VOORKEUR MUSEA ANSXJYA BLOM In het werk van Blom keren steeds dezelfde motieven terug: mieren, vlinders, bedden, hart, en nieren. Haar schilderijen en films roepen de toestand tussen slapen en waken op, Amsterdam, Stedelijk Museum. T/m 8 apr. DE ETRUSKEN Op de Etruskententoonstelling in het Allard Piersomnuseum in Amsterdam zijn geen objecten uit Italiaanse musea te zien. De kracht van deze expositie is juist dat uit West-Europese verzamelingen, met name uit Denemarken, een groot aantal minder bekende, maar daardoor beslist niet minder spectaculaire objecten bijeen zijn gebracht. Verlengd t/m 22 apr. IN BUSCODUCIS Hoewel de presentatie beter had gekund en de schilderijen van Jeroen Bosch ontbreken, draagt de grote tentoonstelling In Buscoducis in bet Noordbrabants Museum in deze stad toch bij tot een veelzijdiger beeld van de Nederlandse kunst voor de overbelichte Gouden Eeuw. T/m 30 apr. HET PAROOL 1940-1945 De geschiedenis van een van de beroemdste verzetskranten is onderwerp van een expositie in het Amsterdams Historisch Museum. 29 illegale nummers van Het Parool hangen aan de muur, het pistool van de oprichter ligt in een vitrine, er klinken interviews met makers en lezers van toen. T/m 13 mei. RICHARD SERRA Met grote zwarte tekeningen heeft Richard Serra het Bonnefantenmuseum in Maastricht op meesterlijke wijze in bezit genomen. Wanden en vloeren verschuiven ten opzichte van elkaar, het wordt onmogelijk vast te stellen wat en rechte hoek is en wat niet, een hele zaal lijkt in beweging te komen. T/m 2? mei. IZHAR PATKIN Vier levensgrote Don Quichots te paard staan als een bonte, carnavaleske stoet opgesteld in het Stedelijk Museum. Izhar Patkin vermengt zijn voorkeur voor de barok met een dosis maatschappijkritiek waarvan Don Quichot een symbool is. T/m 29 apr. LAATSTE WEEK: MARLENE DUMAS t/m 31 mrt. in museum Overholland, Amsterdam; HENDRIK NICOLAAS WERKMAN t/m 1 apr. in Kasteel Groeneveld in Baarn. --- Vincent van Gogh 1990 Dubbeltentoonstelling Op 31 mrt. gaat in Amsterdam en Otterlo de tweeledige overzichtstentoonstelling van het werk van Van Gogh van start: 130 schilderijen zijn te zien in het Rijksmuseum Vincent Van Gogh, 248 tekeningen in het Rijksmuseum Kröller-Müller. T/m 29 juli. Kaarten bij de Spaarbanken met de S. Voorwerk Voor de openingsavond van het Van Gogh-jaar ontwierp Pierre Hubert een vuurwerk dat op het Museumplein in Amsterdam wordt afgestoken. 30 mrt. Zelfportret Begin december 1888 schilderde Van Gogh in Arles een zelfportret in een geel jasje dat hij opdroeg aan een bevriend schilder, Charles Laval. Dit doek, dat op 15 mei bij Christie's in New York zal worden geveild, is één dag in Nederland te zien. Zo. 1 apr. 10-16u. bij Christie's Amsterdam, Cornelis Schuytstraat 57. Inl. 020-6642011. Lezingen Vanavond om 19.30u. houdt Elly Stegeman n.a.v. de collectie van Kröller Muller een lezing over 'Bremmer en Van Gogh'. Vlaardingen, Oosterhavenkade 42. Inl. 010-4356225. Vr. 30 mrt. om 20u. spreekt in 'De Wijdele' in Rozenburg een kunsthistorica van het Van Gogh-museum over 'Het oeuvre van Van Gogh'. Lekstraat 2. Inl. 01819-12092. Foto's Emmy Andriesse: 'De wereld van Vincent van Gogh'. Zundert, Van Goghcentrum. T/m 30 apr. Sfeer- en karaktertekeningen van de plaatsen waar Van Gogh gewoond heeft, door 19e-eeuwse fotografen. Amsterdam, Stedelijk Museum. 31 mrt. t/m 29 juli. Hommages Arnulf Rainer: 70 werken naar Van Goghs zelfportretten. Laren, Singer Museum. 31 mrt. t/m 6 mei. Jiri Kofer: 50 werken en collages op hout. Venlo, Museum van Bommel-van Dam T/m 6 mei. Twintig posters van bekende kunstenaars. Venlo, Museum van Bommelvan Dam. T/m 6 mei. --- Beurzen Tuinen mineralenTienduizend vierkante meter tuin — ingericht met tuinornamenten, antiquiteiten, en vijvers op ware grootte — is te zien op de Tuinbeurs 90 in de Grenslandhallen te Hasselt. Vr. 30 mrt. 18-22u., za. 31 mrt. t/m ma. 2 apr. 10-20u. Gouverneur Verwilghensingel 70. Inl. 011-225775. Op za. 31 mrt. en zo. 1 apr. organiseert de Nederlandse Lapidaristenclub haar 25e mineralenbeurs in de Jan Steenzaal van het Nederlands Congresgebouw in Den Haag. Naast kristallen, edelstenen, koralen en schelpen worden er van fossielen gemaakte sieraden getoond en verkocht. 10-17u. Churchillplein 10. Inl. 070-3978384. --- Beeldende Kunst Musea Alkmaar Stedelijk Mus. Alkmaar (072-110737): Een Hollandse tentoonstelling t/m 29 apr. Amersfoort De Zonnehof (033-633034): Duitse Expressionisten t/m 22 apr. Amsterdam Allard Pierson Museum (020-5252556): De Etrusken verlengd t/m 22 apr.; Beurs van Berlage (020-266444): De verbeelding vooruit (toneelbeeld vanaf 1945 in Nederland) t/m 23 apr.; Bijbels Mus. (020-247949): Tempel en traditie t/m 30 apr.; Museum Fodor (020-249919): 13 Jaar AV-afdeling van de Rietveld Academie (video, film, performance en muziek) t/m 1 apr.; Amsterdams Historisch Mus. (020-5231822): Het Parool Vrij Onverveerd 1940-1945 t/m 13 mei; Breitner als fotograaf t/m 27 mei; Foto in omslag (Ned. documentaire fotoboek na 1945) t/m 20 mei; Joods Historisch Mus. (020-269945): Charlotte, Leben oder Theater? t/m 31 mrt.; Serviezen voor Pesach (Bert Frijns e.a.) t/m 17 juni; Mus. Overholland (020—5705200): Couples (Mariene Dumas) t/m 1 apr.; Het Rembrandthuis (020-249486): PicassoRembrandt-Picasso (tekeningen en prenten van Picasso, geïnspireerd door schilderijen en etsen van Rembrandt) t/m 10 juni; Rijksmus. (020-732121): Prenten en tekeningen t/m 1 apr.; Ned. heraldiek uit de textielverzameling van het Rijksmuseum t/m 30 apr.; Rijksmus. Vincent van Gogh (020-5705200): Grote overzichtstentoonstelling Vincent van Gogh v.a. 30 mrt.; Rijksmus. Ned. Scheepvaart Mus. (020-5232222): 100 Jaar Beken of Cowes t/m 22 apr.; Stedelijk mus. (020-5732911): Ansuya Blom (tekeningen) t/m 8 apr.; Ton Slits t/m 29 apr.; Izhar Patkin (4 delig grijs) t/m 29 apr.; Steen (Vereniging van vormgevers en sieraadontwerpers) t/m 1 apr.; In relatie tot Vincent van Gogh (foto's van tijdgenoten) v.a. 31 mrt.; 1990 - Energieën v.a. 31 mrt.; Theatermuseum (020-235104): Verstomde stemmen; een decennium (video-opnames van acteurs die tussen 1980-1990 zijn overleden) t/m 29 apr.; Een Vroom Bedrog (over Siem Vroom) t/m 20 mei; Tropenmus. (020-5688200): Wit over zwart (afbeeldingen van zwarten op gebruiksvoorwerpen) t/m 21 aug.; Gewoon Afrika (foto's) t/m 29 apr.; Universiteitsmus. De Agnietenkapel (0205253341/3339): Toppers van toen (professorenportretten) t/m 7 sept.; Zoologisch Mus. (020-5256619): Kinderen zijn hinderen, vaders en moeders zijn loeders t/m 1 okt.; De eerste vogelfoto's t/m 1 aug. Apeldoorn Van Reekum Mus. (055-219155): A is geen A (grafische vormgeving) t/m 13 mei. Apfingedam Blankenstein (05960—24488): Beeldverhaal (kijken naar beeldmateriaal) t/m 1 apr. Arnhem Gemeentemuseum (085-512431): Enno Brokke t/m 1 apr.; Blikken over en weer (Jacqueline Overberg) t/m 15 apr.; Pronken met Oosters Porselein t/m 10 juni; Vormgevers in de koepel (Herman Hermsen, Charles Filet: lampen) v.a. 31 mrt. Assen Drents Mus. (05920-12741): Haagseen Noord-Nederlandse aquarellisten t/m 6 mei. Baarn Kasteel Groeneveld (02154-20446): Hendrik Nicolaas Werkman t/m 1 apr. Berg en dal Afrika Mus. (08895-42044): De koloniale verbeelding t/m 31 mrt. Bergen op zoom Gemeentemus. Het Markiezenhof (01640-42930): Noord-Zuid-Projekt (Paul Gees) t/m 7 mei. Breda De Beyerd (076-225025): Beeldenstorm t/m 6 mei; Breda's Mus. (076-223110): Het turfschip van Breda 1590-1990 t/m 24 juni; Rijksmus. voor Volkenkunde Justinus van Nassau (076-224710): Paaseiland, een Hollandse ontdekking t/m 16 apr. Delden Zoutmuseum (05407-64546): Peper en Zout t/m 7 mei. Delft Legermus. (015-150500): Ergens in Nederland. De algemene mobilisatie 1939/1940 t/m 8 apr.; Volkenkundig Mus. Nusantara (015-602327): Nias (een verdwijnende cultuur in beeld gebracht) t/m 26 aug.; Het Prinsenhof (015-602960): Modern times (Jan Henderikse) t/m 16 apr. Den bosch Het Kruithuis (073-122188): Pubers, mensen van 12-16 jaar t/m 1 apr.; Jan van Oost (ruimtelijk werk) t/m 22 apr.; Noordbrabants Museum (073-133834): In Buscoducis (kunst uit de Bourgondische tijd) t/m 30 apr.; Mus. Slager (073-133216): Frans Slager t/m 20 mei. Den haag Haags Gemeentemus. (070-3514181): Rene' Gruau (10 modetekeningen) t/m 13 mei; Robert Barry (words, space, sound, time...) t/m 13 mei; Haags Historisch Mus. (070-3646940): Bombardement op Bezuidenhout t/m 7 mei; Museon (070-3514181): De zee, de Noordzee permanent; Kijken naar elkaar (fototentoonstelling over drie wereldgodsdiensten) t/m 22 apr.; Laat ze leren (project van Terres des Hommes) t/m 29 apr.; Peru (foto's van Ben Stiefelhagen) t/m 16 apr.; Batak Weefsels t/m 17 juni; Het wapen van de Bruid (Indonesische weefsels) t/m 24 juni; Ned. Letterkundig Mus. (070-3471114): F. Springer t/m 30 apr.; Dertig foto-portretten van hedendaagse Nederlandse auteurs t/m 8 apr.; Bordewijk Geïllustreerd t/m 4 mei.; Panorama Mesdag (070— 3642563): Mesdag zonder zee (werk van H.W. Mesdag uit het depot) t/m 29 apr.; Rijksmus. Meermanno-Westreenianum (070-3462700): Het Kunstkammerprojekt van Barbara Fahner t/m 12 mei. Den helder Reddingsmuseum Doris Rijkers (02230—18320): Vissen in troebel water t/m 1 mei. Deurne De Wieger (04930-87507)": Nederlandse Kunst 1900-1940 t/m 20 mei. Deventer Speelgoed en blikmus. (05700-93786): Winkeltjes t/m 10 sept. Dordrecht Dordrechts Mus. (078-134100): '31', een geruchtmakende Dordtse galerie voor Moderne Kunst 1957-1962 v.a. 1 apr.; Mus. Mr. Simon van Gijn (078-133793): Gekraagd, hedendaagse halssieraden en historische associaties t/m 16 apr. Eindhoven Van Abbemus. (040-389730): Herald Klingelholer, James Coleman t/m 29 apr.; Mus. Kempenland (040-529093): De sfeer van intimiteit t/m 6 mei.; Ex Arte (portretten van Belgische kunstenaarsparen) t/m 6 mei. Enschede Rijksmus. Twenthe (053-358675): Annunciatie t/m 6 mei; Piet Ouborg t/m 27 mei. Franeker Mus. 't Coopmanshus (05170-2192): Johan Claasen t/m 7 apr.; Gerrit Terpstra t/m 8 apr. Gopda Zuidhollands Verzetmuseum (01820-20385): Illegale informatie en communicatie in WO II t/m 30 apr. Groningen Volkenkundig Mus. Gerardus van der Leeuw (050-635791): Traditionele vroedvrouwen in de derde wereld/ Yvonne Lafeber t/m 23 apr. Haarlem Frans Halsmus. (023-319180): Hedendaags Delfsblauw t/m 15 juli; Ronald Mullie t/m 15 apr.; Bollenroute v.a. 1 apr.; Teylers Mus. (023-319010): Cornelis Springer t/m 13 mei. Hardinxveld-giessendam Mus. De Koperen knop (01846-15094): Laetitia de Haas (kleuretsen) t/m 21 apr. Heerenveen Mus. Willem van Haren (05130-23408): Vroegste geschiedenis van Heerenveen t/m 18 juni; Delfstrahuizen (foto's) t/m 30 apr. Heerlen Stadsgalerij Heerlen (045-764449): Duitse vormgeving in prototypen (Design Werkstatt Berlin e.a.) t/m 1 apr. Helmond Gemeentemus. (04920-47475): Het Indische bouwen t/m 8 apr.; Holger Stumpf t/m 22 apr. Hoorn Westfries Mus. (02290-15748/83): Het sterke geslacht (plattelandsvrouwen in Nepal, Nederland, Burkina Fasso) t/m 31 mrt. Katwijk St. Katwjjks Mus. (01718-13047): Ria Fortuijn (textiel applicaties) t/m 5 mei. Koog aan de zaan Molenmus. (075-288968): Hommage aan Jan de Boer t/m 31 mrt. Laren Singer Mus. (02153-15656): Floris Jespers t/m 1 apr.; Modernismen t/m 22 apr.; Hommage aan Vincent van Gogh (Arnulf Rainer) v.a. 31 mrt. Leepwarden Fries Mus. (058-123001): Sits (exotisch textiel in Friesland) t/m 29 apr.; Verzetsmuseum Friesland (058-133335): Der Kreisauer Kreis; Duits verzet tegen Hitier t/m 31 mrt.; Mus. Het Princessehof (058-127438): Turkomanie (Turkse invloeden op de Nederlandse cultuur) t/m 3 juni. Leiden Rijksmus. het Kon. Penningkabinet (071-120748): Holtzhey en zoon, een 18de eeuwse penningfabriek t/m 10 juni.; Geld van het Koninkrijk (Ned. geld van 1814-1990) t/m 27 jan. 1991; Rijksmus. van Oudheden (071-146246): Mozaïek der Antieken, oog in oog met Grieken, Etrusken en Romeinen t/m 9 sept.; Rijksmuseum voor Volkenkunde (071-211824): India, heimwee naar Benares (Marijke Bresser, foto's) v.a. 31 mrt. Maassluis Gemeentemus. Maassluis (01899— 13813): Kind in de oorlog (educatief project) t/m 8 apr.; 100 jaar water t/m 6 mei; Nat. Sleep vaartmus. (01899—12474): Gevaren in de golf (foto's gemaakt door opvarenden van sleepboten in de z.g. golfoorlog) t/m 5 sept. Maastricht Bonnefantenmus. (043-251655): Theodore Schaepkens t/m 6 mei; Richard Serra t/m 27 mei. Middelborg Zeeuws Mus. (01180-26655): Bloemen uit de kelder (9 kunstenaressen rond de eeuwwisseling) t/m 30 apr. Nijmegen Mus. Commanderie van Sint Jan (080-229193): Henk Hage (100 aquarellen naar Dante's Divina Commedia) t/m 16 apr.; Vincent van Gogh: Vrouw en Model (Miep ter Hoeven) v.a. 31 mrt.; Provinciaal Mus. G.M. Kam (080-220619): Schatkamer van Gelderse oudheden t/m 6 mei; Natuurmuseum Nijmegen (080-230749): Insekten/ Op zes poten door de achtertuin t/m 20 aug. Otterlo Rijksmus. Kröller Muller (08382-1241: Grote overzichtstentoonstelling Vincent van Gogh v.a. 30 mrt. Purmerend Mus. Waterland (02990-22605): Bob Immink t/m 1 apr. Roermond Gemeentemus. Hendrik Luyten-Dr. Cuypers (04750-33496): Eric Toebosch (schilderijen en zeefdrukken) t/m 27 mei. Roosendaal Tongerlohuys (01650-890384): Jan Mug (acrylschilderijen) v.a. 1 apr.; De Ghulden Roos (01650-36916): Zuidnederlandse devotieprenten v.a. 31 mrt. Rotterdam Belastingmus. Prof. Dr. Van der Poel (010-4365629): Herman Heijenbrock (olieverfschilderijen) t/m 16 apr.; Mus. Boymans-Van Beuningen (010-4419400): Pieter Aertsen (vier werken doorgelicht) t/m 1 juni.; Picasso (grafiek) t/m 13 mei; Ed Ruscha t/m 22 apr.; Rene' Daniels (lentebloesem) t/m 13 mei.; Hendrik Chabot t/m 22 apr.; Hist. Mus. Rotterdam (010-4334188): Atlas van Stolk: Poppen onder dak (Ned. poppen- en schimmentheater) t/m 30 dec.; De Dubbelde Palmboom: Wij zijn jong; arbeiderskinderen in de jaren 30 t/m 3 juni; Maritiem Mus. Prins Hendrik (010-4132680): Voor de wind en voor het gewin (over de zeilende koopvaardij in de 19de eeuw) t/m 9 sept.; De avonturen van Kapitein Rob t/m 10 juni; Natuurmuseum (010-4364222): Milieu in huis, van ratten, zwammen en mijten t/m 10 juni; Ned. Architectuurinstituut (010-4361155): Carel Weeber t/m 13 mei; Charles Vandenhoeve (Project Hellevoetsluis, verbouwing van de Koninklijke Schouwburg Den Haag) t/m 13 mei; Mus. voor Volkenkunde (010-4111055): Ali Omar Ermes (moderne calligrafische kunst) v.a. 31 mrt.; Wayang Revolusi (de Indonesische visie op de onafhankelijkheidstrijd) t/m 1 jan. 1993; Topkapi t/m 2 sept. Sneek Fries Scheepvaartmus. (05150— 14057): Monumenten onze zorg t/m 31 mrt. Tilburg Nederlands Textielmus. (013-367475): Textielindustrie verbeeld t/m 27 mei.; Noordbrabant natuurmus. (013-353935): Parken in opspraak (over oude stadsparken in Nieuw Brabant) t/m 27 mei. Utrecht Centraal Museum (030-315541): Onvoltooid tegenwoordige tijd t/m 22 apr.; Chair sweet Chairs v.a. 31 mrt.; LOKV (030-332328): Dans in beeld (foto's) t/m 6 apr. Venlo Goltziusmus. (077-596762): Impressies van mensen en puin (M. Coppus, D. Brenneker, B. Thierry) v.a. 30 mrt.; Mus. Van Bommel-Van Dam (077-513457): Hommage aan Vincent van Gogh (Jiri Kolar) t/m 6 mei. Zwolle Provinciaal Overijssels Mus. (038— 214650): Overijssel tijdens de tweede Wereldoorlog t/m 20 mei; Piet Remmers t/m 20 mei. --- Literatuur Amsterdam Boekhandel De Verloren Tijd houdt op vr. 30 mrt. een avond over literatuur en politiek in Hongarije. Uitgenodigd zijn Jolanta Jastrzebska, Séndor Németh, Wim Swaan, Aron Kibédi Varga en Rafaël Varga. 20u. Kerkstraat 391. Inl. 020-234874. Jan Blokker spreekt als laatste in de SLAA-serie De Erflaters op di. 3 apr. Hij beoordeelt de twaalf gehouden lezingen. De Balie, 20.30u. Res. 020-232904. De SLAA organiseert een debutantenavond op wo. 4 apr. in De Balie (20.30u) met Atte Jongstra, Frans Pointl, Rita Demeester en Frans van der Schraaf. Bij Stichting Amazone wordt vanavond een Open Literair Café gehouden. 20.30u. Singel 72. Inl. 020-279000. Breda Adriaan Venema houdt op wo. 4 apr. om 20.30u. de lezing 'Een collaboratie in Breda' in Caféthater Tompouce. Baronielaan 324. Inl. 076-657066. Delft Galerie De Fiets toont t/m 1 apr. keramische boeken. Zeven keramisten maakten een kunstwerk, geïnspireerd door literaire verhalen. Marja Hooft verbeeldde De Avonden van Reve, Christian Wisse Jip en Janneke van Annie M.G. Schmidt, Maggi Giles Quissama van F. Springer. De beelden zijn te koop. Tegelijkertijd toont De Fiets grafisch werk van Armando. Oude Delft 195. Do. t/m zo. 13-18u. of op afspraak. Inl. 015-131849. Den bosch Teater Poëzien vzw speelt 'Annetje Lie in het holst van de nacht' naar Imme Dros op do. 5 apr. om 10.30u. in het Lijntheater. Res. 073-125125. Den haag Zondagmiddag 1 apr. is er in Branoul, Maliestraat 12, een Haegsche Litteraire Salon met Jan de Rooy, Ethel Portnoy en de schilder Hieron Pessers. 15.30u. Res. 070-3657285. Op wo.4 apr. is er om 20.30u. een schrijversavond met Paula Gomes, auteur van 'De Bellebom'. Vanaf 5 apr. spelen Trins Snijders en Rein Edzard in Branoul 'God en Godin' naar Leo Vroman. Ede F.Springer praat met Ad Zuiderent op do. 5 apr. om 20u. in restaurant Buitenzorg. Inl. 08380-15213. Groningen Th.L. d'Haen spreekt over vroege Amerikaanse en Engelse literatuur, 'The Groove of Academe' in de Aula van het Academiegebouw. Ma.2 apr. om 17.15u. Broerstraat 5. Inl. 050-635460. Maastricht Wo. 4 apr. om 20u. is er in de Stadsschouwburg een avond rondom Leo Vroman. Wiel Kusters interviewt de dichter, studenten van de toneelacademie dragen zijngedichten voor. Achter de comedie 1. Inl. 043-213300. Rotterdam 'Humor in de literatuur' op zo.1 apr. : n het Bibliotheektheater, met Frank van Dijl, Kees Stip en Driek van Wissen, ook Drs. P. Michaël Zeeman spreekt met de debutant van de maand, Rascha Peper. Hoogstraat 110, 14u. 010-338262. Vanavond spreekt de Antilliaanse politicus-schrijver Frank Martinus Arion in het Bibliotheektheater. 20.30u. I Deze foto van Aart Klein van de bouw van Philips Eindhoven in 1961 is te zien op de tentoonstelling '10 jaar Capi-Lux Alblas Prijs' in de Posthoornkerk in Amsterdam. Naast Klein exposeren onder meer Wim Noordhoek, Sem Presser, Paul de Nooijer, en Jaap Drupsteen, die de prijs dit jaar won. Haarlemmerstraat 124-126. 30 mrt. t/m 29 apr. Ma. t/m zo. 11-19u„ do. t/m 21u. Inl. 020-5866318. --- FIRST BLOSSOM De Stichting First Blossom geeft eens in de twee jaar een aantal jonge Nederlandse kunstenaars de gelegenheid werk te exposeren bij vooraanstaande Amsterdamse galeries. Dit weekeinde openen de eerste solotentoonstellingen van Hein Jacobs, Mitsy Groenendijk, Vinh Phüong, Paul Perry, Jurriaan van Hall, Ben Zegers, Erik Fens, Simon Dekker, Wolfgang Spanier, Carolus, en Erik Colpaert. In elf galeries in Amsterdam (inl. bij de Stichting First Blossom, 020-382305).31 mrt. t/m 29 apr. Di. t/m zo. I2-17u. Erik Colpaert, 'Les promeneurs' (1987), t/m 26 apr. te zien in Galerie Fons Welters, Bloematraat 140, Amsterdam toto Roy Taylor --- Lezingen Theaterarchitectuur De architecten Alexander en Irina Anissimov geven 30 mrt. om 16.15u. een lezing over Russische theaterarchitectuur. Academie van Bouwkunst, Overblaak 85-87. Inl. 010-4130554. Etiquette De laatste twee lezingen in het Studium Generale 'Hoe hoort het eigenlijk' zijn van J.T. Chabot ('Omgangsvormen in Japan') en H. Vandersmissen ('Europese etiquette in de jaren negentig'). Ma. 2 apr. 20.30u. Rotterdam, Mauritsweg 35. Inl. 010-4333534. Kunstkritiek Ter gelegenheid van de uitreiking van de Pierre Bayle-prijs voor kunstkritiek op 2 apr. houdt K.L. Poll een lezing over het belang van kritiek, en is er een rondetafelgesprek met Hans Croiset en Charlotte Mutsaers. 20.30u. Rotterdam, Het Schielandhuis, Korte Hoogstraat 31. Inl. 010-4334188. Oodheden De conservator van het Rijksmuseum van Oudheden, R.B. Halbertsma, bespreekt op di. 3 apr. om 20u. de geschiedenis van de collecties van het museum. Den Haag, Laan van Poot 363. Inl. 01749-46470. Milieubeweging Op di. 3 apr. om 20u. behandelt K. van Koppen 'de milieubeweging tussen Romantiek en Verlichting'. Delft, Waagtheater, Markt 11. Inl. 015-785235. 'het actuele verleden' Wim van Bergen, conservator van het Bossche Kruithuis, spreekt op 4 apr. om 20u. over het verwijzen en citeren in de moderne beeldende kunst. Na hem gaat Michael Nieuwenhuizen in op de invloed van Schumann op de 20e-eeuwse Duitse componist Wolfgang Rihm (21.15u.). Den Bosch, Citadellaan 7. Inl. 073-122188. Park In een Tilburgs Studium Generale over het park houdt de biologe Carla Oldenburger een lezing over de ontwikkeling van de tuinarchitectuur in Nederland. Do. 5 apr. 13.30u. Hogeschoollaan 225. Inl. 013-662166. Etrosken Op do. 5 apr. begint in het Allard Pierson Museum een serie van drie lezingen over de Etrusken. J. Beelen spreekt over 'Grote ontdekkingen in Etrurië'. 19.30u. Amsterdam, Oude Turfmarkt 127. Res. 020-5252556. VILLAPARKEN In het Singer Museum in Laren wordt op 1 april de tentoonstelling 'Villaparken in het Gooi 1874-1940' geopend. De villaparkontwikkelingen in zes Gooise gemeenten worden in beeld gebracht. Aanleiding voor de expositie is een boek over hetzelfde onderwerp van Jannes de Haan. Op de foto het plan van aanleg en bebouwing van het noordelijk deel van Het Spiegel te Bussum. Oude drift 1. T/m 13 mei. Di t/m za ll-17u. en zo. 12-17u. FLESSESCHEEPJES De European Association of Ships in Bottles werd opgericht in 1982 en houdt zich bezig met het bouwen en bestuderen van scheepjes in flessen. In het Schevenings Museum exposeren de ongeveer 65 Nederlandse leden van de vereniging hun mooiste exemplaren. Opmerkelijk is de fles waarin een zeeman bezig is met het maken van een scheepje in een fles. Scheveningen, Neptunusstraat 92. T/m 15 juni. Di. t/m za. 1017u. Inl. 070-3500830. FOTOGRAFIE George Hendrik Breitner maakte rond de eeuwwisseling duizenden foto's, van portretten tot Amsterdamse straattaferelen. Een keuze daaruit is t/m 27 mei te zien op de expositie 'Breitner als fotograaf in het Amsterdams Historisch Museum. Een andere tentoonstelling in het museum, 'Foto in omslag', presenteert de geschiedenis van het documentaire fotoboek na 1945. Naast zeventig fotoboeken zijn er t/m 20 mei vergrotingen te zien van werk van onder meer Ed van der Elsken, Willem Diepraam, Cor Jaring en Dolf Toussaint. Amsterdam, Kalverstraat 92. Ma. t/m zo. ll-17u. Inl. 020-5231822. EROTISCHE FOTO'S Na een serie erotische foto's gemaakt door vrouwen toont de Melkweg Galerie onder de titel 'Lovelights in Black & White' erotische fotografie van zeven mannen. Tussen de abstracte, expliciete en suggestieve foto's hangen portretten van Don Mader, geënsceneerde foto's van Erwin Olaf en mythologisch geïnspireerde collages van René Völker. Amsterdam, Lijnbaansgracht 234a. 4 apr. t/m 6 mei. Wo. t/m zo. 19.30-24U. Inl. 020-241777. --- VOORKEUR GALERIES EDWIN JANSSEN De beeldverhalen van Edwin Janssen, of ze nu de vorm hebben van een wandschildering, een boek of een collage, zijn altijd opgebouwd uit reeds bestaand materiaal. Janssen ontleent de motieven voor zijn beeldende avonturenromans onder meer aan reclames en aan kinderboekillustraties. Het werken met sjablonen was voor hem aanvankelijk een methode om het persoonlijk handschrift te elimineren, maar zyn recente werken zijn meer autobiografisch van aard, zoals blijkt uit de collages in de Van Zadelhoffgalerie. Staalmeesterslaan 173, Amsterdam. T/m 14 april. Vr. en za. 1317u. HERMANN NITSCH Het geruchtmakende werk van Hermann Nitsch, dat onder meer te zien was in het Van Abbemuseum in Eindhoven, heeft nu zijn eerste galeriepresentatie in Nederland. De meeste schilderijen en 'relieken' van deze 'Wiener Aktionist' komen direct voort uit zyn 'Orgiën Mysterien Theater'. In dit totaalkunstwerk staan rite en bloedoffer centraal. Galerie van Esch, Bilderdijklaan 19, Eindhoven. T/m 22 apr. Di. t/m za. 13 -17 .3ÖU., zo. I4-17u. JEAN-MARC BÜSTAMANTE In Nederland kennen we het duo Basile/Bustamante met name van de sculptuurtentoonstelling Sonsbeek 1986 en uit de collectie van Museum Boymans- van Beuningen. Ditmaal exposeert Bustamante solo: voor De Appel bracht hy een aantal werken als 'ensembles' bijeen. Zijn objecten en/of installaties houden het midden tussen gebruiksvoorwerpen (meubels) en kunstobjecten. Amsterdam, Prinseneiland 7. T/m 22 apr. Di. t/m za. 13-17u. EN VERDER: tekeningen van KEES DE GOEDE t/m 7 april bij galerie Onrust in Amsterdam; een dubbelpresentatie van RONALD MULLIÉ in De Vleeshal en galerie Balans 17 t/m 15 apr. in Middelburg; onder het motto 'Aspekte der Deutschen Zeichnung' vinden t/m 20 apr. drie tentoonstellingen plaats; UDO KOCH bij galerie Van Kranendonk in Den Haag, KLAUS KUMROW by galerie Artline in Den Haag, en CLIVIA VORRATH by Galerie Goethe in Rotterdam. ---