- A&* w!an het publiek getoond. Vanf «is ook de felle reijij.vet publiek voelt zich nametovfl ** aangesproken, terwijl het Ui'S aostracte Wielandproduktles W^Whot kon blijven. Ik heb er «V,? ilt , hoeven te verzinnen. Alles pi CNéL a,at zit al in de Ring i» feißuK?! ren- Dus eigenlijk jouwde 1 nSS»1, Wagner zelf uit in plaats 3 v«,.llet Chéreau in een eerder 1 b* we?è skrant gepubliceerd intert' ai^nvl°ed aan publiciteit door \<t cttit J* gevallen gefascineerde cri/ lh °t h! he'e wereld (of ze nu posi- I & ?!?atief reageerden) heeft tot 't -h* Wa«ad dat de bijna zestigdui-j Ceuth!Uen <Ue dit jaar voor de » !r Festspiele — openings-7 Ai\ ai ,g °P 23 juli — beschikbaar y ivs >vevlang totaal zijn uitverkocht !i> i4?JJes hVoj«edig aan de vraag naar A iSJeö "adden moeten voldoen dan II C 1 We WaBners tetralogie wel *SS &>« in Pla*~ van drie keer ,j weet het hoofd van de t, X oswald Georg 5 * «nelden.
---

Boulez
dus dat de Ring in de 8» a 5 Patrice Chéreau en met lHg6„. Fransman, Pierre Boulez, ««•2N w,Weer terugkomt Al heeft '<1 i *C_, laten weten dat hij ale PrSÜJf Slad wil strijken, die emtère in 1978 wel degelijk * T» *ow:aren. Details over de rel(Cor<leh u eyenwel niet verstrekt, 08ehetin aakt -k ging het om' Bauer wil wel kwijt dat de veranderingen die Chéreau gaat aanbrengen geen stap terug naar meer traditionalistische opvattingen zal betekenen. „Zijn basisopvatting blijft dezelfde,, met een grote nadruk op ontmythologisering en psychologisch realisme." Ook de spectaculaire toneeleffecten van ontwerper Richard Peduzzi zullen gehandhaafd blijven — dus weer de stuwdam in de vervuilde Rijn in Rheingold en de grote, het hele toneel overspannende, brug in Götterdammerung. Ook Pierre Boulez zal weer van de partij zijn, hoewel het volgens oude Bayreuth-tradities uit alle windstreken samengestroomde orkest na afloop van de laatste voorstelling in 1976 weigerde met hem op het toneel te komen. Een deel van de orkestleden wilde zelfs dit jaar niet terugkeren naar het Wagnerheiligdom als Boulez weer zou worden geëngageerd. Wolfgang Wagner, de enige nog levende" kleinzoon van de componist en de huidige leider van de Bayreuther Festspiele, heeft echter voet bij stuk gehouden en waar gemaakt wat de Duitse bondspresident vorig jaar tijdens de openingsplechtigheid zo belangrijk noemde: dat Bayreuth na de Tweede Wereldoorlog door de beide kleinzoons van een soort heilige tempel in een theaterwerkplaats is veranderd.
---

Expressie
Chéreau is inmiddels al weer aan de repetities begonnen en hij schijnt aUe moeite te doen om nog meer dramatische expressie bij de zangers los te krijgen dan vorig jaar al het geval was. Harold Schonberg, van de New Vork Times, schreef daarover onder meer: „Maar uiteraard waren er ook mensen die het op prijs stelden wat Chéreau met de Ring had gedaan. Hun stelling was dat tegenover alles dat niet helemaal uit de verf kwam wel een passage stond die je knap, geniaal of verhelderend zou kunnen noemen. In hun ogen was Chéreau een echte theaterman, vol met ideeën en toegerust met de capaciteit zangers te kneden volgens zijn wil en ook werkelijk acteurs van hen te maken. Is er ooit een Ring opgevoerd, vroegen ze dan telkens weer, waarin zói goed werd geacteerd? Over het antwoord was iedereen het eens, zelfs de oppositie: nooit" En wat blijkt nu? Dat zelfs de oude Bayreuth-garde en de verstokte traditionalisten weer kaartjes voor het Wagnerfestival van dit jaar hebben gekocht, volgens Bauer. Op de vraag of hij de komende weken tijdens en na de voorstellingen weer net zon tumult verwacht als vorig jaar, zegt hij: „Wij doen ons best om zo goed mogelijk begrepen te worden, zowel op het toneel als via de programmatoelichtingen."
---

Tannhãuser
Behalve driemaal de complete Ring — in totaal twaalf voorstellingen — brengt Bayreuth dit jaar nog de uit 1972 daterende enscenering terug van Tannhauser. door Götz Friedrich (de man van wie we net die in hoge mate fascinerende Salomé op de televisie hebben gezien), een produktie van Tristan und Isolde door August Everding (1974) en tot slot de recente visie (1975) van de baas van Bayreuth — Wolfgang Wagner — op Parsifal.
Behalve uit Duitsland komen de meeste Wagnerfans uit Frankrijk, Engeland, Japan en Amerika. Ondanks de enorme druk op de kassa heeft Bayreuth zijn prijzen niet verhoogd. Voor 12 Mark kan een gewone sterveling achter op het balkon zitten, terwijl de beter gesitueerden 130 Mark hebben neergeteld voor de eerste zes rijen. De Duitse en Franse radio zullen in ieder geval een aantal rechtstreekse radio-uitzendingen verzorgen, zodat er voor de liefhebbers in het oosten en zuiden van het land zeker het een en ander is op te pikken vanaf 23 juli.
HANS HEG
---

Vaticaan blijft geduldig jegens Lefebre
('lmk flip — IVI fc'lsttsj? Ta de «aab vu de tradi- NSS fa», aartsbisschop Lefebre, SSyij*»'Vl -eb wellicht ge- Na J° v»»Ü? hMn *• excommnnice,H«Vrd!?*arde een Vaticaanse StNeSS*0 ««geerde daarmee &ISW* de wijding van de 14 e maan<* in het Zwitser- Sa CoLVa? de rebellerende Lefebre B*t de wij- Baan ondanks een pauselijk aSesS?-ï*febre al geschorst V« di**«**? functies. De enige X,1?6 J*aa,f'bhjft' is excommuni- Straf die de roomsm*. d °<*derr akenL De Vaticaanse Solat de S? k»! s de Franse bisschop V Cr*,*" Keven om tot inv£v Baan! alvorenB tot uitsluiting bfeJvowl vandaag in Mexico &*?* X??Lhet Pranse «*rsbu* fc^C^M£*caans* regerin« Sh? .W di„,et Me»caanse episcc- Sh fcebbe-Pkm'rtieke missies op- S_* ve?i»gegeven ****" «een !ö!Sf.,ïa_—•* \ _» •\ RSt De vin is 2» 2^Wr»^apel moet h<* "giO- N?^°r SS*? wor«ien van de in £ «£ x?. gestïchte "G«nee>v f vL v om het verzet tewn i>K>«* Vh?. het tweede Vaticaan- A Dundelen.
---

Ziekenhuizen gaan samen in federatie
ENSCHEDE — Negen ziekenhuizen to Twente hebben besloten samen te gaan in een federatie, die overigens wel de vorm van een regionaal orgaan moet krijgen en waaraan de deelnemende slekenbttizen ook belangrijke bevoegdheden dienen over te dragen. De betrokken slekenbnisen hebben dit zaterdag meegedeeld. Reeds jaren werd overlegd over een of andere vorm van samenwerking in Twente tussen de ziekenhuizen. Toen drie jaar geleden duidelijk'werd dat een volledige fusie afstuitte op het onaanvaardbare van enkele betrokken instellingen, werd besloten een minder radicale weg in te slaan, waarna men op een federatieve samenwerkingsvorm kwam. De belangrijkste bevoegdheden van de federatie liggen op het terrein van een optimale spreiding van de ziekenhuisvoorzieningen en de medische specialismen in heel Twente en de coördinatie daarvan. .
---

Executie in Oeganda
NAIROBI (AP) — Een onbekend aantal werknemers van de Oegandese telefoondienst en het electrlciteltabedrijf dat in Januari was gearresteerd nadat de stroomvoorziening in de hoofdstad Kampala en elders In bet land gedurende acht nor was uitgevallen, is, naar zondag in Nairobi «erd vernomen, terechtgesteld. Een militaire rechtbank had de mannen schuldig bevonden aan sabotage en na een geheim proces werden zij eveneens in het geheim gedood
---

TELEVISIE EN RADIO Toekomst van VARA: zangvereniging
Het minst prettig is de vakantie voor degenen die een herexamen of een taak kregen. Terwijl andere kinderen buiten spelen moeten dè kwakkelgevallen zich in het zweet werken om straks toch mee te mogen met de geslaagden. Het is dan ook niet te. verwonderen dat juist de VARA en de VPRO in de luiermaanden hard doorploeteren. Bij hen was de schrik het grootst toen mjjtiister Van Doorn een paar weken geleden de cijfers van de laatste proefwerken bekend maakte en liet weten dat het ledental van deze omroepen hoogst geflatteerd was, omdat een groot aantal getekenden niet voorkwam op de lijst van de Dienst Omroep Bijdragen, die moet bijhouden wie zijn kijk- en luistergeld betaalt Dit laatste is wettelijk noodzakelijk willen leden echt als leden tellen. Nu is die Dienst net als een jury bij de Tour de France wanneer tijdens een massaspurt het apparaat van de fotofinish uitvalt, zodat niet alle genoteerde rugnummers precies kloppen met de renners die voorbij snellen, maar zolang de DOB niet verbeterd is, geldt zijn uitspraak als een pauselijk decreet Tegenspraak wordt niet geduld.
Waarom heeft Van Doorn opeens zo nauwkeurig de letter van de wet toegepast? Omdat hij het niet gedaan kreeg deze wet te veranderen, mede door tegenwerking vanuit de omroepen zelf. Niet in de laatste plaats bij de VARA, waar Van Doorn van meet af aan als bedreiging werd gezien, is de wind omgeslagen naar een steun aan de denkwijze van de bewindsman, nu deze gezegd heeft: Als jullie niet willen meeveranderen, dan moet je het zelf maar weten, dan ga ik me eens secuur aan de bestaande regels houden. Gevolg: verslagenheid en paniek in Hilversum, nieuwe acties om de ondergang te voorkomen. Terwijl naarstig nieuwe leden worden opgetrommeld, gaat de socialistische omroep tegelijk alternatieven zoeken, voor het geval de onverhoopte degradatie tot B-omroep een grote vermindering aan zendtijd tot gevolg zou nebben en al die honderdduizenden leden opeens uren vrije tijd krijgen waarin ze niets te doen hebben, omdat hun eigen club niet uitzendt Het is inmiddels duidelijk geworden wat het geheime plan van Kloos is: de VARA wordt bij degradatie een zangvereniging. Wie niets beters had te doen en zaterdagavond televisie keek, is het misschien ontgaan, maar deze avond was één grote oefenwedstrijd. Als zangvereniging wil de VARA in ieder geval hoge ogen gaan gooien en daar kan niet snel genoeg voor getraind worden. En zo kwam het dat er om te beginnen een uur lang door bejaarden uit het gehele land getoond werd hoe toekomstige leden zich hebben op te stellen. De oude socialistische strijdliederen liggen bij dé jongeren misschien wat minder in het gehoor, maar er is een uitgebreid repertoire over aan prachtige vaderlandse liederen die eveneens grote voldoening zullen schenken.
Het was in dit kader achteraf ook geen toeval dat niemand minder dan de omroepsecretaris van de VARA, na Kloos de belangrijkste functionaris, een Hilversums koor huldigde dat uitbundig zong: „Goedenavond, goedenavond, we zijn weer bij elkaar. Trombommel, trombommel, harmonica en fluit". Hoog genoteerd stond ook het Reinalda Koor met „Een vrolijk feestlied voor de Hollandse jeugd" en het dameskoor De Kringloop viel met „Omdat eeuwig, eeuwig, eeuwig mogen vrolijk zijn" ook al in de prijzen, met lof van de omroepsecretaris. Wanneer deze aanwijzing voor de toekomst van de VARA nog niet overtuigend genoeg was, moet het toch wel opgevallen zijn hoe ook Henk van Montfoort zich in het volgende gevarieerde programma vanuit de schouwburg te Middelburg Ontzettend uitsloofde om een zaal supporters aan het zingen te krijgen. Van Montfoort, een steen des aanstoot» voor de linkervleugel van de VARA tijdens de mislukte revolutie van een tijdje terug is weer paraat, nu zang en dans omhooggeschoven zijn in de prioriteiteft van het VARA-pakket Het blad van de concurrerende AVRO heeft niet zonder leedvermaak deze week nog eens opgemerkt dat Van Montfoort in België werd uitgeroepen tot „ergerlijkste TV-figuur" en ik moet zeggen, dat ik me toch langzamerhand ga scharen achter de groeiende fan-club die eist dat Van Montfoort moet blijven. Hij is een ideale gangmaker voor gezellige bijeenkomsten en zal zeker voortreffelijk werk verrichten bij de bonte avonden die we straks helaas niet meer op het scherm zien, als de VARA niet meer zendt maar zingt * Bovendien was het aan onze Henk te danken dat we sinds zaterdag weten dat de kleurige borstlappen die Zeeuwse damesboezems accentueren en tegelijk aan het oog onttrekken aldaar „beuken" worden genoemd. Een programma met véél informatie en véél muziek, was er dan ook aangekondigd. Dat de VARA er niet voor terugdeinst tijdens de nieuwe acties ook aanhangers van andere omroepen te winnen, bleek bij de verschijning van Ted de Braak (NCRV), die veel applaus kreeg voor een liedje van André van Duin (TROS). En zo beleven we zelfs in deze stille zomermaanden nog enerverende tijden. Let daarbij vooral ook op de reportages van de Tour de France. Joop Zoetemelk schijnt gisteren de Tour verloren te hebben omdat een andere coureur volgens zijn zeggen gestuit was op een „spectateur" en Joop meesleurde in zijn val. En zaterdag was onze landgenoot Henk Lubberding vlak vóór de finish nog even ontsnapt, maar zijn poging mislukte volgens Fred Racké, omdat Lubberding te veel had „geetelefoneerd". In wielerkringen betekent deze uitdrukking dat een renner te duidelijk laat merken dat hij wil demarreren. Dat is natuurlijk ook een waarschuwing voor de VARA: niet te veel telefoneren met zangwedstrijden, want straks zit iedereen te bellen of te zingen, terwijl het nog helemaal niet zeker is of Kloos er minder werk van mag maken. PETER VAN BUEREN
---

Twee soorten ordening OVERBOEKEN GESPROKEN
XJET zal wel toeval zijn: de** gelijktijdige verschijning van de fotografische herdruk van alle verschenen nummers van De Vliegende Hollander en de Nederlandse vertaling van Taylor's recente en uiterst compact geschreven geschiedenis van De Tweede Wereldoorlog. Wel een leerzaam toeval trouwens.' De volle, chaotische mep van propagandistische verslaggeving tussen '43 en '45, tegenover het gekoelde destillaat van dertig jaar achteraf studie. Zoiets als de opgewonden Holland-België-reportage van Willibrord Nieuwenhuis op het mariniersochtendje bij De Punt tegenover het totale beeld dat ooit van de kaping gereconstrueerd moet kunnen worden. De Vliegende Hollander heeft twee jaar bestaan:'vanaf mei '43, toen bezet Nederland zn radiotoestellen aan de Duitsers moest afdragen en in Londen werd gevreesd dat we dus. voortaan helemaal aan de heidenen van de aangepaste pers zouden zijn overgeleverd. Tot september '44 was George Sluizer hoofdredacteur, daar-, na dr. L. de Jong — en geallieerde vliegers, toch nog al eens onderweg naar Duitsland, dropten de blijde boodschappen boven het vaderland. Zou je van nieuws mogen spreken in de beschaafde zin van het woord?
Je kunt er donder op zeggen dat de informatie van het front nooit ongefilterd bij de eindredactie terecht is gekomen, laat staan bij ons. Krieg is tenslotte Krieg, en De Jong doet er in zijn inleiding op de heruitgave nogal zwijgzaam over („de samenwerking met de Engelse en Amerikaanse diensten die bij de produktie betrokken waren liet niets te wensen over" — dat is alles), maar op zn minst is duidelijk dat de betrokken diensten het met de hele waarheid niet altijd 'zo nauw hebben genomen.
De spectaculaire Lancaster-raid op de stuwdammen in de Möhne en de Eder blijkt achteraf bijvoorbeeld een stuk minder fataal voor de Duitse industrie te zijn geweest dan we toen moesten geloven. Het Ardennen-offensief van Ruhdstedt was toch een tikkeltje linker dan de samenstellers van het vlugschrift het in december '44 wilden of mochten doen voorkomen. En De Vliegende Hollander hield de moed er na Dolle Dinsdag aanzienlijk langer in dan de Engelse para's, die zich achter Oosterbeek al na een paar dagen de sigaar .wisten.
Gekleurde geschiedschrijving, of zelfs dat niet eens?
Eigenlijk kunnen de herdrukte documenten alleen als een redelijk betrouwbare bron gelden voor een paar dingen buiten de militaire en politieke gebeurtenissen om. Voor het hardnekkig Colijnesk taalgebruik om eens wat te noemen — dat warmpjes gekoesterde rijkeluisidioom van de in 1940 zorgvuldig naar Londen meegesmokkelde puien van het stadhuis waar zelfs het onparlementaire woord „moffen" ingeburgerd raakte als een deftige aanduiding. Of anders wel voor de mate waarin leden van de verbannen koninklijke familie keer op keer met hun wederwaardigheden overzee de Russische opmars bij Koersk of Orel naar de marge van het nieuws verdrongen. En, uiteraard, voor de manier waarop ze in Londen dachten dat wij dachten — en de boel dienovereenkomstig als gulle Sinterklazen buitenboord gooiden.
De Jong, die een paar maal per week met een Amerikaanse sergeant (wat minnetjes, dunkt me) overlegde waar de lading moest worden uitgeworpen, schat dat er tussen oktober '44 en mei '45 zon dertig miljoen exemplaren zijn verspreid. Dat klink bijna als informatieve overkill En wat heet precies verspreid? „Niet bewaren — doorgeven", werd in de
meestéiummera vetgedrukt gewaarschuwd. De tien of twintig keren dat ik er als schooljongetje eentje op de kop wist te tikken, heb ik ze stiekum verstopt: als curiosa naast de nooit ingeleverde radio, dus Onder de vloer van de slaapkamerkast
A LS de Vliegende Hollander al ge-v schiedenis heeft geschreven, dan is dat gebeurd volgens een heel. specifieke, doelmatige ordening; gesluisd door een strenge censuur, gericht op het moreel "an de thuistroep, omgebogen naar een verondersteld rendement — niet om de waarheid, maar om een resultaat te dienen.
■a Dat zijn andere dan de wetenschappelijke categorieën waarin A. J. P. Taylor dertig jaar na dato—als in de toevoer van bronnen een eerste consolidatie is opgetreden — de feiten heeft geordend. Geschiedschrijving kan pas beginnen als de razende reporters zijn uitgepraat, en de daverende dingen dezer dagen kunnen worden overzien in het licht van de daverende dingen van de vorige avond en de volgende ochtend.
Op zichzelf verheft dat het werk van historici natuurlijk nog lang niet boven elke twijfel; historisch-materialisten houden er een andere objectiviteit op na dan kloosterlingen. Die van de dwarse Engelsman, die al in '58 (The Origins of World War II) op veel patriottistische tenen stond door over het buitenlands beleid van zijn land iets kritischer en over Hitler iets minder bloeddorstig te schrijven dan men tot dat moment gewend was, lijkt sterk verwant aan wat in de journalistiek de pure,. waardevrije nieuwsgierigheid* wordt genoemd. Zijn jongste boek wordt vooral in Nederland geafficheerd als een bundel onthullingen van nieuwe feiten. Dat lijkt me sterk overdreven. Noch over de positie van de neutrale landen als Zwitserland en Zweden,' noch over het altijd zwaar overschatte effect van de geallieerde bombardementen op Duitse oorlogsdoelen, noch over de diplomatieke onhandigheden die aal Pearl Harbour vooraf gingen, noch over de al vóór Jalta begonnen politieke manoeuvres die de basis legden voor de Koude Oorlog (of liever nog: de continuïteit verzekerden van het permanente westerse anti-communisme), vertelt Taylor dingen die uit afzonderlijke monografieën niet al bekend waren. Nog maar kort geleden verscheen onder de titel Das Reich verschwund, die Reiehen biteben, een gedetailleerd Duits rapport over de ononderbroken financiële macht van tientallen bedrijven die het vóór, tijdens en na Hitler uitstekend zijn blijven rooien' — de Vliegende Forten en de herstelbetalingen ten spijt
Taylors verdienste, en die mag niet laag worden aangeslagen, ligt in zn vermogen, de inmiddels van hun emotionele lading afgezonderde feiten in een coherente visie te rangschikken, en mechanieken aan te wijzen die niet bij toeval op 1 september 1939 in werking traden en op 7 mei 1945 ophielden.
De warboel wordt er niet minder van, maar ze is tenminste een keer in kaart gebracht
---

JAN BLOKKER
Oe Tweede Wereldoorlog, door dr A. F. J. Taylor. U J. Veen, Wageningen. ƒ29,50. Fotografische _erdruk «an alle verschenen nummers van De Vliegende Hollander, met een voorwoord van dr L. de Jong. Buyten en Schipperheyn, Amsterdam.
---

Vakmanschap
De kracht van Alquin lag in het gedegen vakmanschap van zijn muzikanten, de zorgvuldigheid die er bij de uitvoeringen betracht werd en de enkele goede ideeën die de muziek inspireerden. Ook zaterdagavond kwam dat er weer allemaal uit De groep stoomde soepel door zijn gehele repertoire van sfeervolle muziek en rock heen. Het gebrek aan werkelijke eenheid binnen dat repertoire zou je haast vergeten, doordat alles zo zorgvuldig en gevoelig werd uitgevoerd.
Een compositie als Mountain Queen is zwak van opbouw, maar het geeft alle gelegenheid tot goede soli van fluit, sax, gitaar en orgel, waardoor de structuur van het lied op de achtergrond raakt Het uitstekende basgitaarwerk van Jan Visser viel de hele avond op. Reggae-ritmes werden afgewisseld met sfeervolle combinaties van gitaar, saxofoon en orgel.
Ferdinand Bakkers I wish I could (van de eerste lp!) was weer opnieuw een geïnspireerd hoogtepunt Het heeft een heel mooie melodie, die niet kapot te krijgen is bovendien. En Wheel chair groupie, één van Alquins beste korte nummers, ondanks het letterlijk en figuurlijk ongelukkig gekozen onderwerp, vormde terecht de finale van dit concert Michel van Dijk was hierin speciaal heel goed op dreef.
Zanger Michel van Dijk in actie- tijdens bet afscheidsconcert van de " popgroep Alquin.
---

Afscheid Alquin geeft hoop voor de toekomst
ZATERDAGAVOND gaf de Nederlandse groep Alquin een afscheidsconcert in jiet Amsterdamse Paradiso. De zaal was volledig gevuld en, zoals te verwachten viel bij dit evenement, met mensen die het werk van deze groep door en door kennen.
Alquin ontstond in 1972 in Delft en debuteerde in datzelfde jaar met de lp MARKS. De groep telde toen hetzelfde aantal muzikanten, in essentie nog steeds degenen die Alquin nu vormen: gitarist Ferdinand Bakker, organist Dick Franssen, saxofonist Ronald Ottenhoff en saxofonist en slagwerker Job Tarenskeen. Alquin beschikte in die dagen niet over een aparte zanger, wat een duidelijke aanwijzing inhoudt over de richting die de groep vanaf het allereerste begin al is ingeslagen: die van de improviserende instrumentale pop. De zang werd indertijd verzorgd door basgitarist Hein, Mars, drummer Paul Weststrate, Tarenskeen en Bakker.
Pas enkele platen en ervaringen later kwam de groep tot stand, zoals die nu ophoudt te bestaan. Als aparte zanger werd de talentvolle Michel van Dijk aangetrokken. Tarenskeen werd de vaste drummer en Jan Visser de basgitarist In deze opstelling gaf Alquin zaterdagavond ook zijn laatste concert
Dit concert stond in het teken van de nostalgie van het afscheid en dat gaf het een kleur en een definitiefheid die de muziek van Alquin in het verleden meestal ontbroken heeft Dit verwijt geldt niet alleen hen, maar vrijwel alle Nederlandse en zelfs continentale popgroepen. Het gebrek aan een werkelijke roek-traditie, zoals die in de eerste plaats in Amerika en verder ook in Engeland bestaat is er de oorzaak van dat hier allerlei groepen floreren die elementen uit diverse muzikale tradities combineren met als re-' sultaat een richtingloos en tot mislukken gedoemd geheel. „Progressieve pop", en daaronder reken ik ook groepen als Focus, Solution en Kayak, bloeit in Nederland, omdat ze hier met de werkelijke rock nog steeds onvol-' doende ervaring hebben.
---

Zwakte
Alquins zwakte was de ongelijke kwaliteit van zijn repertoire en die was weer een onmiddellijk gevolg van het schipperen tussen diverse roekrichtingen, het onvermogen om een duidelijke keuze te maken. Die keuze is nu gedaan door op te breken. Het is dus niet uit een TEVEEL aan kennis en inzicht dat de progressieve pop hier zon vlucht nam, maar uit een TEKORT, en als zodanig moet dan ook gevreesd worden voor de toekomst van zowel deze groepen als de Nederlandse pop-scene in zijn geheel, schreef ik in 1973. Dat deze voorspelling wat Alquin betreft nu als eerste is 'uitgekomen stemt bepaald niet tevreden, want het was de beste van de eerder genoemde progressieve formaties. Toch geeft het wel degelijk hoop voor de toekomst dat een groep uitstekende en professionele muzikanten eindelijk de juiste conclusie heeft getrokken uit waarmee ze bezig waren. .Dat we ze in betere en interessantere combinaties binnenkort weer tegen zullen komen lijkt mij zéker.
ELLY DE WAARD.
---