Een nobel doch brandend hoek: ONRUST IN DE ZIELZORG Vernieuwd begin voor de opbouw der parochiegemeenschap „JJe zielzorg wordt Goddank niet meer gezien, als een vak-probleem van ’n kaste, maar als een algemeen belang van het Christen uitverkoren geslacht, een koninklijk priesterdom, een heilige natie.” De problemen van de zielzorg zijn ook hun problemen.” Met deze woorden verantwoordt en karakteriseert zich dit boek, waarin negen mensen, priesters en leken enkele fundamentele problemen aan de orde stellen, die de achtergrond vormen van de onafgebroken klachtenreeks der leken oves rielzorg, ondanks de grote ijver van zovele herders. Dit boek is een veelzeggend getuigenis voor de groei van de katholieke-actie-idee in ons land. Een ieder die de edele bewogenheid beluistert, waarmee hier leken spreken over het wel en wee van Gods Kerk onder ons, zal moeten toegeven, dat deelname van de leek inde zielzorg een bezielde werkelijkheid is geworden. Men speurt in- deze bundel opstellen reeds het aanzetten vaneen geestelijk reveil, dat als alle krachten worden geactiveerd, kan uitgroeien tot een Pinksterstorm. Dit boek schreeuwt niet om Uw aandacht en roept niet Uw rechtmatige wrevel op door het anticlericalisme van enkele scherpslijpers; maar het grijpt U aan, tot beklemd wordens toe, door zijn eerlijk en hartstochtelijk beroep om toch „op te staan uit de slaap” en zich mede" werkers te werven voor ’t werk inde wijngaarde des Heren, nu de zielzorg zovelen met onvoldaanheid vervult. Would be? J)at opvrijen van die jongeren is tegenwoordig ook een modegril, Tilt die jonge mensen toch niet zo over ’t paard door net te doen alsof hun grote woorden ook maar voor een derde dooreen waardevolle inhoud worden gedekt Al dat „begrijpend praten” met die jongeren, is grotendeels gecamoufleerde eigen liefde. Men wil zich wijs maken: ik ben ondanks mijn stijve botten hog zo jong van hart gebleven, dat ik best mee kan met de jongere generatie.” Afgezien van het feit of mijn zilvergelokte vriend gelijk heeft met zijn analayse in dit probleem, met overdreven jongeren-adoratie heeft dit boek niets te maken. De schrijvers horen noch> tot de uitgesproken jongeren noch tot hen die al hun grootheid zoeken in alles wat achter hen ligt, maar ze zijn van de leeftijd, waarin idealisme en wijsheid elkaar ontmoeten. Hoe hoog mikkend, maar ook zuiver richtend en hoe conscentieus zij werken, moge blijken uiteen korte resumé van de inhoud. De opbouw. Jn zijn openings-artikel betoogt Dr. A. C. Ramselaar, dat, ofschoon Wij in onze Lage Landen beschikken overeen goed geoutilleerd en modern zielzorg apparaat van schooien jeugdbeweging van pers en radio, van sociaal en charitatief werk, Wij toch kunnen spreken vaneen. j»crisis inde zielzorg.” En hij geeft de wegen aan om te komen tot een klaar inzicht inde oorzaken, die de huidige onvolwaardigheid in velen Van ons hebben bewerkt. Is er een wisselwerking tussen »de vervreemding van de Kerk” en ~et „clericaal traditionalisme?” Dan Kan de oplossing slechts worden gevonden ineen vernieuwing «waardering voor offer en Sacrament.” Uitgaande van de gegevens der Eucharistische Theologie, laat Dr. G. de Gier ineen uitmuntend góed betoog zien, hoe wij ons een uitweg moeten maken uit het mulle zand van ’t formalisme, ’t moralisme en het individualisme, waarin onze Sacramentenbediening dreigt te blijven steken. Door gemis aan juist inzicht en doorzicht loopt niet slechts de genadebedeling door de Sacramenten gevaar, maar ook „het individuele Christelijke leven” roept om een eigentijdse bezinning op het wezenlijke van het Christendom. Wars van alle verschaalde tradities vraagt de Christen van nu om; een Evangelisch Katholicisme, om volheid van Christelijk leven, om ’n fundamenteel-Christelijke godsdienstigheid. Deze nieuwe gerichtheid op ’n waarachtig Christelijke levensstijl heeft ook zijn „morele, kerkelijke, maatschappelijke en culturele aspecten.” Hoe ook op deze terreinen de hartstocht voor ’t perfecte systeem en de feilloze organisatie, de Geest Gods en de liefde voor het mysterie en ’t sacrale overheerst, wordt ineen even eerlijk als grondig onderzoek aangetoond, waarbij men slechts kan betreuren, dat Gabriel Smit zijn prachtige stelling: de zin van de Kerkelijke kunst is tegenwoordig stelling en verkondiging van het heilsgeheim, te weinig heeft doorgedacht of althans te oppervlakkig heeft uitgewerkt. Welk een kwaad de dominantie van de geest der wereld over de Geest Gods, van het humanisme over het mysterie en van het organisatorische over de levende groei heeft gesticht, blijkt uit de verschrompeling van de oecumenische gedachte in vele zielzorgers. Slechts als Gods Woord weer onze enige wijsheid en taal gaat worden, zal „de Catholica” haar grenzen en tijd overspannende invloed ook op ons zelf weer herkrijgen. Komt de onrust inde zielzorg niet voor een groot gedeelte voor, omdat er onbewust inde structuur van het geestelijk leven van de priesters fouten zijn, die ’t effect van de zielörg inde weg staan, ook al beantwoordt de priester subjectief aan hoger eisen dan men als gemiddelde mag stellen? Getuigt reeds deze formulering van dit probleemt vaneen meer dan gewone beheersing van de moeilijke materie; in zijn antwoord op deze vraag toont de schrijver van het opstel over de „priesterlijke heiligheid” op een kernachtige wijze aan, welke defecten het geloof, het Godsvertrouwen en de liefde van de priester minder vruchtbaar kunnen maken. Wat nu? Uet lijkt mij beslist niet de bedoe-1 ling van dit boek, dat de stencilmachines nu weer op volle toeren gaan draaien om aan de hand van deze essays uniforme richtlijnen voor de zielzorg te gaan „doorgeven”, want dan zou in menige parochie de ware nood toch niet in t hart worden gevat. Dit boek is een vurige oproep tot alle zielzorgers om te breken met het mechanische denken. Het denken in groepsverband, niet het doorgeven, maar het doorleven van Gods woord geeft aan de taak van de zielzorger die bezielende kracht, welke de harten van zijn mensen brandend maakt. Is er een vruchtbaarder gebruik van dit boek denkbaar, dan dat de zielzorgers met enkele leken in regelmatige bij- eenkomsten opstel voor opstel zouden bespreken om samen tot een zuiver inzicht te komen, welke oorzaken de vervreemdling van de Kerk in de parochie bevorderen of de werkelijke bloei van ’t Godsrijk verhinderen. Misschien zou ’n dergelijke werkwijze hier en daar het einde betekenen van het „romantische tijdperk” en een vernieuwd begin inluiden van de opbouw der parochiegemeenschap in Christus-Jezus,- waarbij inde eerste tijd spanningen en moeiten de dagelijkse gasten zouden zijn. Doch hiervoor geen vrees, God heeft ons wel een behouden aankomst, maar geen zorgeloze reis beloofd. Het verlangen der gelovigen om deel te mogen nemen inde zorgen van het priesterambt ten bate van ’t Godsrijk, dat ons aller gemeenschappelijk bezit is, verlicht en verwarmt als ’n vuurgloed, door de H. Geest aangeblazen, de Kerk van Nederland in deze donkere jaren. Moge dit teken van Gods Hand tegen de wand van onze tijd toch niet onopgemerkt blijven of worden misverstaan: Hiertoe maant en dringt ons de „onrust inde zielzorg.” P. H. HEEMSKERK pr. Naschrift redactie. Ook deze schrijver bepleit de samenwerking van geestelijken en leken voor de vernieuwing der parochie, om te komen tot het katholiek réveil, pas door kapelaan Spronck in onze kolommen . bepleit als een noodzakelijkheid voor de nieuwe beïnvloeding der wereld dooreen gezuiverd en innerlijk doorleefd christendom. Wij ontvingen nog meer artikelen over dit onderwerp en zullen ze geleidelijk publiceren. --- MATTHâUSPASSION: omstreden film met opvallend sterke momenten. Er is nogal een en ander te doen geweest over de film Matthaus passion van Ernst Misraki, toen zij voor het eerst in ons land draaide. Men heeft Ba v tOCn letteriyk en figuurlijk gekraakt: er blijft niets hangen van beroe* j°n^ro€rende muz*ek> de makers hebben geknoeid met de wereldtenkab'de scbüderstukken, het is geen film, het is een vrij ongelukkig prenmee sta** en tenslotte: het gewone, gelovige publiek zal er een zoet uurtje H. Lijden"511 gelukki§ zijn dank zij het verheven verhaal van Christi Ook wij Kien kregen hee?’jVOor wijde film te nietigende critiek °eze hoos van ver' men en gingen vriTer .?.ns,lateri ko: en zeker niet onhi', itisch gestemd werkstuk dit barokke begin met dat ho^ee"’ het geluidloze orgel beviel omTm'ets" ne lange tussenpozen om de°*a,£lets‘ te geven het verhaal zo Ver tl^ervM*1 gen totdat de cineast weer een selijke schilderij vond, bevielen minder. Er zat geen bewegjng zat geen vaart in; de keuze der schill derijen en der close-ups was SOffis ‘ * gelukkig en niet overtuigend. En ten slotte: had men ons niet gewaarschuwd dat Ernst Misraki vroeger alleen maar n® een operettefilm maakte? Hce durfde die man nu zulk een ongewoon ongelooflijk moeilijk en ongelooflijk verheven onderwerp aan? Wij stonden °P het punt de voorafgeslikte critiek als de enig juiste te erkennen, doch bleven nog even zitten even, zonder aan film of muziek, zonder aan operette of schilderkunst te denken. En zie, dit even was voldoende. Want op dit ene moment (de cineast beeldde hiISI ket Kerstgebeuren uit, aan de van enkele beroemde schilderde **en.' zagen wij plots dit ene: hoe teSa'?uziek en de schilderkunst beide ons Ölefl ket diepste, het schoonste van DeBfu beleefden en beleden, noot I- werd bijzaak een slechte dichtentwaar! Maarde schoonste gevergeet die waar men gewoon heeft! men met poëzie te doen twee werd de dienstmaagd van «aere, oudere rijpere zusters: muziek, de muziek van Bach en de schilderkunst van de Meesters der middeleeuwen en van die der Renaissance. Dat een überblendung als bij Judas angstvisoen: de Jeroen Bosch; tronies die op hen af en weer weg springen eigenlijk belachelijk is, dat Misraki niet profiteerde van de beeldhouwkunst, dat hij ze op het ene moment dat hij ze gebruikte (voor Pilatus) als vlakke doeken gebruikte, dat hij, zijn close-ups niet overal juist weet te kiezen en, dat hij de beweging van het beeld te zelden weet aan te passen aan het rhythme van het verhaal, het zijn allemaal fouten, allemaal tekortkomingen, maar dat noch de zang, noch het beeld domineren, dat in eenklank de diepe religiositeit en de hoge artisticiteit van Europa benut worden om ’t Lijdensverhaal uit te beelden en tastbaar te maken, is een culturele prestatie van zeer groot be- De kunsten oefenen hier haar ®*f. e“ waarachtige dienende funchior. r? en vormverschillen vallen tensintt»*4 “iet bij het doel. En dat er nnk «Wmlnten in deze film z«n die ook filmisch sterk en boeiend zijn, “rhpd'ft geliik met de muziek en het beeld opgaat (bespotting aan net Knus) maakt deze film zelfs voor filmaesthetici interessant. Het belangrijkste blijft echter: dat de film een boeiende en sfeervolle poging is om het H. Lijdensverhaal in muziek en schilderkunst te beleven. En daarom bevelen wij deze film gaarne aan in deze Goede Week. Zij draait in speciale avondvoorstellingen inde Mabi. L. M. --- Limburgse folklore Jeugd van Bemeten maakt ketelmuziek „Rijpen” tot een ton bier wordt afgeschoven BEMELEN, 3 April. Sedert enige dagen klinken tot in Heer en Keer, ja zelfs tot op Sint Pieter door de avondstilte ondefinieerbare geluiden als van slagen van metaal op metaal. De klanken hebben geen bepaald rhythme, maar worden nu eens hard, sterven dan weer langzaam uit. Dit is het geluid van de ketelmuziek, welke de mannelijke jeugd van Bemelen de laatste dagen, avond aan avond, maakt in het dorp, vóór de woning vaneen weduwe, die binnenkort in het huwelijksbootje gaat stappen met een weduwnaar. Dit volksrumoer is een oud volks gebruki, dat te Bemelen in ere wordt gehouden. Op de avond van de dag der eerste huwelijksafkondiging gaat de mannelijke jeugd van Bemelen „rijpen”. Gewapend met allerlei metalen voorwerpen, waarmede lawaai gemaakt kan worden, verzamelen de jongens van het dorp zich voor de woning van de bruid. Daar wordt een serenade van ketelmuziek gemaakt waarbij horen en zien vergaat. Het hele dorp dreunt ervan, en het tumult wordt tot in verre omtrek gehoord. De eerste avond bepaalt men zich tot het maken van leven. De tweede avond wordt gevraagd, of de toekomstige bruid wil afschuiven of niet. Want het folkloristisch gebruik wil, dat de ketelmuziek eerst wordt beëindigd, als er een ton of een halve ton bier wordt toegezegd aan de jongens van het dorp. In Bemelen is de bruid nog niet tot deze toezegging gekomen. En dus gaat de avond-hulde voort. Soms kan het wekenlang duren, voordat de verwachte bier-belofte wordt gegeven. Maarde jongelui hebben geduld: desnoods werken ze met ploegen, afswisselend van half negen tot stipt tien uur. Dan is het kabaal afgelopen, want het geldt hier een folkloristisch gebruik, geen strafbaar burengerucht. Het „rijpen” in Bemelen gaat dan ook nog altijd door. Want ook deze bruid zal het gelag moeten betalen. Tot zolang komen de jongelui met hamers en oude karwielbanden, met koehoorns, bellen en oude deksels trouw elke avond opzetten. Er is in het dorp en ook van daarbuiten veel belangstelling voor dit avondlijk gebeuren, en er zijn zelfs weddenschappen, hoe lang het nog zal duren, vóórdat de ton bier los komt. Een interessant oud volksgebruik wordt hier op aardige wijze in ere gehouden. --- ZUID-LIMBURG Gulpen Muziek en toneel. De Harmonie van Gulpen zal tweede Paasdag, 10 April, een muziek- en toneeluitvoering geven. Het toneelgezelschap St. Laurentius uit Voerendaal verleent aan deze avond medewerking. Opgevoerd wordt dan het drama in drie bedrijven: „Ik heb gezondigd". Nieuwe instrumenten. In het kader van de actie voor nieuwe instrumenten van de Harmonie van Gulpen besloot het bestuur van dit korps op 7 Mei een feestavond te organiseren, waarvan de opbrengst zal worden bestemd voor instrumenten aankoop. De heer P. Vlekker zal op 15 April emigreren naar Australië. Daardoor zal de bezetting van de grote trom in dè harmonie vacant komen. Wylré TOERISME WEREN? Dat is toch niet nodig. Maandagavond om zeven uur kwam de naad der gemeente Wylré in spoed, vergadering bijeen. Aan de Limburgse Federatie van Verenigingen van Vreemdelingenverkeer werd een subsidie toegekend van één cent per inwoner, De heer Van Knippenberg stelde voorop, dat in deze federatie uitsluitend Limburgers zouden, zitting nemen. De heer Vliekx wilde, diat een vereniging zou worden ingesteld om het vreemdelinigenvea'keer te weren wegens de grote zedenverwildering! De voorzitter zeide, dat dit niet no