Boot in veilige haven Eerste scheepje met geredden in Scheveningen binnengelopen Het was een droeve last, waarmee de „Stellendam 16” de haven van Scheveningen binnenvoer. Twee en twintig personen, onder wie zes kinderen, had schipper Pieter van Es uit Stellendam inde piek van zijn schip, een ongewone lading voor een 30 tons botter uit het vriendelijke 2000 inwoners tellende plaatsje op de dam tussen Goeree en Overflakkee. Met de angst nog inde ogen, met slechts een inde haast gegrepen jas aan, op klompen en pantoffels, kropen de mensen uit het luikje van het vooronder, waarna gastvrije handen zich direct over hen ontfermden. Met gecharterde particuliere personenauto’s zijnde getroffenen naar de dierentuin gebracht, vanwaar ze snel naar woningen van Hagenaars zijn vervoerd. „Een goede honderd mensen uit Stellendam zijn nog zoek” zo vertelde de schipper ons „van wie er zeker zestig dood zijn. We zijn volkomen door het water overvallen, want aan de mogelijkheid vaneen dijkdoorbraak had geen van ons gedacht. Met mijn hele familie, mijn 65 jarige ouders en mijn drie kinderen incluis, zijn we in mijn bootje gevlucht waar we tot vanmiddag in hebben gezeten. Maar gelukkig zakt het water weer, zodat we konden zien, dat de dijk geheel was weggeslagen.” Het huis van schipper van Es is een van de ongeveer 150 huizen in het vissersplaatsje die grondig door het water zijn vernield. Alle 35 bootjes van de Stellendamse vissersvloot zaten tjokvol met mensen, die uit doodsangst een goed heenkomen hadden gezocht voor het "snel stijgende water. Sedert Maandag zijn vele mensen overgenomen door roeiboten van de marine, die hen in veiligheid brachten. Zodoende konden de lichte vissersbootjes 'worden ingeschakeld voor vervoer van voedsel en kleding. Eerst vanmiddag kreeg schipper van Es, naar hij vertelde, permissie van de marine om dc haven te verlaten. Na vijf uur varen kwam hij in Scheveningen aan, waar de gehele kade van de binnenhaven was afgezet en verscheidene leden van het Rode Kruis stonden te wachten op het via de radio aangekondigde convooi vissersschepen met evacué’s uit Stellendam en Middellharnis. Een ieder was paraat om alle mensen gastvrij te ontvangen. In plaats van dit convooi kwam slechts schipper van Es met zijn 22 passagiers. Hij en zijn mensen waren evenwel niet minder welkom want ook zij hebben de zorg van hun niet getroffen landgenoten hard van node. Teleurgesteld gingen de talrijke opgekomen Hagenaars huns weegs. Velen hadden tevergeefs staan wachten op een levensteken van familieleden. --- Advertentie De natuur is . – ' i , %J■ niet te verbeteren Advertentie' de natuurzuivere In KING pepermunt proeft U – maar dan inde vorm vaneen verfijnde lekkernij – hetzelfde natuurproduct, dat door de eeuwen heen inde geneeskunde is gebruikt als middel ter opwekking en verkwikking. --- Dagen lang op zolder Inde nacht verrast De boot van de rivierpolitie uit Drimmelen bracht on® door de Biesbosch waar het water langzaam begint te zakken naar het zwaar geteisterde dorpje Hank. De bevolking die er uit ongeveer 2500 inwoners bestaat, is voor een groot deel naar het vasteland van Brabant geëvacueerd. In de fatale rampnacht van Zaterdag op Zondag kwam het water hier om 4 uur 's nachts zeer onverwacht èn met zeer grote kracht opzetten en binnen zeer korte tijd stond het water op het hoogste punt in Hank reeds urn 1 a iy2 meter in de huizen. De 'o:v, o eis van de lager gelegen gedte.lcn vluchtten naar de hoger gelegen plaatsen en daar moest ieder zich op de zolder begeven. Hank heeft in deze watersnood 6 inwoners verloren, hoofdzakelijk doordat men nog trachtte het vee voor zover mogelijk te red'den. Op een plaats zaten vrouw, man en diverse kinderen op een zolder. Toen het water steeds hoger kwam liep de zolder een groot gevaar en met veel moeite wist de man met behulp van een hamer een gat in de muur te breken waardoor hij met zijn vrouw en kinderen het dak kon bereiken. Later werden zij hier vanaf gehaald alhoewel zij vele bange uren eerlijk gezegd niet meer op hulp hadden gerekend. Een oude inwoner die alleen in een huis vertoefde heeft men trachten te wekken maar de man heeft het geklop en gebons op deuren en ramen niet gehoord. Het water kookte door straten heen en het was niet mogelijk meer binnen te dringen. Het huis werd later weggespoeld, terwijl het lijk van de oude man bij Heusden aanspoelde. Op vele plaatsen zijn huizen ingestort of gedeeltelijk weggeslagen. De kabels van de electriciteit liggen open en bloot in de weggespoelde straten. Telefoonpalen zijn afgeknapt Het dorp is verstoken van gas en electriciteit. Het nieuwe gedeelte van Hank waar diverse nieuwe wijken zijn gebouwd. staan nog letterlijk onder water. Het water heeft hier zelfs tot boven de dakgoten gestaan. Militairen hebben bij de hulpverlening kranig werk verricht. UITGEPUT Toen de politieboot van Drimmelen de kleine haven binnen voer had zij een oude vrouw van 70 jaar aan boord, haar dochter en een kleinkind De moeder woonde bij haar dochter in en in de nacht van Zaterdag op Zondag had zij niets van het aanstormende water gemerkt. Plotseling Een uur loon af staan De Stichting van de Arbeid doet een dringend beroep op alle Nederlandse werkgevers en werknemers om als eerste bijdrage in de nood, die over zovele tienduizenden is gekomen de navolgende maatregelen ten uit-, voer te brengen: 1. Door alle werknemers zal nog deze week via hun werkgever een bijdrage worden gestort in het Nationaal Rampenfonds ten bedrage van ten minste een uur loon of salaris, welke bijdrage door de werkgevers met een gelijk bedrag wordt verhoogd; 2. Op een bedrijfstaks- of ondernemingsgewijze te regelen manier zal op korte termijn zo mogelijk door alle werknemers ten minste acht uur worden overgewerkt. Hetgeen daarmede verdiend wordt, zal, verhoogd met een gelijk bedrag van de zijde van de werkgever, eveneens worden afgestaan aan het Nationaal Rampenfonds. Ingeval overwerk niet mogelijk is, dient er naar te worden gestreefd op andere wijze door een offer een geldelijke bijdrage van ongeveer gelijke grootte aan dit fonds af te staan. voelden zij het water door de matras komen en verschrikt kwamen zij over eind. De vrouw wist met enorm veel moeite haar moeder via een ladder op de zolder te brengen. Zij hebben hier gezeten tot Dinsdagmiddag toe tot de politiefooot hulp kwam verlenen. De oude vrouw was finaal uitgeput en moest per auto direct naar het ziekenhuis worden overgebracht. --- Prins Bernhard terug in ons land Hij vertrok terstond naar het rampgebied Verwelkomd door H. M. de Koningin en Minister Beel is Prins Bernhard Woensdagmorgen te half acht met de .Olivier van Noort” uit New York op Schiphol teruggekeerd. Prins Bernhard was kennelijk verrast, toen hij bij zijn aankomst door de Koningin werd begroet. Beiden waren zichtbaar onder de indruk van de gebeurtenissen der laatste dagen. Alvorens het vliegveld te verlaten begaf de Prins zich naar een gereedstaande microfoon, waarin hij enige woorden sprak, eerst voor de Nederlandse en de Wereldomroep, vervolgens voor de 8.8. C. Van het ogenblik af, zo zeide hij, waarop de slag, die Nederland heeft getroffen, in Amerika bekend was geworden, was hem een overvloed van medeleven betuigd. „Mijn telefoon heeft niet stilgestaan en ik geloof dat er op grote schaal geholpen zal worden.” Al die tijd stond H. M. de Koningin beheerst maar zwijgend en in gedachten verdiept temidden van de groep personen, die bij deze korte, plechtige verwelkoming aanwezig waren- Te omstreeks acht uur vertrok de Koninklijke Familie naar Soestdijk, vanwaar de Prins enige uren later ineen Dakota met majoor Gerben Sonderman als piloot een vlucht over de getroffen gebieden zou gaan maken. --- Belangrijke militaire hulp Omtrent de buitenlandse militaire hulp krijgen wij het volgende overzicht. Frankrijk: 2 genie bataljons, waarvan een uit Frankrijk (Mezieres) en een uit Duitsland (Koblenz) beide ter sterkte van ongeveer 500 man. Zij zijn uitgerust met o.a. 150 motorboten en met eigen vervoermiddelen, waarin het personeel overnacht. Amerika: verschillende genieonderdelen. zoals 2 (jucle-compagnieën 1 kipauto-compagnie een verbindingsdetachement en een waterzuiveringsdetachement. Deze onderdelen omvat ten ongeveer 1000 man. Zij worden dooreen eigen verzorgingseenheid onderhouden. Engeland: een onderdeel ter sterkte van 125 man, uitgerust met 18 boten. 12 zoeklichten en trailers. Denemarken: De Deense luchtmacht en de Deense genie hebben 54 rubberboten beschikbaar gesteld. De Franse en Amerikaanse eenheden zijn ingezet in Noord Brabant en Zeeland. Het Engelse onderdeel in Zuid-Holland. Ten behoeve van de luchtmacht stelde de Engelse vloot 7 helicoptervliegtuigen ter beschikking. Het Amerikaanse leger in Duitsland 9 helicopters, 7 piper-cubs en 4 transportvliegtuigen C 119. De Koninklijke Marine ontving steun van het Britse Rijnleger door de komst van 13 landingsvaartuigen en 3 motorbarkassen Engels bemand, alsmede 4 Belgische schepen. Jp de weg van Dusscn naar Hank, doen pontonniers hun best om ieder op veilige grond te brengen vóór het te laat is. --- Eén onafzienbare watervlakte op Schouwen-Duiveland Hef schroef vliegtuigen doen prachtig werk Schouwen-Duiveland is één watervlakte. Er is eigenlijk niet veel verschil meer tussen het land binnen de dijken en de zee er buiten. Er zijn nog enkele hooggelegen delen, waar mensen samengepakt zitten, maar voor de rest is het water, water, water Slechts een hulppoging op zeer grote schaal kon hier redding brengen en hiermee is men Dins- dag begonnen. Honderden vaartuigen lagen voor de kust van het eiland, waar de duinenrij op verschillende plaatsen onderbroken wordt door grote gaten, waar het water kolkend doorstroomt. Schouwen-Duiveland is het „Duinkerken van Nederland” geworden, met dit verschil, dat thans de vijand niet de militaire overweldiger was, maar het meedogenloze geweld, dat de natuur heeft losgelaten. De onzekerheid waarin men dagen heeft verkeerd ten aanzien van het lot van dit eiland, is thans verdwenen, en daarvoor inde plaats is gekeerd een realiteit, die velen de schrik om het hart heeft doen slaan. Wat wij uit eigen ervaring weten, is, dat Serooskerke geheel ontruimd is en dat van. het grasveldje voor de dorpskerk, de enige droge plek in het plaatsje, twee paarden ons bedroefd hebben nagekeken, toen wij met de enige tientallen overgebleven inwoners van het dorpje wegvoeren naar de duinen, om de mensen over te zetten op de vissersschepen, die daar voor anker lagen. tocht inde nacht Doch, laten wij het verhaal van den aanvang af vertellen en beginnen in lerseke, toen wij op het vissersscheepjè, waarop zes stormboten waren geladen, in gezelschap van zes Belgische militairen, een Nederlandse kapitein en een paar burgers de haven verlieten, om inde donkere nacht koers te zetten naar het eiland. Na bijna twee uren passeerden wij Zierikzee, waar nog enkele lichten aan waren. Een half uur later liep ons scheepje een noodhaventje bij de z.g Flauwers binnen. Daar zat een aantal mensen, dat kans gezien had naar de dijk te komen en daar de nacht zonder licht of warmte had doorgebracht. Snel werden de boten uitgeladen en naar de overkant van de dijk getild. „Vier man in elke ,boot, elk met een peddel”, luidde het commando. De boten werden 2 aan 2 aan elkaar vast gemaakt en een boer, die daar plaatselijk bekend was ging mee als gids. Drie „dubbele” boten kozen elk een andere richting, en in het schemerdonker trokken ze de eindeloze watervlakte tegemoet. Dat betekende dooreen onafzienbare watervlakte met tientallen daken, telefoonpalen, die de weg markeerden en inde verte enkele hoge punten met bomen en een kerktorentje. Ineen uur waren we naar schatting ongeveer 500 meter gevorderd, optornend tegen de harde wind en tegen de golven. En toen begon het zoeken op goed geluk in elk huis, dat er nog maar enigszins bewoonbaar uitzag. Plotseling een schreeuw over het water. Uit de bovenverdieping vaneen boerderij gebaarde een jonge boer. „Daar ginds”, schreeuwde hij, „daar hangt een witte vlag uit, ga daar eerst maar heen”. Na drie kwartier waren we er, om te ontdekken dat het een wit gordijn was, dat woest uiteen kapotte ruit fladderde. Van de bewoners geen spoor. Even verder weer een boerderij, gedeeltelijk reeds ingestort. „Niet meer nodig, daar kunnen geen mensen meer zijn”. Dan maar bakboord uit, voorbij het gat inde richting Serooskerke. Het voorbijkomen van dat 75 meter brede gat heeft meer moeite gekost, dan de hele tocht. Maandag is er een vlot doorgesleurd naar zee, waarop zes mensen vaneen boerderij zich hadden trachten te redden. Twee ervan brachten er het leven af. Wij passeerden ojj ongeveer 800 m. afstand het gat inde dijk, doch die 75 -meter kostten ons anderhalf uur. Toen was Serooskerke niet zo ver meer. VLIEGTUIGEN Middelerwijl was ’t inde lücht vol met vliegtuigen geworden. Drie helicopters cirkelden rond, hingen soms een tijd boven een boerderij en inde verte zag men dan een stipje naar boven hijsen, wat weer een gered mensenleven betekende. Meteors joegen voorbij, Austers, een amphibievliegtuig, Harvards en een Flying Boxcar van de Amerikaanse luchtmacht. Waarheen eerst? was de vraag. Een helicopter kwam ons te hulp. Nadrukkelijk bleef hij stilstaan naast de toren van Serooskerke, waar nog de vlag uithing, die Zaterdag ter gelegenheid van de verjaardag van prinses Beatrix was gehesen. Toen wij vlakbij waren, zwaaide de helicopter af, op zoek naar andere slachtoffers. Tussen kapotte huizen voeren wij door wat eens' de toegangsweg tot het dorpje was geweest. Angstig stil was het overal. Alleen op het dak van een schuurtje blafte een hond. De twee boten werden ontkoppeld en elk ging naar een huis verder het water in. Een oude man keek uit het dakvenster en zwaaide. „We komen eraan. Ga maar naar de achterkant, naar het raam!” Aan de achterkant stonden de twee oudjes: een man, met grote grijze snor, en zijn oude, zachtjes huilende vrouw, die zoals de man zei, niet zo goed meer uit de voeten kon. Een jonge kerel hees zich naar boven. „Het touw onder de oksel van je vrouw”, zei hij tegen de oude baas. Zielige geluidjes kwamen uit de mond van het oude mensje, toen zij buiten het raam bungelde, waar hoog reikende handen haar grepen en inde boot zetten. Snikkend leunde ze tegen een van de mannen aan, te mee, om enig initiatief te tonen. Haar man, een stoere oude Zeeuw, sloeg zelf zijn benen over het kozijn en werd eveneens gegrepen. De man boven gooide snel wat beddegoed na en toen ging de tocht verder. „We hebben twee nachten op zolder gezeten”, vertelde de oude, „meestal onder de dekens. Eten hadden we nog genoeg”. MOET DE HOND MEE ? In twee andere huizen wat geen leven te bespeuren en men kon slechts hopen, dat de bewoners gered waren. In het dorpje waren middelerwijl nog een roeiboot en een motorvlet aangekomen, die ook reeds enige mensen hadden opgepikt. Het schaarse beddegoed ging mee inde boten en met de motorvlet voorop begon de tocht. „Moet de hond niet mee ?” riep iemand. „Laat hem maar bij de paarden blijven, of schiet hem anders dood”. Iemand had zijn revolver reeds getrokken om het dier een ellendig einde te besparen, toen een man uit een van de boten, de hond in het nekvel greep en hem in de boot slingerde. Paarden bleven ons nastaren van het grasveldje, onbewust van het lot, dat hen wachtte.. DE HEFSCHROEFVLIEGTUIGEN Prachtig werk hebben de helicopters gedaan, die tientallen mensen uit hun benarde posities verlost hebben en de gehele dag boven de eilanden zweefden. Het uitgooien van rubberboten is niet zo’n groot succes geweest, Het was een toeval als zo’n boot terecht kwam tegen een geïsoleerde boerderij en enkele hebben wij als verloren en lek geslagen tegen de dijken zien liggen. Gezien onze ervaringen op Schouwen en Duiveland geloven wij te mogen aannemen, dat het aantal slachtoffers nog belangrijk uit zal gaan boven het thans genoemde officiële cijfer. Ierseke is thans een van de centrale punten voor de hulpverlening in Zeeland, Het is vrijwel het enige plaatsje, dat niet heeft geleden, al is practisch de gehele mosselcultuur verloren gegaan, wat op zichzelf al een schade van honderdduizenden is. De bewoners van Schouwen worden voor een groot deel thans naar dit plaatsje vervoerd, waar ze opgevangen worden, onderdak krijgen en geregistreerd worden, m-aarna ze per boot naar Bergen op z!oom gaan. Daar staat de evacuatiedienst klaar om ze over te nemen en ze te distribueren over die gebieden, die daarvoor zijn aangewezen. Direct na aankomst in Bergen op Zoom worden de geëvacueerden naar een centraal punt gebracht. De gehele bevolking van de gemeente Kruiningen op Zuid-Beveland evacueert. In lange rij trekken de voertuigen waarop de inwoners van het stadje met slechts weinige van hun bezittingen hebben plaats genomen, naar veiliger oorden. Een triest beeld van de bittere ellende, die door de mensen inde noodgebieden geleden wordt. --- Wachtende soldaten In tal van militaire legerplaatsen wachten honderden soldaten om naar de rampgebieden te kunnen vertrekken. Men wacht nu reeds sinds Zondag, toen het militaire verlofwas ingetrokken en velen wegens de heersende griep binnen de kazernemuren moesten blijven. Onze militairen wachten deels vanwege de verveling nu er geen oefeningen worden gehouden; maar van de wachtenten zijn êr wel het ergst aan toe de mannen, die zelf uit de overstroomde gebieden afkomstig zijn en die nu in spanning leven omtrent het lot van ouders, bloedverwanten of bekenden. Herhaaldelijk werd reeds telefonisch of telegrafisch contact gezocht; maar het verkeer is zodanig gestoord, dat men niet altijd weet, of de mededelingen wel doorkomen dan wel kunnen worden beantwoord. Intussen staan in menige legerplaats of kazerne de auto’s gereed deels geladen met hulpwerktuigen of materialen, om op het eerste sein te kunnen vertrekken. Helaas is de start in menig soldatenkampement nog niet ontvangen. Men vraagt zich af, of dat sein nog wel zal komen, wijl, naarmate de tijd va-n redding en herstel vordert, wellicht minder hulpkrachten nodig zullen zijn. De jeugd van Arnemuiden (Walcheren) laat zich bij de werkzaamheden voor het herstellen van de dijk niet onbetuigd. Ijverig werken de jongens mede aan het vullen van de zakken met zand, waarmede het gat inde dijk gedicht zal wo»den. --- Prinses Wilhelmina in Zeeland „Wat de Prinses deed was groots” Van gistermorgen af bracht H. K. H. Prinses Wilhelmina een bezoek aan Noord-Beveland, Schouwen/ Duiveland en Tholen. Aan boord vaneen marechaussee-vaartuig gin,g H. K. H. van Kortgene op Noord-Beveland naar Zierikzee en vandaar naar Tholen. Ooggetuigenvertelden, dat wat de Prinses deed, groots was. Met een bestelwagen reed zij Zierikzee binnen, vergezeld door de Commissaris der Koningin Jhr. mr. de Casembroot. Op Het havenplein van Zierikzee drong de bevolking rondom de wagen en mannen en vrouwen schreiden als kinderen en drukten woordeloos de handen van de prinses. Zacht zei H.K.H.: „Ik kan niet anders zeggen, dan: mijn innige deelneming”. Ontroerend waren ook de korte momenten, zoals vlak voor Stavenisse, waar een Amsterdamse rond vaartboot passeerde met tientallen vluchtelingen. Onmiddellijk verscheen de Prinses aan het dek, wind en regen trotserend. De vluchtelingen zagen haar: mannen namen de hoofddeksels af en een vrouw riep: „Prinses dank.” Meer kon ze niet zeggen. Maar ieder voelde, zo vertelde men ons, dat deze woorden welsprekender waren dan menige redevoering. ---