Haarhuis/Eltingh winnen dubbelspel in Melbourne ihelbourne, 29 jan. De Nederlandse tennissers Paul Haarhuis e n Jacco Eltingh hebben vandaag je dubbelspel-finale van de open Australische kampioenschappen ^wonnen. Ze versloegen in Melbourne de Amerikaan Stark en Black uit Zimbabwe in vier sets. Steffi Graf won de vrouwenfinale, pagina 11 --- Gunstige cijfers economie VS n ew york, 29 jan . De Amerikaanse economie groeit sneller dan verwacht. In het vierde kwartaal van 1993 steeg het bruto binnenlands produkt (bbp) in de Verenigde Staten met 5,9 procent. Pat is het hoogste percentage sinds het laatste kwartaal van 1987. Pagina 13 --- Steffi Graf wint van Aranxta Sanchez melbourne, 29 jan . De Duitse tennisster Steffi Graf heeft vandaag in Melbourne de finale van de open Australische kampioenschappen gewonnen. Zij versloeg Aranxta Sanchez in 58 minuten met 6-0 en 6-2. Pagina 11 --- Vandaag of morgen Inzicht Conny vertelde dat ze twee keer een voorgevoel had gehad van iemands dood. Zomaar. Je zit met z'n allen in de tuin, volop zon en plezier, je kijkt iemand aan en denkt: dit is dood. Eerst bij een vriend, en dat was nog wel te verklaren - hij klaagde toen vaak over vermoeidheid en dat was haar opgevallen, dat paste niet bij hem, niet bij iemand die zo van zijn werk hield. Later bij haar man en dat was pure schrik, dit is dood, meteen gevolgd door: dit kan ik niet weten, dit wil ik ook niet weten, hoe moet ik mij hiertegen beschermen? Ze wachtte even en ik zei dat ik pas nog wat over dieren had gehoord. Hoe behendig ze zijn in het verbergen van ziekte en hoe belangrijk dat is in de natuur. Misschien hadden mensen ook zoiets. Beiden stierven aan kanker. Op het moment van Conny's voorgevoel waren ze waarschijnlijk al ongeneeslijk. En dan zeggen artsen dat je er zo vroeg mogelijk bij moet zijn, maar misschien zegt je lichaam iets heel anders, misschien zegt dat: hier is iets gaande, maar je wilt niet weten wat en je wilt zeker niet dat anderen het weten. En onder die anderen zijn er misschien die de subtielste signalen toch opvangen. Zo kan een voorgevoel worden opgevat als een bijzondere verrichting van de zintuigen, een gefundeerd flitsend inzicht van de hersenen. Maar even wonderlijk. Koos van Zomeren --- Achterhouden rapport CRI onderzocht Door een onzer redacteuren DEN HAAG, 29 JAN. Minister-president Lubbers en minister Hirsch Ballin (justitie) hebben een onderzoek aangekondigd naar het bericht dat de Tweede Kamer in de jaren tachtig cruciale informatie is onthouden over de rol van Suriname en de Antillen als doorvoerhaven voor cocaïne uit Colombia naar Nederland. In een reactie op het bericht, gisteren in NRC Handelsblad, dat het ministerie van justitie in de jaren tachtig rapporten van de Centrale Recherche Informatiedienst (CRI) — waarin om actie wordt gevraagd tegen toenemende drugshandel naar Nederland — heeft achtergehouden, zegt het Tweede-Kamerlid Kohnstamm (D66) dat de Kamerleden „zich moeten afvragen of het niet tijd wordt voor een parlementaire enquête naar de verhouding tussen het ministerie van justitie en het strafrechtelijk apparaat". De andere partijen willen zich pas over die vraag buigen als de resultaten van het justitie-onderzoek bekend zijn. Lubbers zei gisteren na afloop van de ministerraad niet uit te sluiten dat er gedetailleerde rapporten zijn over de activiteiten van de cocaïnemafia in Nederland. „Ik heb in het verleden veel veiligheidsrapporten gezien die verband hielden met drugszaken, maar zelden ging het daarbij om harde feiten. Vaak bevatten die slechts aanwijzingen en vermoedens." Het Kamerlid Stoffelen (PvdA) noemt het „heel ernstig" en „ongelooflijk" dat het parlement jarenlang informatie is onthouden waar herhaaldelijk expliciet om is gevraagd. Hij vraagt Hirsch Ballin schriftelijk of de informatievoorziening nu wel goed is geregeld. De Kamerleden vinden het onaanvaardbaar dat de voormalige bewindsman van justitie, Korthals Altes, in de krant van gisteren het directoraat-generaal van zijn departement verwijt hem niet op de hoogte te hebben gehouden. „De minister is ten volle aansprakelijk voor zijn organisatie", zegt Stoffelen. Koffeman (CDA) wijst erop dat zijn fractie altijd veel vragen heeft gesteld over het „tolerante Nederlandse drugsbeleid" en de effecten daarvan op de georganiseerde misdaad. „We kregen altijd alleen maar positieve resultaten te horen. Dan is het buitengewoon bitter als je nu in de krant moet lezen dat uit CRI-rapporten Wijkt dat Nederland een springplank is voor de Europese drugsmarkt." Vervolg DRUGSHANDEL pag. 3 DRUGSHANDEL Materiaal toen 'onvoldoende' vervolg van pagina 1 De ambtenaar waarover Korthals Altes gisteren zei dat deze belangrijke informatie voor hem heeft achtergehouden, de voormalige directeur-generaal politie J.H. Grosheide, ontkent de beschuldiging van de ex-bewindsman. Grosheide zegt een CRIrapport uit 1986 niet te kennen. Wel heeft volgens hem het ministerie van justitie in 1988 informatie gekregen over het Surinaamse drugskartel. „In een vertrouwelijk overleg met Kamerleden is toen de vraag aan de orde geweest of tegen bepaalde personen een gerechtelijk vooronderzoek moest worden geopend. Maar het materiaal dat we toen hadden leek niet voldoende om een dergelijk opsporingsonderzoek te beginnen". Korthals Altes heeft overigens in 1989 nog tegen de Tweede Kamer gezegd helemaal geen CRIrapporten te kennen over dit onderwerp. Het Kamerlid Stoffelen herinnert zich het vertrouwelijk overleg met Korthals Altes maar volgens hem kregen de parlementariers toen juist opnieuw te horen dat Justitie geen materiaal had over de drugshandel naar Nederland. De VVD is verbaasd over het optreden van de voormalige bewindsman en partijgenoot Korthals Altes. Het Kamerlid Weisglas wil dat Hirsch Ballin — die volgens de VVD ook tekort heeft geschoten bij het geven van informatie aan de Kamer — en minister van buitenlandse zaken Kooijmans aangeven of het Surinaamse bewind nog steeds bij drugshandel is betrokken. Zolang er op die vraag geen antwoord is, mag er volgens de VVD geen ontwikkelingshulp aan Suriname worden gegeven. D66 meent dat de tijd is aangebroken om te kijken of justitie de strijd tegen de georganiseerde drugshandel wel op dezelfde voet moet doorzetten. Kohnstamm vindt dat Nederland in internationaal verband een discussie op gang moet brengen over legalisering van de handel in hard drugs. „If you can't beat them, join them", aldus Kohnstamm. --- CDA: voor AOW 450 miljoen extra Door onze politieke redactie rotterdam, 29 jan. Het CDA wil 450 miljoen gulden besteden om in individuele gevallen de gevolgen van de bevriezing van de AOW te verzachten. Dat was de belangrijkste wijziging die de partijraad gisteren aanbracht in het concept-verkiezingsprogramma van de partij. 1 Afgelopen week besloot de programcommissie de voorgestane bezuinigingen voor de komende kabinetsperiode met 7 miljard te verhogen tot 16 miljard. Onderdeel van de aanpassingen is de bevriezing van de sociale uitkeringen, inclusief de AOW. Met het geld dat vrijkomt willen de christen-democraten 100.000 banen scheppen. Fractievoorzitter Brinkman oefende gisteren zware druk uit op de partijraad om de bevriezing van de AOW geaccepteerd te krijgen. De partijraad ging akkoord toen het partijbestuur toezegde dat 450 miljoen gulden zou worden gereserveerd om AOW'ers op te vangen die door de maatregel in de bijstand terecht dreigen te komen. Premier Lubbers onderstreepte gistermiddag tijdens zijn wekelijkse persconferentie na afloop van de ministerraad dat het aangepaste verkiezingsprogram niet automatisch een verlies van koopkracht betekent. De opbrengst wordt namelijk gébruikt voor lastenverlichting. „Er is weinig nieuws onder de zon", zei Lubbers. Ook in 1993 en 1994 heeft het kabinet de uitkeringen niet gekoppeld aan de loonontwikkeling in het bedrijfsleven. Lubbers wees naar de verslechtering van de verhouding tussen mensen met een uitkering en een baan. Dit kengetal (de niet-actieven ten opzichte van de actieven) stijgt van 85,8 mensen met een uitkering tegenover 100 werkenden dit jaar tot 88,3 in 1998. „Het CDA boekt het bedrag in één keer in; de PvdA neemt ieder jaar daarover een beslissing", aldus Lubbers. Als rekening wordt gehouden met deze verschillende „beslismomenten", ontlopen de bezuinigingen van CDA en PvdA (16 respectievelijk 8 miljard gulden) elkaar niet zo veel. Gegeven de prognoses rond de werkgelegenheid is het volgens Lubbers goed denkbaar dat ook de PvdA de komende jaren tot ontkoppeling zal moeten besluiten. --- Stem van bejaarden weegt steeds zwaarder Nieuwsanalyse Door onze politieke redactie den haag, 29 jan . Razendsnel stonden de ouderenbonden de afgelopen dagen gereed om de aankondiging van het CDA dat de komende vier jaar de AOW wordt bevroren, te brandmerken als 'sociaal onrechtvaardig'. Ze waren andere belangenorganisaties zoals ambtenarenbonden voor. Ook die hadden zich aangesproken kunnen voelen door de mededeling dat het CDA voor de komende vier jaar uitgaat van bevriezing van de sociale uitkeringen en de salarissen van ambtenaren. Toch is er een aantal redenen te noemen waarom juist de AOW gevoelig ligt en daardoor een thema in de komende verkiezingsstrijd kan worden. Niet voor niets richtte lijsttrekker Brinkman gistermiddag tijdens het verkiezingscongres van het CDA zich in een emotioneel betoog juist tot die oudere kiezer. De vergrijzing maakt van de groep ouderen een steeds belangrijkere electorale factor: van de negen miljoen kiezers zijn er twee miljoen boven de 65 jaar, goed voor zo'n 35 van de 150 zetels in de Tweede Kamer. Daar hangt de snel groeiende macht van de ouderenbonden mee samen. De aandacht voor hun reactie in de media gisteren is daarvan niet de enige uiting. Vorige zomer nog wisten ze, na massale protestbijeenkomsten van bejaarden, de voorgenomen bezuinigingen op de bejaardenoorden van tafel te krijgen. De bewindslieden op WVC, d'Ancona en Simons, kunnen er over meepraten hoeveel emoties een bezuinigingsmaatregel op voorzieningen voor ouderen losmaakt. De Amerikaanse hoogleraar dr. G.A. Irwin, die aan de Leidse Universiteit kiezersgedrag analyseert, zegt dat Nederland zich daarin niet onderscheidt van andere landen. „In Duitsland waren de pensioenen lange tijd heilig terwijl in de Verenigde Staten de Republikeinen ook niet aan de social security van ouderen durfden te komen. Het heeft alles te maken met diepgewortelde sentimenten als 'Eert uw vader en uw moeder' en, in Europa, dankbaarheid voor de wederopbouw na de oorlog. Daarnaast krijgen werklozen en uitkeringstrekkers altijd minder sympathie dan ouderen. Oud worden we allemaal, maar werkloosheid of arbeidsongeschiktheid denken we juist te kunnen voorkomen." Voor andere partijen zijn bij het CDA de meeste oudere kiezers te veroveren. In 1989 stemde 41 procent van de kiezers boven de 65 jaar op het CDA tegen 37 procent op de PvdA. Bij de groep tussen 55 en 65 jaar, ook gevoelig voor politieke discussies over oudedagsvoorzieningen, is het verschil nog groter: 45 procent (CDA) versus dertig procent (PvdA). VVD-leider Bolkestein liet dan ook rap weten dat zijn partij de AOW wil laten meestijgen met de lonen. Vervolg BEVRIEZING AOW pag. 3 BEVRIEZING AOW Uitkering al jaren op 'nullijn' vervolg van pagina 1 De vraag rijst waarom het CDA uitgaat van een bevriezing van de oudedagsvoorziening en de andere uitkeringen. Welnu, eigenlijk doet de partij niets anders dan het beleid van de laatste jaren voortzetten en de wet waarin het al dan niet koppelen van uitkeringen (inclusief de AOW) wordt geregeld, toepassen. De opwinding over de bevriezing van de AOW en andere uitkeringen staat daarom in schril contrast met het gemak waarmee het kabinet eind vorig jaar kon besluiten om diezelfde uitkeringen voor 1994 op de nullijn te zetten, zoals trouwens ook voor 1993 is gebeurd. De instemming van de Sociaal-Economische Raad met het plan de uitkeringen (en het minimumloon) niet mee te laten stijgen met de gemiddelde loonontwikkeling van de bedrijven, was unaniem. Dus ook de drie vakcentrales meenden dat onder de huidige economische omstandigheden de uitkeringen beter niet konden worden verhoogd. De 'Wet Koppeling met Afwijkingsmogelijkheden' (WKA) geeft helder aan wanneer het kabinet de uitkeringen wel met de loonontwikkeling moet laten meestijgen. Het belangrijkste is de vraag of het aantal mensen met een uitkering ten opzichte van het aantal mensen met een baan groeit en een bepaalde norm overschrijdt. Die norm ligt op 82,6 uitkeringsgerechtigden per 100 werkenden. Zij werd in 1993 overschreden (83,9) en zal dat dit jaar nog meer (85,5) doen. Het niet-koppelen van de uitkeringen aan de lonen is dus eigenlijk een kwestie van het toepassen van de wet, zij het dat die steeds een politieke afweging toelaat. Een consequentie van de wet was dat de PvdA als coalitiepartner in de afgelopen kabinetsperiode maar tweemaal haar wens om wel te koppelen gehonoreerd zag. Dat was in 1990 en in 1991. In 1992 waren de uitkeringen gedeeltelijk ontkoppeld: ze stegen wel, maar minder dan de lonen. Daarna werden ze bevroren, net als het minimumloon. De bewindslieden van sociale zaken, CDA-minister De Vries en PvdA-staatssecretaris Wallage, spraken vorig jaar van een „zeer forse overschrijding" van de norm voor koppelen. Die overschrijding was de aanleiding voor de bevriezing van de uitkeringen. Feitelijk zet het CDA in zijn verkiezingprogramma deze redenering in financiële consequenties om. Want volgens de meest recente prognoses van het Centraal Planbureau (CPB) neemt het aantal uitkeringsgerechtigden ten opzichte van het aantal werkenden de komende kabinetsperiode alleen maar verder toe om in 1998 op 88,25 uit te komen. Veel forsere overschrijdingen dan in de afgelopen twee jaren en toen waren ze al hoog genoeg om tot bevriezing te besluiten. De PvdA komt in haar verkiezingsprogamma eigenlijk tot een soortgelijke conclusie als het CDA. De WKA moet op dezelfde wijze worden toegepast als in de afgelopen jaren, vindt de PvdA. Voor de AOW maken beide partijen geen uitzondering. De AOW'ers zijn verreweg de grootste groep uitkeringsontvangers; van de 83 miljard gulden die in 1993 aan sociale verzekeringen werd uitgekeerd, ging bijna 33 miljard naar de 65-plussers. Wie de' AOW'ers ontziet bij het bevriezen of ontkoppelen, zoals de VVD wil, moet dus elders snoeien. Dat doet de V VD dan ook: zij verlaagt alle overige uitkeringen voor nieuwe gevallen van zeventig naar zestig procent van het minimumloon. Ook D66 maakt in zijn verkiezingsprogramma een onderscheid tussen de AOW en de overige uitkeringen. Deze partij wil alle uitkeringen ook de komende jaren ontkoppelen. Bevriezing is niet nodig, verwacht D66. De partij denkt dat de uitkeringen voor hooguit de helft met de lonen kunnen meestijgen en alleen de AOW met nog iets meer. Zo staat het in het voorlopige programma van D66, zo komt het hoogstwaarschijnlijk ook in het definitieve program. Voor alle partijen geldt dat het verhogen van de uitkeringen moeilijk zal zijn, zolang de economie, in het bijzonder de werkgelegenheid, niet aantrekt. De meest recente prognose van het CPB stemt ook daarover niet optimistisch; het Planbureau verwacht dat het aantal werklozen in 1998 naar 760.000 zal zijn gestegen. Dat maakt ook om andere redenen hogere uitkeringen de komende jaren onwaarschijnlijk. Een breed aanvaarde opvatting in de politiek is namelijk dat het verschil tussen lonen en uitkeringen groter moet worden. Al zal dat argument in het bijzonder AOW'ers niet aanspreken. --- Experiment heroïne rotterdam, 29 jan. Staatssecretaris Simons (volksgezondheid) is voorstander van een wetenschappelijk experiment waarbij op medische indicatie heroïne wordt verstrekt aan „hopeloze, soms terminale" drugsverslaafden. Pagina 3 --- Grenzen China peking, 29 jan. China, Rusland en Mongolië hebben in de Mongoolse hoofdstad Ulan Bator een verdrag gesloten over hun wederzijdse grenzen op twee drielandenpunten, zo heeft persbureau Nieuw China vandaag gemeld. --- Sculptuurcollecties rotterdam, 29 jan . Het ministerie van WVC heeft een miljoen gulden uitgetrokken om 32 Nederlandse musea de kans te geven onbekende sculptuurcollecties te tonen. Vanmiddag opent het Rotterdamse museum Boymans-van Beuningen de eerste expositie van de manifestatie 'Beelden in Nederland 1994' Pagina 6 --- Onbestendig Weersverwachting voor morgen, opgemaakt door onze weerkundige medewerker om 12.30 uur: Veel bewolking en enige tijd regen. Later op de dag in het noorden ook opklaringen. Middagtemperatuur circa 7 graden. Matige tot krachtige westelijke wind. Vooruitzichten voor maandag t/m donderdag: Maandag en dinsdag overwegend droog en af en toe zon. Na dinsdag toenemende kans op regen. Pagina 2: Weeroverzicht --- 'Als er doden vallen stuur je geen rapporten' Door onze correspondent folkert jensma brussel, 29 jan. Generaal uit België zijn is een enorm voordeel, zo ervoer Francis Briquemont tijdens zijn half jaar durende stationering aan het hoofd van de VNtroepen in Bosnië-Herzegovina. „Ik hoefde niet iedere dag te bellen met mijn autoriteiten thuis." Dat lag bij zijn bataljonscommandanten wel anders, zo vertelde de luitenant-generaal gisteren bij terugkeer op zijn hoofdkwartier in Brussel. Die „klampten zich vast" aan de telefoonverbindingen met thuis. In één geval weigerde de commandant van het Scandinavische bataljon zelfs een directe order van de VN-generaal. Briquemont was er nog ontdaan over. „Dat heb ik in mijn héle loopbaan nooit meegemaakt." Briquemont wilde het Noordse bataljon naar Srebrenica sturen, maar de Scandinaviërs mochten van hun hoofdsteden alleen naar Tuzla. Bovendien moesten ze absoluut hun afdeling tanks meenemen, die de Servische milities juist in Bosnië weigerden toe te laten. Briquemont, die eerder deze week zijn commando wegens 'fysieke en intellectuele uitputting' neerlegde, is glashard: „Zulke interventies van VN-lidstaten zijn onaanvaardbaar." Zijn opvolger, de Britse generaal Rose, is daarom in december in New York meer bevoegdheden gaan eisen. Het gesprek was 'interessant'. Meer wilde Briquemont er niet over kwijt. De luitenant-generaal vatte gisteren de kritiek samen die hij en VN-collega generaal Jean Cot de afgelopen maanden lieten horen. Dat hij in Sarajevo al gauw de gebruikelijke reserve voor politieke uitspraken liet vallen, had twee oorzaken. Er vielen doden en gewonden onder zijn mannen. „Dat geeft een ander perspectief. Dan hou je op rapporten te sturen, waarop je toch alleen te horen krijgt dat je ongelijk hebt. Je zegt het dan zo helder mogelijk." Daarnaast achtte hij kritiseren z'n plicht. „Ik had daar geen enkele politieke autoriteit naast me. Ik zat daar geheel alleen. Als je dan het aantal resoluties ziet die de VN-lidstaten aannemen en ontdekt dat je de middelen niet krijgt om ze uit te voeren, dan is kritiek normaal." In zes maanden Bosnië groeide zijn frustratie, niet alleen over de ,VN, maar ook over de NAVO. „Generaal Cot en ik waren altijd NAVO-generaals. Is het dan niet vreemd dat men nooit onze mening over Bosnië heeft gevraagd?" Vervolg BRIQUEMONT pag. 5 BRIQUEMONT Geen luchtaanvallen, alleen luchtsteun VERVOLG VAN PAGINA 1 Iedere keer als Cot en Briquemont de strijdende partijen naar een akkoord hadden toegepraat „dan kwam er weer zo'n resolutie of verklaring die ons in de weg zat". Meestal was er dan net een navo - of eu -Raad geweest, waarin het dreigement met 'luchtaanvallen' weer was gevallen. Briquemont spreekt met stemverheffing als hij zegt „voor de honderdste keer" aan de „totale verwarring" hierover een einde te willen maken. Onder luchtaanvallen verstaat hij langdurige, massale aanvallen met vliegtuigen op tevoren geselecteerde doelen. Een typische oorlogshandeling dus, passend in de „logique de guerre". „Zolang ik in Bosnië het bevel voerde, heb ik beloofd dat die er niet zullen komen. Luchtaanvallen was op mijn hoofdkwartier een Verboden Begrip." Briquemont is ervan overtuigd dat zodra de internationale gemeenschap tot dergelijke aanvallen besluit de unprofor -operatie moet worden beëindigd. „Als we in Bosnië luchtaanvallen uitvoeren, dan merken onze troepen in Kroatië onmiddellijk de consequenties." Waar hij en Cot („en ook mijn opvolger Rose") wèl voor zijn, is luchtsteun. Maar dan gaat het om louter zelfverdediging als de VN wordt aangevallen. Zodra het vliegveld van Sarajevo, de VN-kazernes in Vitez of het unprofor -hoofdkwartier onder vuur komen „dan aarzelen we niet om luchtsteun te vragen". Beide VNmilitairen eisen echter betere procedures hiervoor. „Het duurt veel te lang als we eerst Genève of New York moeten bellen, wanneer het leven van tientallen blauwhelmen op het spel staat." De kans dat het VN-commando ooit moet bellen acht hij overigens niet groot. „Generaal Mladic is wel moeilijk, maar niet zot." Het voortdurende diplomatieke dreigen met 'luchtaanvallen' was wel funest voor de onderhandelingen die Briquemont met de strijdende generaals voerde. „Dan vroegen de Serviërs zich meteen af of de 'totale oorlog' op uitbreken stond en de moslims dachten dat de Amerikanen eindelijk zouden landen." De internationale gemeenschap kan niet veel langer de strategische keuze omzeilen, meent de Belgische luitenant-generaal. „Of de strijdende partijen wordt een vredesakkoord afgedwongen öf er wordt tot oorlog besloten." Die beslissing moet in de komende twee tot drie maanden worden genomen, meent hij. „Het is niet voorstelbaar dat we straks in de lente met tien tot twaalfduizend kleine blauwe engeltjes humanitaire hulp afleveren, terwijl er drie partijen hard aan het vechten zijn." Als er bijvoorbeeld in februari een vredesakkoord komt, „dan moeten we meteen met grote troepenversterkingen komen". Blijft een akkoord uit „dan moeten we goed opletten wat het Hoge Commissariaat voor de Vluchtelingen (HCR) gaat doen". Briquemont wijst erop dat Hoge Commissaris Ogata heeft aangekondigd de humanitaire hulp in maart te stoppen als de partijen doorvechten. „Met alle incidenten die de VN nu beleeft in Centraal-Bosnië zou dat wel eens vroeger kunnen gebeuren." Komt het zover dan zit unprofor zwaar in de problemen. „We kunnen beslissen de taak van het HCR over te nemen, maar dan hebben we dus meer troepen nodig. Waar komen die vandaan?" Op dit punt kan Briquemont z'n bitterheid maar moeilijk verbergen. „Alles draait om troepen; je kunt het conflict niet met resoluties oplossen." Om resolutie 836 uit te voeren, waarin een zestal 'veilige gebieden' zijn aangewezen acht de Veiligheidsraad bij wijze van 'lichte optie' 7.000 soldaten nodig. „Zeer interessant, dat getal! Maar ik heb het nooit begrepen, een lichte optie..." zo schampert Briquemont. Als de oorlog in Centraal-Bosnië zo verder gaat dan ziet hij al gauw geen rol meer voor unprofor. „We zouden nog bepaalde streken met onze aanwezigheid kunnen beschermen, zoals Sarajevo bijvoorbeeld." Aan terugtrekken durft hij niet te denken. Dat zou een 'enorm echec' voor de VN en Europa zijn en een catastrofe voor de bevolking. „Ik vraag me ook af of de bevolking ons wel laat vertrekken. We zijn hun enige bescherming." „Voordat we het zover laten komen moeten we er alles aan doen om een vredesakkoord te bereiken. Maar helaas lopen we steeds tegen hetzelfde probleem aan. We zijn met 300 miljoen mensen in Europa, maar we slagen er niet in om er 40.000 van naar Bosnië te sturen." Echt, alles draait om de bereidheid troepen te sturen, herhaalt hij keer op keer. Militair is de situatie op het slagveld sinds oktober sterk veranderd. De generaal merkt een „fantastische evolutie" op bij het moslim-leger. Dat is geheel gereorganiseerd. Er zijn trainingskampen verschenen en officiersscholen. De moslims beschikken nu over een sterk verbeterde uitrusting en bewapening. Bovendien menen ze de oorlog nu te kunnen winnen, „mocht er geen vredesakkoord komen". Briquemont noemt dat een „grote taxatiefout". „Geen enkele partij kan er winnen. Zodra er één sterker wordt, vormen de andere twee daartegen een coalitie." In verschillende streken van Bosnië vechten de drie partijen in wisselende coalities tegen elkaar, zo zegt hij. „Als ze willen, dan vechten ze alle drie gewoon door. Dan moeten de VN toch echt hun aanwezigheid opnieuw bezien." De onderhandelingen in Genève mogen wat hem betreft doorgaan, zij het in een lager tempo. „We hebben nu veel te veel vergaderingen. Owen en Stoltenberg houden maandenlange gesprekken. Het zijn almaar dezelfde mannen en dezelfde discussies. Is het geen tijd om de onderhandelaars te vervangen? Zelf vind ik één onderhandelaar genoeg — twee man is niet de beste oplossing." Mochten de VN beslissen de troepen uit Bosnië terug te trekken, dan vindt Briquemont dat er snel troepen in de omringende gebieden moeten worden gelegerd, om uitbreiding van het conflict te voorkomen. „Een politiek van 'containment' lijkt me nodig. De politici moeten snel reageren en de troepen moeten voor die taken klaar zijn." Maar Briquemont maakt niet de indruk daarin erg te geloven. Generaal Briquemont tijdens zijn persconferentie. (Foto Reuter) --- Japanse premier en oppositie eens over hervormingen Door onze correspondent TOKIO, 29 JAN. De Japanse premier, Morihiro Hosokawa, heeft gisteravond laat op de valreep een akkoord bereikt met de top van de oppositionele Liberaal-Democratische Partij (LDP) over de politieke hervormingen. Beide huizen van het parlement zullen naar verwachting vandaag het compromis goedkeuren. Afgesproken is dat er een nieuw kiesstelsel komt voor het Lagerhuis, dat breekt met het systeem dat in hetzelfde kiesdistrict kandidaten van dezelfde partij met elkaar om de kiezersgunst strijden. Een systeem dat de grootschalige corruptie in de hand zou werken. Voortaan is per kiesdistrict nog maar één zetel te vergeven, zodat straks tussen kandidaten van de verschillende partijen de verkiezingsstrijd moet worden gevoerd. Het verbod dat de coalitie wilde op donaties aan individuele politici is van de baan. Zij had voorgesteld dat alleen partijen nog geld mochten ontvangen, dat dan overigens wel mocht worden doorgesluisd. Op voorstel van de LDP mogen ondernemingen en andere organisaties donaties rechtstreeks blijven verstrekken, zij het nog voor vijf jaar. Daarna is het verboden. In het nieuwe kiesstelsel komen in totaal 300 kiesdistricten; 200 zetels worden proportioneel gekozen. Dat was in ae oorspronkelijke regeringsvoorstellen 274 en 226 en in de oorspronkelijke voorstellen van de LDP 300 en 171. Nu worden alle zetels van het Lagerhuis nog districtsgewijs gekozen, variërend van twee tot vijf zetels per district. Kiezers brengen straks twee keer een stem uit, zoals de coalitie wilde. De LDP wou één stem voor zowel de districtszetel als de evenredige zetel. Wel zal voor de laatste het land worden verdeeld in elf regio's, zoals de LDP bepleitte en is het voorstel van de coalitie voor één landelijk proportioneel stelsel van de baan. Voor het proportionele stelsel komt een kiesdrempel van twee procent (coalitie wilde drie). Als het parlement vandaag akkoord gaat, is het kabinet gered en zal het naar verluidt volgende week met maatregelen komen voor de economie. --- Advertentie Ingezonden mededelingen C. HOEN D zn cv MAKELAARS 0.G. / BEHEER / ASSURANTIËN De Laifessestraat 117, Amsterdam lel. 020-6646436* fax 020-6642460 Economieopleidingen in Utrecht Open huis zaterdag 5 februari 1994 donderdag 24 februari 1994 Hogeschool voor Economie en Management 030-332666 GOLF LEREN/GOLF SPELEN?! Pcrfccl 3-daags golfarrangcmenl voor beginnende en geoefende golfers v.a. ƒ 150,- p.p.* inel. verblijf. Arrangement Airshert of Arrangement Eagle. * Prijs liij .MiinK-ltliif}! nul minim .i.il 4 personen. NOG BEPERKT PLAATS IN JAN. ■ FEBR. Reserveringen/informatie: Soghd^ne Villapark Ooghduyne Neerlamis meest exclusieve vilhi/uirk Ooghduyne 1, 1787 PS Julianadorp aan Zee Tel. 02230-40100 - Fax 02230-42100 --- Advertentie Ingezonden mededelingen SERVICE VERHOGEND VOICE RESPONSE EN 06-DIENSTEN K*V VAN ALPHEN Informatica adviseurs lid K+V groep, Pelmolenlaan 16c, 3447 GW Woerden, Tel. 03480 - 25151. .... voor oplossingen met meerwaarde 'erpetimt GMTMaster II, chronometer met Oyster bracelet. Roterende lunette eti instelbare tweede tijdzone. Uitvoering in staal f 5.360,SCHAAP-/-CITROEN Het juweliershuïs Schaap + Citroen is concessionaire van Rolex. U vindt de vestigingen van Schaap + Citroen in Amsterdam, Arnhem, Breda* Bindhoven/s-Gravenhage, Groningen, Rotterdam, Utrecht en Etoile Juweliers Utrecht. Een merkwaardige regel is dat de vertrekkende huisarts helemaal niets te vertellen heeft over de opvolging. (Hetty Wemekamp, vandaag in NRC Handelsblad) NRCjïkIÏANDË LS BLAD lï Als u graag weet hoe de meningen verdeeld zijn doet u er goed aan deze bon in te vullen. Dan ontvangt u elke dag NRC Handelsblad. Bezorg mij NRC Handelsblad twee weken gratis, aansluitend: een kwartaalabonnement a ƒ 110,een jaarabonnement a ƒ 415,bij automatische betaling van bank-/gironr.: Handtekening een kwartaalabonnement per acceptgiro a ƒ 112,| een jaarabonnement per acceptgiro a ƒ 417,-. | Naam: ' | Adres: • ____ | Postcode: Plaats: | Telefoonnr. 0 | (Voor controle op de bezorging) I Zend de bon naar NRC Handelsblad, | afd. Abonnementen, Postbus 8986, | 3009 TG Rotterdam. L Of bel 010-406 7000 (tot 19.45 uur) 8 D009 7101U_001061_>j --- Inhoud 48 pagina's binnenland buitenland opinie kunst televisie/radio achterpagina sport familieberichten economie beurs 2,3 4,5 7 6 22, 23 24 9, 11 8 13-15 17, 19, 21 ZATERDAGS BIJVOEGSEL Van der Goes Marinus van der Goes van Naters (Nijmegen, 1900), oud-fractievoorzitter van de PvdA, beschouwt de komst van Felix Rottenberg als 'het Wendepunkt' voor de verveelde PvdA. Een vraaggesprek. Het Oldambt 6 De Nieuwe Communistische Partij Nederland in het Groningse Oldambt houdt de traditionele tegenstelling hoog door GroenLinks te bestrijden zoals vroeger de CPN de hereboer bestreed. Gemeenteraadsverkiezingen deel 2. BOEKEN Irangate 1 President Reagan nam het script van een gebeurtenis in zich op. Dat werd zijn waarheid en geen feit, betoog of beroep tot heroverweging kon hem tot andere gedachten brengen: de Iran-Contras-affaire bestond niet. Het eindrapport van 'Irangate' leert anders. Intellectuelen 3 In Duitsland heeft het engagement der intellectuelen de afgelopen twee eeuwen een hoop politieke onzin opgeleverd. Maar waar bemoeiden ze zich ook mee. De staatszaak, dat was toch het dorpein dat al door de bekwaamste politici werd bestreken? --- ZATERDAGS BIJVOEGSEL ZATERDAGS BIJVOEGSEL PAG. 1 ESCOBARIN DAARLERVEEN --- PAG. 3 MACHTSVERTOON VAN PAG. 3 MACHTSVERTOON VAN BRINKMAN --- PAG. 5 ACHTERGROND PAG. 5 ACHTERGROND --- ZWIJNDRECHT — De storm ZWIJNDRECHT — De storm van gisteren heeft het water in de Oude Maas en de Maas zo ver opgestuwd dat het Veerplein in Zwijndrecht blank kwam te staan. In Dordrecht en Rotterdam overstroomden de kades. In de loop van de avond zakte het water weer betrekkelijk snel. In Dordrecht kwam een deel van het historische centrum onder water te staan, maar hoeveel schade is aangericht was vanochtend nog niet bekend. Op de burgemeester van Dordrecht, J. Noorland, is gisteren kritiek geuit omdat hij te traag gereageerd zou hebben op de wateroverlast. Pas nadat het water met de kades gelijk stond werden geluidswagens de stad ingestuurd om de bewoners te waarschuwen. De burgemeester vergeleek de situatie van gisteren met de dreiging vorig jaar kort voor Kerstmis. „Toen konden we dagen wachten tot het water zou stijgen. Er was ook voortdurend overleg met andere gemeenten in de zuidelijkere gebieden. Maar water van zee komt nu eenmaal iets sneller." De gemeente Zwijndrecht verspreidde om twee uur huis-aan-huis een brief waarin bewoners werden gewaarschuwd om tijdig maatregelen te treffen. In bedreigde delen werd voor zandzakken gezorgd. (Foto Persburo Busink). Pagina 3 ---